Жапырақ тапсырмалары
Сабақ туралы қысқаша мәлімет
- Пән
- Дүние жүзі тарихы, 8-сынып
- Сабақтың тақырыбы
- Жапония (XVII ғасырдағы саяси-әлеуметтік жағдай және Токугава әулетінің сыртқы саясаты)
- Сабақтың түрі
- Аралас сабақ
- Пәнаралық байланыс
- География
- Көрнекіліктер
- «Даналық ағашы», суреттер, кестелер, таратпа материалдар
- Негізгі жұмыс формалары
- Сұрақ-жауап, картамен жұмыс, терминдер, жұптық жұмыс, постер қорғау
Сабақтың мақсаттары
Білімділік
XVII ғасырдағы Жапонияның саяси-әлеуметтік жағдайына сипаттама беру және Токугава әулетінің жүргізген сыртқы саясатының ерекшеліктерін түсіндіру.
Дамытушылық
Оқушылардың көшбасшылық қасиеттерін дамыту, оқулықпен жартылай-ізденіс жұмыстарын жүргізу дағдыларын жетілдіру.
Тәрбиелік
Отансүйгіштікке тәрбиелеу және өзге ұлттардың мәдениетіне құрметпен қарауға баулу.
Сабақтың барысы
1) Ұйымдастыру
Сабаққа дайындық, сыныптың көңіл күйін сабаққа бағыттау, мақсаттарды қысқаша таныстыру.
2) Үй тапсырмасын тексеру
«Даналық ағашына» тапсырмалар ілінеді. Оқушылар таңдаған жапырақ-парақтағы сұрақтарға жауап береді. Бұл бөлім алдыңғы тақырыптарды еске түсіріп, жаңа сабаққа көпір құруға көмектеседі.
1-жапырақ (3-деңгей)
- XVII ғасырда Моңғолия қандай бөліктерден тұрды? (Чахар, Халха, Жоңғар хандықтары)
- Жоңғар мемлекетінің негізін қалаушы кім? (1635 ж. Батыр қонтайшы)
- Жоңғар хандығының негізін қандай тайпалар құрады? (ойрат тайпалары)
2-жапырақ
- Жоңғарлардың негізгі шаруашылығы қандай болды? (көшпелі мал шаруашылығы)
- Жоңғарлар қандай дінді ұстанды? (буддизмнің лама бағыты)
- Араттар деген кімдер? (қарапайым шаруалар)
3-жапырақ (2-деңгей)
- Жоңғар хандығының әлеуметтік құрылысын сипатта. (қонтайшы, нояндар, араттар)
- Жоңғар мемлекеті қандай әкімшілік бірліктерге бөлінді? (ұлыс – оток – аймақ)
- Жоңғар хандығында жердің иесі болып кім саналды? (қонтайшы)
4-жапырақ
- XVII ғасырдың басында Жоңғар мемлекеті неліктен Қазақ даласына жорықтар ұйымдастыра бастады? (Тәуке хан мұрагерлерінің әлсіз саясатын пайдалану үшін)
- Цин империясы неліктен Қалдан Бошоқтуға қарсы күресте Халха ханына көмек көрсетті? (біртұтас жалпы моңғол мемлекетінің құрылуына жол бермеу үшін)
- XVIII ғасырда орыс–жоңғар қатынастары қай өңірлер үшін шиеленісті? (Ертіс, Енисей, Тобыл өзендері бойы)
5-жапырақ (1-деңгей)
- 1729 жылдан бастап Цин билеушілері неліктен Іле өзені бойына әскер шоғырландырды? (жоңғарларды екі жақтан қыспаққа алу үшін)
- Жоңғар–қазақ соғыстарының салдары екі ел үшін қандай болды? (қазақ жерінің бір бөлігі Ресей ықпалына өтті; әлсіреген жоңғарлар Цинге оңай олжаға айналды)
- Дабашы қонтайшы неліктен Әмірсананы жоюға ұмтылды? (билік үшін бақталастықтан қауіптенді)
6-жапырақ
- Әмірсана мен Абылай хан арасындағы қарым-қатынас туралы не білесің? (Циндерге тойтарыс бере алмаған Әмірсана Абылай ханды паналады)
- Жоңғар хандығы мен Қазақ хандығының ұқсастықтары қандай?
- Жоңғар империясы неліктен жойылды? (билік үшін тартыс, қытайлықтардың жаулап алуына жағдай жасауы, ұзақ соғыстардың халықты қажытуы)
3) Жаңа тақырыпты түсіндіру: XVII ғасырдағы Жапония
Ой қозғау және картамен жұмыс
- Астанасы: Эдо (қазіргі Токио)
- Көне астана: Киото
- Мақсат: Жапония туралы бастапқы білімін анықтау және географиялық орнын картадан көрсету
Сегундық жүйенің кезеңдері
- Минамото және Ходзе әулеттері: 1192–1333 жж.
- Асикага әулеті: 1335–1572 жж.
- Токугава әулеті: 1603–1867 жж.
Терминдер
Проблемалық сұрақ: «Жабық есік» саясаты нені білдірді?
Токугава әулетінің сыртқы саясаты «жабық есік» қағидатымен сипатталды: жапондықтардың шетелге шығуына шектеу қойылды, ал сыртқы ықпал қатаң бақылауға алынды. Бұл саясаттың пайда болуына XVI ғасырдың ортасынан бастап португалдықтардың, кейін ағылшындар мен голландықтардың келуі және христиан дінінің кең таралуынан туындаған қауіп әсер етті.
Талқылауға бағыт:
Сыртқы ықпалды шектеу елдің саяси тұрақтылығы мен дәстүрлі құрылымын сақтауға қалай қызмет етті?
Хронологиямен жұмыс
- 1614 ж. — шетелдік дінді қабылдауға қатаң тыйым салынды.
- 1636 ж. — жапондықтардың ел аумағынан тыс жерге шығуына тыйым салынды.
- 1638 ж. — португалдықтар мен испандықтар елден қуылды.
Негізгі қағида:
«Шығыстық мораль — батыстық техника» (дәстүрлі құндылықтарды сақтай отырып, пайдалы білім мен технологияны іріктеп қабылдау).
Жұппен жұмыс
Оқушылар жұпқа бөлінеді: бір оқушы синтоизм туралы, екінші оқушы буддизм туралы мәтін оқиды. Кейін бір-біріне түсіндіріп, негізгі ұғымдарды салыстырады.
4) Бекіту
Постермен жұмыс: «Жаңа замандағы Жапония» моделін құрастыру. Топтар өз жұмыстарын қорғап, дәлелдерін ұсынады.
5) Үй тапсырмасы және бағалау
- Үй тапсырмасы: оқулық бойынша тақырыпты қайталау, негізгі терминдер мен даталарды дәптерге түсіру.
- Бағалау: сабақтағы белсенділік, жауаптардың дәлдігі, жұптық және постер жұмысына қатысу деңгейі бойынша жүргізіледі.