Психологиялық дайындығын тексеру
Сабақтың мақсаттары
Білімділік
Демография және этнография ұғымдарын түсіндіру; халық санының өзгерісі, динамикалық өсу қарқыны, халықтың табиғи қозғалысы және көші-қон туралы бастапқы түсінік қалыптастыру.
Дамытушылық
Қазақстан халқының табиғи өсімінің аумақтық айырмашылықтарын карта бойынша сипаттау арқылы білімді тереңдету; халық қозғалыстары мен табиғи қозғалыс типтерін талдауға үйрету.
Тәрбиелік
Отан туралы білімді кеңейту арқылы патриоттық құндылықтарды нығайту және географиялық мәдениетті қалыптастыру.
Негізгі ұғымдар мен терминдер
Тақырыпты меңгеру үшін төмендегі ұғымдардың мағынасын нақтылап алу маңызды.
Фокус
Халық саны • Табиғи өсім • Миграция
Тірек ұғымдар
- Демография
- Этнография
- Миграция
- Табиғи өсім
- Халықтың механикалық қозғалысы
- Демографиялық революция
- Демографиялық саясат
- Эмиграция
- Иммиграция
- Репатриация
- Вахталық көші-қон
Номенклатура
Картамен жұмыс кезінде төмендегі нысандарды көрсету және сипаттау ұсынылады.
Сабақтың барысы
Сабақ кезеңдері оқушының белсенді қатысуына және негізгі түсініктерді бірізді меңгеруге бағытталған.
1) Ұйымдастыру кезеңі
3 минутМұғалімнің іс-әрекеті
- Оқушылармен амандасады.
- Түгендеу жүргізеді.
- Сабаққа және психологиялық дайындықты тексереді.
- Сабаққа қатыспаған оқушыларды анықтайды.
Оқушының іс-әрекеті
- Орнынан тұрып амандасады.
- Сабаққа дайындалады.
2) Үй тапсырмасын тексеру
10–12 минутСұрақтар
- Қазақстанның географиялық жағдайы қандай?
- Қазақстанның экономикалық-географиялық жағдайы (ЭГЖ) қандай деңгейде?
- Табиғи-ресурстық әлеует дегеніміз не?
Тексеру
Оқушылардың орындаған тапсырмалары талданып, негізгі қателер бойынша қысқа кері байланыс беріледі.
3) Жаңа материалға көшу
Кіріспе бөлімде Қазақстанның экономикалық-әлеуметтік құрылымы еске түсіріледі. Одан кейін әлеуметтік географияның құрамдас бөлігі ретінде халық географиясына назар аударылып, осы бөлімде республиканың халыққа қатысты жағдайлары қарастырылатыны айқындалады.
4) Жаңа материалды меңгеру
4.1 Демография және этнография
Демография және этнография ұғымдарына анықтама беріледі; пәннің зерттеу нысаны мен қолданылу аясы қысқаша түсіндіріледі.
4.2 Халық саны және динамикалық өсу қарқыны
- Халық санының қазіргі жағдайын сипаттау.
- Халық санағының маңызына тоқталу.
- Табиғи өсім мен механикалық қозғалыс ұғымдарын салыстыру.
4.3 Халықтың табиғи қозғалысы
- Халықтың табиғи қозғалысының тарихи тұрғыда демографиялық революциялар кезеңдерінен өткені түсіндіріледі.
- Негізгі демографиялық көрсеткіштер талданады.
- Промиллемен есептеу тәсілі үйретіледі.
- Демографиялық жарылыс, демографиялық революция және демографиялық саясат ұғымдары нақтыланады.
4.4 Халықтың көші-қоны (миграция)
- Көші-қонның қоғам мен экономика үшін маңызы түсіндіріледі.
- Себептері, ұзақтығы және бағыты бойынша жіктелуі қарастырылады.
- Түрлері бойынша бөлінуі атап өтіледі (эмиграция, иммиграция, репатриация, вахталық көші-қон).
5) Жаңа тақырыпты бекіту
Кестелер мен иллюстрацияларды талдау арқылы негізгі ұғымдар бекітіледі.
Карта бойынша аумақтық айырмашылықтарды сипаттау тапсырмасы орындалады.
6) Сабақты қорытындылау
- Демография ғылымы нені зерттейді?
- Демографиялық көрсеткіштерге қандай көрсеткіштер жатады?
- Көші-қон (миграция) дегеніміз не? Эмиграция және иммиграция ұғымдары қалай түсіндіріледі?
7) Бағалау
Оқушылар сабақтағы белсенділігі мен жауаптарының сапасына қарай бағаланады.
8) Үй тапсырмасы
Оқу
3-параграфтың сұрақтарына дайындалу.
Тапсырмалар
28-беттегі 1–6-тапсырманы орындау.
Қайталау
Тест құрастыру және тест сұрақтарына жауап беру.