Теледидардан қыстап қалатын құстардың суретін көру
Тақырыбы: «Суықторғай бізде қонақта»
Бұл сабақта балалар қыс мезгіліндегі табиғат құбылыстарын бақылап, қыстап қалатын құстар туралы нақты түсінік қалыптастырады. Оқу үдерісі ойын, жұмбақ, өлең, слайд және шығармашылық жұмыс арқылы ұйымдастырылады.
Мақсаты
- Қоршаған орта арқылы білімдерін кеңейту.
- Ойлау, есте сақтау қабілеттерін және тілін дамыту.
- Табиғатты аялауға тәрбиелеу, құстар туралы нақты түсінік беру.
Көрнекіліктер
- Торғайдың (суықторғайдың) суреті
- Дайын үлгілер
- Көк түсті қағаздар
- Желім, сүлгі
- Қызыл бояу (гуашь)
Әдістеме
- Слайд көрсету
- Жұмбақ шешу
- Өлең оқу
- Жұмыс істеу тәсілін көрсету
Сөздік жұмыс
Қосымша жұмыс
Қыстап қалатын құстар туралы суреттерді көрсету, қысқаша әңгімелеу және жұмбақтар арқылы бекіту.
Сабақ барысы
1) Шаттық шеңбер және жұмбақ
Аяз қысып,
Өрнек сызып, терезеңді торлайды.
Қарға омбығып,
Бет домбығып, сырғанап жастар ойнайды.
Кейде ұлып, кейде ысқырып,
Ұйытқып боран соғады.
Айтыңдаршы, балалар, бұл қай кезде болады?
Жауабы:
Қыс мезгілінде.
2) Қыстың суретімен жұмыс
Қыста күн суық, аяз болады. Айналаны әппақ қар басады. Өзен-көлдер қатып қалады. Адамдар жылы киінеді. Үйлердің төбесіне қар жиналып, айнала ертегі әлеміндей әсер қалдырады.
Сұрақ
Қыста ауа райы қандай болады?
Сұрақ
Қар түскенде табиғат қалай өзгереді?
Сұрақ
Адамдар қыста қалай киінеді?
3) Құстар туралы әңгіме
Қыстап қалатын құстардың түрі көп. Қыс мезгілінде оларға қиынға соғады: жаздағыдай құрт-құмырсқа азаяды, қорек табу қиындайды. Сондықтан құстарға қамқор болу — табиғатты аялаудың маңызды бөлігі.
4) Қыстап қалатын құстар: қысқаша сипаттама
Слайд арқылы құстардың суреттері көрсетіліп, әрқайсысына қысқаша сипаттама беріледі.
Сауысқан
Құйрығы ұзын, ірілеу құс. Өте сақ келеді, айналаны бақылап жүреді.
Қарға
Түсі қап-қара, кейде кеудесі сұрғылт болып көрінеді. Қыста жиі кездеседі.
Тоқылдақ
Ағашты тұмсығымен шоқып, «тоқылдап» дыбыс шығарады. Қабығының астынан жемін іздейді.
Сарышымшық
Кеудесі сары, мойын тұсында қара белдеуі бардай көрінеді. Арқасы жасылдау, басы қара, екі беті ақшыл. Адамдарға жақын жүреді.
Көгершін
Бәрімізге таныс құс. Кейде адамдар көгершінді үйлерінің маңында немесе шатырда асырайды.
Суықторғай
Негізгі кейіпкерҚұстардың ішіндегі ең әдемілерінің бірі: басы, қанаты, құйрығы қара, ал кеудесі қызыл. Қыстың алғашқы қарымен бірге жиі көрінеді. Суыққа төзімді болғандықтан «суықторғай» деп аталады.
5) Суықторғайдың даусы
Балаларға суықторғайдың даусы тыңдатылады. Әңгімелеу бөлімі: біздің топқа суықторғай ұшып келіпті. Ол достарынан адасып, жемі таусылып қалыпты. Суықторғайдың сүйікті асы — шетеннің жемісі.
6) Сергіту сәті
Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығулары орындалып, балалардың зейіні қайта шоғырландырылады.
7) Үлгі көрсету және жұмыс тәсілі
Тәрбиеші дайын үлгіні көрсетіп, жұмыстың орындалу ретін түсіндіреді.
Талқылау сұрағы
Суықторғай қандай пішіндерден тұрады? Атап көрейік.
Қауіпсіздік ережелері
- Желімді ұқыпты қолдану, артық төкпеу.
- Сүлгіні пайдаланып, қолды таза ұстау.
- Бояумен жұмыс істегенде киім мен үстелді былғамауға мән беру.
8) Балалардың шығармашылық жұмысы
Балалар үлгіге сүйене отырып суықторғайды құрастырады: көк түсті қағазға жапсырады, ал кеудесін қызыл гуашьпен бояп, бейнені толықтырады. Тәрбиеші жеке көмек көрсетіп, дұрыс орындауға бағыттайды.
9) Қорытынды
Дайын жұмыстар тақтаға ілінеді. Балалар өз еңбектерін таныстырып, қыстап қалатын құстарға қалай қамқор болуға болатынын бірге талқылайды.