Оқушыларды топқа бөлу, топтың атауын Зейінділік ойыны арқылы табу
Қосындыны санға бөлу
Бұл сабақта қосындыны санға бөлу тәсілдерін пысықтап, есептерді бірнеше жолмен шығаруды үйренеміз. Сонымен қатар логикалық ойлау, математикалық тіл, дәлелдеп сөйлеу және ұйымшыл жұмыс дағдыларын дамытамыз.
Сабақтың мақсаттары
- Білімділік: қосындыны санға бөлу тәсілдерін бекіту, есептерді әр түрлі әдіспен шығаруға жаттықтыру.
- Дамытушылық: логикалық ойлауды, белсенділікті және тапсырмалар орындаудағы шығармашылық қабілетті арттыру.
- Коррекциялық: математикалық тіл мен сөздік қорды дамыту, байланыстырып сөйлеуге дағдыландыру.
- Тәрбиелік: ұйымшылдыққа, ұқыптылыққа, тапқырлыққа, білімпаздыққа тәрбиелеу, ой белсенділігін күшейту.
Сабақ құрылымы (қысқаша)
- I Қызығушылықты ояту
- II Миға шабуыл және ауызша жұмыс
- III Жаңа материалды меңгеру және тақтамен жұмыс
- IV Сергіту, бекіту, диктант
- V Қорытынды, бағалау, үй тапсырмасы
I. Қызығушылықты ояту
Шағын сұрақ-жауап
- Екі көз не үшін керек?
- Жақсыларды көру үшін.
- Екі қол не үшін керек?
- Елге көмек беру үшін.
- Екі құлақ не үшін керек?
- Ақыл-кеңес тыңдау үшін.
Бүгінгі сабақта белсенді қатысып, білімімізді көрсетейік.
Топқа бөлу: «Зейінділік» ойыны
Тапсырма: берілген жазбадағы белгілі бір әріптен басқа барлық дауысты дыбыстарды сызып тастаңыз. Нәтижесінде қандай сөз шығатынын табыңыз.
1-жазба (Е әрпін қалдырыңыз)
ОИеАЫІӘҢАЭЮБЕАОЫк
Шыққан сөз: еңбек
2-жазба (А әрпін қалдырыңыз)
ОИтАЫІӘлАЭЮЫЕПОЫӘО
Шыққан сөз: талап
3-жазба (І әрпін қалдырыңыз)
ОИБАЫІӘАЭЮлЕАОЫіоАӘМЭЮ
Шыққан сөз: білім
Топ атаулары: I топ — Еңбек II топ — Талап III топ — Білім
II. Миға шабуыл
«Сен — маған, мен — саған» (үй тапсырмасын тексеру)
Үш топтың көшбасшылары доп лақтыру арқылы бір-біріне сұрақ қояды.
- •Көбейтудің компоненттерін ата.
- •Бөлудің компоненттерін ата.
- •1 дм-де неше см бар?
- •1 тәулікте неше сағат бар?
- •1 сағатта неше минут бар?
- •Көлемді қалай табамыз?
- •2-нің кубы нешеге тең?
Ауызша жұмыс: «Брейн-ринг»
1) Екі жұмыртқа 4 минутта піседі. Дәл сондай 8 жұмыртқа қанша уақытта піседі?
Ойлануға арналған сұрақ: жұмыртқа саны артса, уақыт міндетті түрде көбейе ме?
2) Әжей қалаға бара жатып, қарсы алдынан 3 ер адамды кездестіреді. Олардың әрқайсысында бір қап бар, әр қаптың ішінде бір мысық бар. Қалаға сапар шеккен жолаушылар нешеу?
3) Торда 4 қоян бар еді. Осы қояндарды төрт бала бір-бірден сатып алды, бірақ біреуі қалып қойды. Неліктен?
4) Қаз 2 аяғымен тұрған кезде, оның массасы 6 кг. Егер қаз бір аяғымен тұрса, массасы қандай болады?
III. Жаңа материалды меңгеру
Негізгі идея
Келесі өрнектерді салыстырамыз:
Өрнек
(6 + 9) : 3
Өрнекті түрлендіру
6 : 3 + 9 : 3
Нәтижесінде екі жақтың мәні тең болады. Демек, қосындыны санға бөлуді екі тәсілмен орындауға болады.
Қосындыны санға бөлудің 2 тәсілі
1-тәсіл: әр қосылғышты бөлу
Алдымен 6-ны 3-ке, кейін 9-ды 3-ке бөлеміз. Сосын нәтижелерін қосамыз.
6 : 3 + 9 : 3 = 2 + 3 = 5
2-тәсіл: алдымен қосындыны табу
Ең алдымен жақшаның ішін орындаймыз, шыққан нәтижені 3-ке бөлеміз.
(6 + 9) : 3 = 15 : 3 = 5
Қорытынды ереже: қосындыны санға бөлу үшін (1) әр қосылғышты осы санға бөліп, нәтижелерін қосуға немесе (2) қосындының мәнін тауып, оны осы санға бөлуге болады.
Тақтамен жұмыс: үлгі
Тәсіл 2 (алдымен қосынды)
(10 + 6) : 2 = 16 : 2 = 8
Тәсіл 1 (әр қосылғышты бөлу)
(10 + 6) : 2 = 10 : 2 + 6 : 2 = 5 + 3 = 8
Топтық жұмыс: мәнін екі тәсілмен табыңдар
Оқулықпен жұмыс: №6 (Салыстыр)
Жұп 1
(18 + 14) : 2 ⟷ 18 : 2 + 14 : 2
Жұп 2
45 : 5 + 20 : 5 ⟷ (45 + 20) : 5
IV. Сергіту сәті
Бір, екі, тұрайық,
Алақанды ұрайық.
Жүгірейік, жүгірейік,
Аяқты ұшынан басайық.
Саңырауқұлақтай отырып,
Емендерше тұрайық.
Тұрайық, отырайық,
Тұрайық, отырайық,
Тұрайық, отырайық,
Партамызға жайғасайық — тып-тыныш.
№7. Есептерді әр түрлі тәсілмен шығар
1) 12 кг қияр мен 15 кг қызанақ банкаларға 3 килограмнан бөліп тұздалды. Неше банка қажет болды?
Тәсіл 2
(12 + 15) : 3 = 27 : 3 = 9
Тәсіл 1
12 : 3 + 15 : 3 = 4 + 5 = 9
Математикалық диктант
Өрнектерді жазып, мәндерін табыңдар:
- 1.75 және 27 сандарының айырмасын 3 есе арттыр.
- 2.40 және 16 сандарының қосындысын 7 есе кеміт.
- 3.70 және 4 сандарының көбейтіндісін 40 есе кеміт.
- 4.420 және 6 сандарының бөліндісін 9 есе арттыр.
Әр қатардан бір оқушы оқиды, нәтижелері бірге тексеріледі.
№10. Бос орынға амал таңбаларын және жақшаларды қой
Теңдіктер дұрыс болатындай етіп толықтыр:
V. Қорытынды
Қайталау сұрақтары
- 1.Қосындыны санға қалай бөлуге болады?
- 2.Сабақта жаңадан нені үйрендіңдер?
- 3.Өзіңді бағалау: «Басбармақ» әдісі.
Бағалау және үй тапсырмасы
Бағалау: сабақ барысындағы белсенділік, дәлелдеу, есеп шығару тәсілдерінің дұрыстығы ескеріледі.
Үй тапсырмасы: мұғалімнің нұсқауына сәйкес.