Сабаққа жақсы қатысып отырған оқушыларды бағалау. Бөлуге кері амал - көбейту

Сабақ туралы

Пән
Математика
Тақырып
5-ке көбейту және бөлу кестесі (презентациямен)

Сабақтың мақсаттары

Білімділік

Кестелік көбейту мен бөлу ережелерін қайталау арқылы 5-ке көбейту және 5-ке бөлуді үйрету, ұғындыру.

Дамытушылық

Ой-өрісті, есте сақтау қабілетін, өздігінен жұмыс істеу дағдыларын дамыту; ауызша есептеуді жетілдіру.

Тәрбиелік

Өзгені тыңдауға, ойын еркін айтуға баулу; белсенділік пен ұқыптылыққа тәрбиелеу.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  • Психологиялық дайындық.
  • Математика сабағына қажетті оқу құралдарын дайындау.

II. Үй тапсырмасын тексеру

  • 4 санының көбейту кестесін жатқа айту.
  • Оқулық: 100-бет, №9 есеп.

III. «Миға шабуыл» сұрақтары

1) Қояндар туралы

Шөптің арасында қояндар тығылып отыр, тек 10 құлақ көрінеді. Қанша қоян тығылып отыр?

Жауабы: 5

2) Тырна және таразы

Тырна таразы табақшасына екі аяғымен тұрғанда 2 кг болды. Бір аяғымен тұрса, массасы қандай болады?

Жауабы: 2 кг

3) Боран

Ауылда 4 күн 4 түн боран соқты. Неше тәулік боран соқты?

Жауабы: 4 тәулік

4) Қалаға бара жатқан адам

Бір адам қалаға бара жатыр еді. Жолда оған 3 танысы қарсы келді. Қанша адам қалаға барды?

Жауабы: 1 адам

IV. Өткенді пысықтау

Өткен сабақта баға, сан және құн шамаларының өзара тәуелділігі туралы есептер шығардық. Тақырыпты қаншалықты меңгергендеріңді тексеру үшін сұрақтарға жауап береміз.

  1. Заттардың құнын табу үшін не істейміз? Бір заттың бағасын заттардың санына көбейтеміз.
  2. Заттың бағасын табу үшін не істейміз? Құнын заттардың санына бөлеміз.
  3. Заттардың санын табу үшін қандай амал орындаймыз? Құнын бір заттың бағасына бөлеміз.

V. 5-ке көбейту: түсіндіру және үлгілер

Көбейтіндінің мәні қосу амалы арқылы да табылады. Мысалы, 5 · 5 дегеніміз — 5 санын өз-өзіне 5 рет қосу.

Қосу арқылы көрсету

  • 5•5 = 5+5+5+5+5
  • 5•6 = 5+5+5+5+5+5
  • 5•7 = 5+5+5+5+5+5+5
  • 5•8 = 5+5+5+5+5+5+5+5
  • 5•9 = 5+5+5+5+5+5+5+5+5

Әр келесі жолдағы мәннің алдыңғы мәннен 5-ке артық болуының себебі — қосылатын 5 санының саны біреуге көбейеді.

5-ке көбейту кестесін құруда ауыстырымдылық қасиеті қолданылады: көбейткіштердің орны ауысса да, көбейтіндінің мәні өзгермейді.

Ауыстырымдылық қасиеті

  • 6•5 = 5•6
  • 7•5 = 5•7
  • 8•5 = 5•8
  • 9•5 = 5•9

Кестені толықтыру (дәптерге)

5•5 = 25
6•5 = 30
5•6 = 30
7•5 = 35
5•7 = 35
8•5 = 40
5•8 = 40
9•5 = 45
5•9 = 45

VI. 5-ке бөлу: кері амал

Бөлу амалының кері амалы — көбейту. Егер көбейтіндіні көбейткіштердің біріне бөлсек, екінші көбейткіш шығады.

25 : 5 = 5, себебі 5•5 = 25
30 : 5 = 6, себебі 6•5 = 30
35 : 5 = 7, себебі 7•5 = 35
40 : 5 = 8, себебі 8•5 = 40
45 : 5 = 9, себебі 9•5 = 45

VII. Оқулықпен жұмыс: «Үй құрастыру» тапсырмалары

«Сен де бір кірпіш дүниеге, кетігін тап та бар қалан». — Абай

Осы сөзді негізге алып, «үй құрастыру» арқылы есептер шығарамыз. Ол үшін әр рөлдің өз тапсырмасы бар: экономист, сәулетші, құрылысшы, шатыр салушы, сылақшы, әрлеуші, бағбан.

Әрлеуші: №7 есеп

Берілгені: 7 қап, әрқайсысы 5 кг.

Ш: 5 * 7 = 35

Жауабы: массасы 35 кг.

Шатыр салушы: тақтамен жұмыс (№8)

656−98 = 558
306+87 = 393
300:100 = 3
(34+636)−920 = 70
720−(384+216) = 120
90•10−756 = 144
40•7−40•5 = 80
70•3+70•2 = 350
80•3+30•2 = 300

Сәулетші: №9 тапсырма

4•v өрнегінің мәндерін табу (v = 1, 2, 5, 8, 9, 0).

4•1 = 4
4•2 = 8
4•5 = 20
4•8 = 32
4•9 = 36
4•0 = 0

Сергіту сәті

Ойын: «Сарай құрастыру». «Жұмыла көтерген жүк жеңіл» қағидасымен топтық әрекет орындау.

Құрылысшы: №10 есеп (талдау сұрақтарымен)

1) Шұңқыр қазу

  • Таңертең: 6 орын
  • Түсте: 4 орын
  • Әрқайсысы: 2 м

Ш: (6+4)•2 = 20

Жауабы: 20 шұңқыр қазылды.

2) Гүл саны

  • Жаңа: 5 құмыра
  • Әрқайсысында: 10 гүл
  • Қосымша: 42 гүл

Ш: 5•10 + 42 = 92

Жауабы: 92 гүл өсіп тұр.

Талдау үшін бағыттаушы сұрақтар

  • Есеп не туралы?
  • Не белгілі?
  • Не белгісіз?
  • Неше амалмен шығарамыз?

Бағбан: №11 тапсырма (қалдықпен бөлу)

6:5 = 1 (қ.1)
7:5 = 1 (қ.2)
8:5 = 1 (қ.3)
9:5 = 1 (қ.4)
11:5 = 2 (қ.1)
12:5 = 2 (қ.2)

Сылақшы: №12 тапсырма

Қай фигуралар қиылысады?

  • Тік төртбұрыш пен бұрыш.
  • Шеңбер мен қисық сызық.
  • Шаршы мен тік төртбұрыш.

Периметр (ауызша)

1 қаб. = 1 см
Р = 1 см + 1 см + 1 см + 1 см = 4 см
Р = 1 см • 4 = 4 см

VIII. Үй тапсырмасы

  • Оқулық: 102-бет, №13 және №14 есептер.
  • Көбейту кестесін қайталау.

IX. Бағалау

Сабаққа белсенді қатысқан оқушылардың жұмысы бағаланады.