Өлең бойынша сұрақ - жауап
Бұл материал — 2-сыныпқа арналған әдебиеттік оқу пәнінен өткізілетін ашық сабақтың жоспары. Сабақта су туралы өлеңді талдап, судың тіршілік үшін маңызын түсіндіру және суды қорғау мәдениетін қалыптастыру көзделеді.
Сабақтың мақсаттары
1) Білімдік
Өлеңнің мазмұнын ашу, негізгі ойды ұғындыру. Табиғаттағы судың тіршіліктегі маңызын түсіндіру арқылы суды қорғау туралы білімді тереңдету. Шапшаң оқу дағдыларын қалыптастыру.
2) Дамытушылық
Оқушылардың ойды жүйелі баяндауын, түсініп оқуын дамыту. Ойлау, есте сақтау және танымдық қабілеттерін жетілдіру.
3) Тәрбиелік
Табиғатты қорғауға, суды ластамауға, үнемдеуге және сақтауға тәрбиелеу.
Сабақтың форматы
Түрі
Жаңа сабақ.
Әдістері
- Сұрақ-жауап
- Талдау және жинақтау
- Топтастыру, салыстыру
Көрнекілігі
- Қанатты сөздер
- Кітап, суреттер
- Тірек сызбалар, диаграмма
Пәнаралық байланыс
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Жылы атмосфера құру- Психологиялық тренинг жүргізу.
II. Үй тапсырмасын тексеру
«Сен маған, мен саған» ойыныТоптар бір-біріне сұрақ қою арқылы өткен материалды еске түсіреді.
- 1 Көктемде құстардың тіршілігінде қандай өзгерістер болады?
- 2 Құстардың қандай пайдасы бар?
- 3 Ең бірінші туған өлкеге оралатын құстарды ата.
- 4 Өзіміз тұратын өлкеде қандай құстарды кездестіруге болады?
- 5 Көктемде құстарға қандай қамқорлық жасауға болады?
III. Жаңа сабақ
Тақырыпқа кіріспе1) Жұмбақ шешу
Жылт-жылт етеді,
Жылғалардан өтеді.
Сылқ-сылқ күледі,
Аяғы жоқ жүреді.
2) Топпен жұмыс
1-топ: «Су» дегенде не елестейді?
Көл, мұхит, теңіз, қар, мұз, шық, тұман, бу.
2-топ: Судың үш күйі
- Сұйық күй: су
- Қатты күй: қар, мұз
- Газ күй: бу
3-топ: Судың қасиеттері
Оқушылар судың қасиеттерін атап, мысалдармен дәлелдейді.
3) Ой қозғау
Суды қайдан алуға болады?
4) Білімді кеңейту
Қазақстанның қандай өзен-көлдерін білесіңдер?
Оқушылар өз өңірінен және Қазақстан картасынан мысалдар келтіреді.
IV. Оқулықпен жұмыс
Мәтінді түсініп оқуАвтор туралы
Е. Өтетілеуұлы туралы қысқаша мәлімет беріледі.
Сөздік жұмысы
- Гигиена
- Денсаулықты сақтаудың негізгі шарты.
Өлеңмен жұмыс
- Өлеңді мәнерлеп оқу.
- Әр шумақтың мазмұнын ашу.
- «Су — тіршілік негізі» ұғымын талдау.
Мақал-мәтелмен жұмыс
«Су бар жерде — ырыс бар» мақалын түсіндіріп, өмірмен байланыстыру.
Өлең бойынша сұрақтар
- 1. Өлеңдегі негізгі ой қандай?
- 2. «Су — тіршілік көзі» дегенді қалай түсінесің?
- 3. Судың қандай пайдасы бар?
- 4. Суды қалай үнемдеу керек?
- 5. Сен тұратын жерде суды қорғау үшін қандай шаралар жүзеге асырылады?
- 6. «Егер жер бетінде су жойылып кетсе, онда…» деген ойды аяқта.
Суретпен жұмыс
- Сурет бойынша сөйлем құрастыру.
- Суға шомылудың пайдасын айту.
- Жүзудің денсаулыққа әсерін талқылау.
Негізгі ойды бекіту
Су — тек табиғи ресурс емес, адамның денсаулығы, тұрмысы және бүкіл тіршілік әлемінің тұрақтылығы үшін қажет ортақ қазына.
V. Сергіту сәті
Қимыл-қозғалысСылдырлайды мөлдір су,
Мөлдір суға қолың жу.
Жуынсаң сен әрдайым,
Аппақ бетің, маңдайың.
Тазалықтың досы —
Су дегенің осы.
VI. Шығармашылық жұмыс
Топтық тапсырмаларI топ
«Сусыз тіршілік жоқ» тақырыбында эссе құрастырып жазу.
II топ
Су туралы мақал ойлап жазу және мағынасын түсіндіру.
III топ
Су туралы тыйым сөздерді жазу.
VII. Ой толғаныс (логикалық тапсырма)
Себеп-салдарды анықтауЖүк артқан екі түйе жолға шықты: біреуіне — тұз, екіншісіне — мақта артылды. Алдарынан өзен шықты. Тұз артқан түйе өзеннен жеңіл өтті, ал мақта артқан түйе ауыр өтті. Неліктен? Қандай жағдай болды?
VIII. Жағдаяттан шығу
Экологиялық мәдениетАлмастың атасы өзен жағасында тұрады. Алмас жазғы демалыста атасының үйіне келеді. Атасы Алмасты қой бағуға өзен бойына ертіп апарады. Алмас суға шомылады. Екеуі түскі асты өзен жағасында ішеді. Қайтар кезде Алмас сусын бөтелкесін және жұмыртқаның қабығын суға тастай салады.
Талқылау сұрақтары
- Мәтінде сендерге не ұнамады?
- Алмастың орнында болсаңдар не істер едіңдер?
Қорытынды ой
Суды ластамай, керісінше оны қорғау — әр адамның міндеті.
IX. Проблемалық-ізденушілік
Фактімен жұмысДиаграмма дерегі
Жер шарының 4/3 бөлігі су алып жатыр (диаграмма арқылы көрсетіледі).
Ескерту: дерек оқушы жасына сай түсіндіріліп, нақты үлесі талқылау арқылы анықталады.
Сұрақ
Неліктен қазіргі таңда көптеген елдерде тұщы су қоры жетіспейді?
Оқушылардың жауаптары тыңдалады.
Түйін
- Теңіз-мұхит сулары — ащы.
- Жер бетіндегі судың шамамен 2%-ы ғана — тұщы су.
X. Қорытынды
Жинақтау және бекітуВенн диаграммасы
Адам өмірі мен табиғаттағы судың маңызын салыстырып, Венн диаграммасына түсіру.
Судың маңызы (тірек ойлар)
Адамға
- Тамаққа
- Тазалыққа
- Тұрмысқа
- Өндіріске
- Электр қуатын өндіруге
Табиғатқа
- Өсімдіктерге
- Жан-жануарларға
- Құстарға
- Балықтарға
Рефлексия
Нені үйрендік?
Судың қасиеттерін, тіршілік үшін маңызын және оны қорғау жолдарын.
Нені білдік?
Тұщы су қоры шектеулі екенін және суды үнемдеу — ортақ жауапкершілік екенін.