Орыс тілі - ресми тіл
Сабақ туралы мәлімет
- Пән
- Дүниетану (3-сынып)
- Тақырып
- Мемлекеттік тіл
Сабақтың мақсаты
- Оқушыларға мемлекеттік тілдің өркендеуі мен дамуы үшін оны құрметтеу, қорғау және мәртебесін жоғары ұстау қажеттігін түсіндіру; әр ұлттың өзіне тән салт-дәстүрі, діні мен тілдік ерекшелігі болатынын ұғындыру.
- Өз еліне деген мақтаныш сезімін оятып, Отан үшін жауапкершілік пен елжандылыққа тәрбиелеу.
- Оқушылардың есте сақтау қабілетін дамытуға ықпал ету.
Сабақтың барысы
Психологиялық дайындық
- 1 Қазақстан Республикасының Әнұранын орындау.
- 2 Үй тапсырмасын тексеру: «Ел рәміздері» мәтінінің мазмұнын бірнеше оқушыға айтқызу; тақтадан мазмұнға сәйкес суреттер көрсету.
- 3 Мемлекеттік рәміздер туралы жаттаған өлеңдер мен тақпақтардан үзінді оқу.
«Зерделі болсаң, биік шыңға жетерсің»
Қызығушылықты ояту
Мұғалім оқушылардың жауаптарын қорытындылап, жаңа тақырыпқа бағыттайды: бүгінгі сабақта «Мемлекеттік тіл» тақырыбымен танысамыз.
Сабақтың өзегі — тілдің мемлекет үшін маңызы, тарихи тағдыры және бүгінгі қоғамдық рөлі.
Мағынаны тану
Тәуелсіздігіміздің басты белгілерінің бірі — тіл. Тіліміздің тарихына көз жүгіртсек, қасіретті беттер де аз емес: халқымыз бен жеріміз шамамен 200 жылға жуық Ресей империясының, ал 70 жылдан аса кеңестік жүйенің ықпалында болды. Сол кезеңдерде ана тіліміз мемлекеттік мәртебеден айырылып, ақын-жазушылар мен зиялы қауым өкілдері қуғын-сүргінге ұшырады.
Талқылау (суретпен жұмыс)
«Бұл суретте кімдерді көріп тұрсыңдар?» деген сұрақ арқылы «Бес арыс» тұлғаларын еске түсіру:
- Жүсіпбек Аймауытов
- Мағжан Жұмабаев
- Шәкәрім Құдайбердіұлы
- Ахмет Байтұрсынұлы
- Міржақып Дулатов
Уақыт өте елімізде үлкен өзгерістер орын алып, Қазақстан өз тәуелсіздігіне қол жеткізді. Тілге қатысты теңсіздік жойылып, қазақ тілі мемлекеттік тіл мәртебесіне ие болды.
Нормативтік негіз
- Қазақстан Республикасы Конституциясының 7-бабы, 1-тармағы: Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік тіл — қазақ тілі.
- 1997 жылғы 11 шілде: «Тіл туралы» заң қабылданды.
Мемлекеттік тілді насихаттау жүйелі түрде қолға алынды: теле-радио бағдарламалар мен басылымдар қазақ тілінде кеңінен шығып, жүргізіле бастады (бейнематериал көрсету).
Оқулықпен жұмыс
Оқушылар мәтінді тізбектей оқиды. Оқу барысында негізгі ойды табу, жаңа сөздерді түсіндіру және қысқаша мазмұндау жұмыстары жүргізіледі.
Ұсыныс: мәтін соңында 2–3 сөйлеммен қорытынды жасатып, мемлекеттік тілге қатысты жеке көзқарасын айтқызу.