Қазақша рефераттар

Үшбұрыштың сыртқы бұрышының шамасы неге тең

Сабақтың барысы

Бұл сабақта оқушылар тәжірибе арқылы үшбұрыштың ішкі бұрыштарының қосындысы әрқашан 180° болатынын дәлелдеп, сыртқы бұрыш ұғымын бекітеді.

I. Ұйымдастыру кезеңі

  • Оқушыларды түгендеу.
  • Назарды шоғырландыру үшін оқулықтарды уақытша жауып қою.

II. Үй жұмысын тексеру

«Математикалық диктант» арқылы негізгі ұғымдарды еске түсіру және терминдерді бекіту.

  1. Бір түзудің бойында жатпайтын үш нүктені қосатын кесінділерден және сол кесінділермен шектелген жазықтық бөлігінен тұратын фигура — үшбұрыш деп аталады.
  2. Үшбұрыштың төбесін оған қарсы жатқан қабырғаның ортасымен қосатын кесінді — медиана деп аталады.
  3. Үшбұрыш бұрышының биссектрисасының қарсы қабырғаға дейінгі кесіндісі — биссектриса (сол бұрыштың биссектрисасы) деп аталады.
  4. Үшбұрыштың төбесінен қарсы жатқан қабырғаны қамтитын түзуге түсірілген перпендикуляр кесінді — биіктік деп аталады.
  5. Үшбұрыш қабырғалары ұзындықтарының қосындысы — периметр деп аталады.
  6. Қабырғаларының ұзындықтары әр түрлі болатын үшбұрыш — әртүрлі қабырғалы үшбұрыш.
  7. Екі қабырғасы тең болатын үшбұрыш — теңбүйірлі үшбұрыш.
  8. Үш қабырғасы өзара тең болатын үшбұрыш — теңқабырғалы үшбұрыш.

III. Жаңа сабақ

Оқушылар үйден қағаздан қиып дайындап әкелген үшбұрыштарды алдына қояды. Әр топ (немесе әр оқушы) үшбұрыштың бұрыштарын өлшеп, нәтижені қосынды түрінде есептейді:

1) Сүйір бұрышты үшбұрыш

Үш бұрышты өлшеп, қосындысын табу.

2) Теңбүйірлі үшбұрыш

Бұрыштарды өлшеп, қосындысын есептеу.

3) Доғал бұрышты үшбұрыш

Үш бұрыштың қосындысын салыстыру.

Қорытынды

Үш жағдайда да үшбұрыштың ішкі бұрыштарының қосындысы 180° болатыны байқалады. Демек, кез келген үшбұрыштың ішкі бұрыштарының қосындысы 180°-қа тең.

Оқулықпен жұмыс

  • Дәптерге күнін және тақырыпты жазу.
  • Оқулықтың 53-бетін ашып, 1-теореманы оқу.
  • Үшбұрыштың сыртқы бұрышы ұғымына анықтама беру.
  • 5 салдардың №1 және №2 дәлелдеулерін тақтада көрсету.
  • №148 және №149 есептерін ауызша шығару.
  • №153 есепті тақтада шығару.

IV. Бекіту сұрақтары

  • Үшбұрыштың ішкі бұрыштарының қосындысы қандай шамаға тең?
  • Бұл теорема есеп шығаруда не үшін қажет?
  • Үшбұрыштың сыртқы бұрышы дегеніміз не?
  • Үшбұрыштың сыртқы бұрышының шамасы неге тең?

V. Сергіту минуты

Шәкәрім Құдайбердиевтің жұмбағы

Бір нәрседен үш сипат қылдым айла, Бұл жұмбақты шешерлік адам қайда? Бір сипатын ортадан кесіп алсам, Орнында тағы болар екеу пайда. Біреу деп кесіп алып тастағаным, Үшеу болып жатады басқа жайда.

Жауабы

Бір қағазды қи дағы үш бұрыштап, Бір бұрышын ортасынан кес дұрыстап. Қалған қағаз болады төрт бұрышты, Үш бұрышты қиығын тұрсаң ұстап.

VI. Үй тапсырмасы

Үй тапсырмасы мұғалімнің жоспарлауына сәйкес беріледі (теореманы қайталау, анықтамаларды жаттау және есептер орындау).

VII. Қорытындылау және бағалау

  • Сабақ соңында негізгі тұжырымды қайталау: үшбұрыштың ішкі бұрыштарының қосындысы 180°.
  • Оқушылардың белсенділігі мен тапсырмаларды орындау сапасына қарай бағалау.