Алтын сөз
Тақырып: «Алтын сөз»
Бұл сабақ жоспары оқушыларды Несіпбек Айтовтың «Алтын сөз» өлеңі арқылы ақ бата мен ізгі тілек ұғымдарының мәнімен таныстыруға, оларды өмірмен байланыстыра түсіндіруге бағытталған.
Мақсаты
- Білімділік: тақырыпты өмірмен байланыстыра отырып мазмұнын ашу, мағынасын түсіндіру, мәнерлеп әрі қатесіз оқуға дағдыландыру.
- Дамытушылық: оқушылардың сөйлеу тілін дамыту, сөздік қорын молайту; ойлау, көру, сезіну, қабылдау қабілеттерін жетілдіру.
- Тәрбиелік: халқымыздың ізгі ниетке негізделген ақ батасы мен игі тілектерін таныту, мағынасын ұғындыру және құрметтеуге баулу.
Құрал-жабдықтар
- Несіпбек Айтовтың портреті
- Игі тілек сөздер мен мақал-мәтелдер жазылған плакаттар
- Салт-дәстүрлерге байланысты суреттер
Пәнаралық байланыс: тіл дамыту, көркем әдебиет, өмірмен байланыс.
Сабақтың сипаттамасы
- Типі:
- дәстүрлі сабақ
- Түрі:
- аралас сабақ
- Әдіс-тәсілдер:
- ой қозғау, ойын, іздендіру, ой тудыру, әңгіме
Сабақтың құрылымы
- I. Ұйымдастыру кезеңі
- II. Үй тапсырмасын сұрау
-
III. Жаңа тақырыппен жұмыс
- Кіріспе бөлім
- Негізгі бөлім
- Сергіту сәті
- Қосымша материалмен жұмыс
- Сабақты бекіту
- IV. Үйге тапсырма беру
- V. Қорытынды бөлім
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушыларды тыныштандырып, назарын сабаққа аударамын.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Үлгілік кесте бойынша дәптерге жазылған жыл мезгілдеріне қатысты сөз тіркестерін дәлелдетемін (2–3 оқушы).
| Жыл мезгілдері | Қайтеді? | Неліктен? |
|---|---|---|
| Көктем | … | … |
| Жаз | … | … |
| Күз | … | … |
| Қыс | … | … |
«Жыл мезгілдері» тақырыбын мәнерлеп оқытамын.
III. Жаңа тақырыппен жұмыс
Кіріспе бөлім
Тақтаға алдын ала ілінген мақал-мәтелді бір оқушыға оқытамын:
«Жаңбырмен жер көгереді, батамен ер көгереді.»
Оқушылар мақалдың мағынасын өз сөздерімен түсіндіреді. Осы ой бүгінгі жаңа тақырыпқа жетелейді.
Бүгін Несіпбек Айтовтың «Алтын сөз» өлеңімен танысамыз. Мақсатымыз — батаның қашан және не үшін айтылатынын түсіну, сондай-ақ оның түрлерімен танысу.
Автор туралы қысқаша: Несіпбек Айтов — 1950 жылы туған, қазақ әдебиетіне еңбегі сіңген белгілі жазушы.
Негізгі бөлім
Оқулықтың 259-бетін ашып, өлеңді мұқият тыңдаймыз. Алдымен мұғалім мәнерлеп оқиды, кейін оқушылар іштей оқиды.
- 2–3 оқушыға мәнерлеп оқытамын.
- Шумақ бойынша тізбектей оқытамын.
- Өлеңдегі батаның мағынасын түсіндіреміз.
- Өлеңдегі «ата» сөзіне қатысты тіркестерді тапқызамын.
Сергіту сәті
Орнымыздан тұрамыз, алақанды ұрамыз. Бір отырып, бір тұрып, демалып аламыз.
Қосымша материал: ақ бата және игі тілектер
Ағайын-туыс арасында жиі айтылатын ізгі ниетті тілектермен танысамыз. Әр тілектің қай кезде айтылатынын талқылаймыз.
Сабақты бекіту: «Қоянға көмектесейік» ойыны
Қоянға жеміс теруге көмектесу арқылы бүгінгі тақырыпты қаншалықты меңгергенімізді тексереміз: әр жемістің артында сұрақ бар, дұрыс жауап берген оқушы жемісті себетке салады.
- 1. Өлең қалай аталады?
- 2. Сен тағы қандай бата сөздерін білесің?
- 3. Өлеңде айтылған шілдеханадан басқа қандай тойларды білесің?
- 4. Бата қай жерде айтылады?
- 5. Бата не үшін айтылады деп ойлайсың?
IV. Үй тапсырмасы
- «Алтын сөз» өлеңін мәнерлеп оқу.
- Бата сөздерін жаттау.
V. Қорытынды
Оқулықтағы сөзжұмбақты шештіремін.
Оқушылардың білімін бағалап, сабақты қорытындылаймын.