Түлкінің алғысы
Сабақтың тақырыбы
4 санын қосу және азайту (қайталау сабағы). Сабақ орманға қысқы серуен түрінде ұйымдастырылып, оқушылардың есептеу дағдыларын бекітуімен қатар табиғатты аялау идеясы күшейтіледі.
Пәнаралық байланыс
Дүниетану, ана тілі
Көрнекіліктер
Слайдтар, карточкалар және қосымша тапсырмалар
Сабақтың мақсаттары
- Орманның халық шаруашылығы мен адам өмірі үшін маңызы зор екенін ұғындыру арқылы санға 4-ті қосу және азайту тақырыбын меңгерту, білімді пысықтау.
- Оқушылардың ой-өрісін, өзіндік іс-әрекетін және дүниетанымын дамыту.
- Қоршаған ортаны сүюге, табиғатты аялауға тәрбиелеу.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру
Үлкенге де сіз,
Кішіге де сіз.
Құрметпенен сіздерге,
Бас иеміз біз.
II. Үй тапсырмасын тексеру және серуенге дайындық
Бүгінгі сабағымыз ерекше: біз қысқы орманға серуенге шығамыз, ондағы аң-құстардың тіршілігімен танысамыз. Серуенге дайынбыз ба? Ендеше, дайындықты тексерейік.
Сергіту сәті
1 мен 2-ні қосу және азайту (ауызша жаттығу)
Жылдамдық көрсеткіштері
- Ойлау жылдамдығымыз
- 2
- Есте сақтау жылдамдығымыз
- 5
Орманға да жеттік. Қысқы орман аппақ көрпеге оранғандай: ағаштардың жапырақтары түсіп қалған, ал шырша ғана жап-жасыл күйінде тұр.
Сауысқаннан басқа құстар көрінбейді. Олар қайда кеткен болуы мүмкін?
III. Жаңа сабақ: орман тұрғындарының тапсырмалары
Орман тұрғындары бізге есептер мен логикалық тапсырмалар ұсынады. Әр тапсырма 4 санын қосу және азайту дағдыларын бекітуге көмектеседі.
1) Сауысқанның тапсырмасы
Төмендегі өрнектердің мәнін тап:
- 5 + 4 − 2 =
- 10 − 5 + 3 − 4 =
- 6 + 2 − 5 + 3 =
- 8 − 5 + 3 + 4 + 0 =
Сауысқанның алғысы
Жарайсыңдар, балалар, рақмет! Қалың қардан бұғыға қорек табу қиындайды. Олар қар астындағы шөпті арши алмай, көбіне ағаш бұтақтарымен ғана қоректенеді.
2) Бұғының тапсырмасы
Өрнектерді есепте (жазбаша/ауызша):
- 5 + 4
- 8 − 4
- 9 − 4
- 3 + 4
- 6 + 4
- 7 − 4
Бұғының алғысы
Туған жердің табиғатын қорғай біліңдер!
3) Тиіннің тапсырмасы
Қыста тиін күзде тыққан саңырауқұлақтармен, түрлі жаңғақтармен қоректенеді. Өте аязды күндері ағаш қуысындағы ұясында отырып, жинаған азығын жейді. Бірақ азығының көбі қар астында қалып, табылмай қалады — сонда тиін де ашығады.
- 5 + 4 =
- 3 + 4 =
Тиіннің алғысы
Қоршаған ортаға әрқашан қайырымды болыңдар!
4) Түлкінің тапсырмасы
Түлкі — өте қу, иісшіл, саққұлақ әрі қырағы аң. Ол қоян және тышқанмен қоректенеді. Қыста тышқандар қар астына тығылып, оларды табу қиындайды. Сондықтан түлкі із арқылы аңдып, қар астындағы сыбдырды естіп, қарды аяғымен аршып, олжасын тез ұстайды.
Тауық — 3
Әтеш — 5
Қаншасы артық?
5 − 3 = 2
Жауабы: әтеш 2-уі артық.
Түлкінің алғысы
Табиғатты аялаңдар!
5) Қоянның тапсырмасы
Қоян өте қорқақ аң. Қыста қоңыр тонын ақ тонға ауыстырады — бұл жауларынан қорғануға көмектеседі.
«Жетіспей тұрған санды тап» ойыны
Жетіспейтін сандарды табу арқылы 4-ті қосу және азайту дағдыларын бекітіңдер.
Қоянның алғысы
Табиғатты қорғау — сендердің борыштарың!
6. Сергіту сәті: «Белгілер сөйлейді»
Төмендегі сәйкестіктерді пайдаланып, ойша әрекет жасап жауап беріңдер.
Мысалдар
- Орындықтан аққуды азайтсаң, неге тең болады? (аққуға тең)
- Алманың жартысына құсты қоссаң, неге тең болады? (аққалаға тең)
7. Логикалық тапсырмалар
а) Есептер
Бес асықтың үшеуін досың сұрап алды. Айтшы, сонда нешеуі өз қолыңда қалады?
5 − 3 = 2
Ағашта төрт алмұрт пісіп тұр. Самат екеуін алды. Қаншасы қалды?
4 − 2 = 2
Құмды қазып жүрген бес мысық бар. Үшеуі күн ыстықта жатып қалды, екеуі шомылып жүр. Барлығы қанша?
5 + 3 + 2 = 10
ә) Қосымша тапсырма
«Жетіспей тұрған мысықты тап» тапсырмасы (сурет/карточка бойынша).
Бұл тапсырма зейін мен логикалық ойлауды дамытады, ал есептеу бөлігінде 4-ті қосу/азайту дағдылары қайталанады.
Қорытынды
Орманның халық шаруашылығы мен адам өмірі үшін маңызы зор. Халық шаруашылығында орман өнімдерін пайдаланбайтын бірде-бір сала жоқ.
Күнделікті оқитын кітабымыз, жазатын қағазымыз, ауырғанда ішетін дәріміз, тұтынатын тағамымыз, ішер суымыз, тыныс алар ауамыз — мұның бәрі табиғаттың сыйы. Сондықтан табиғатқа қамқорлық жасау — әрбір азаматтың абыройлы міндеті әрі парызы.
Рефлексия сұрақтары
- Серуен ұнады ма?
- Бүгін не үйрендіңдер?
- Табиғатты қорғау туралы қандай ой түйдіңдер?
IV. Бағалау
Жауаптардың дұрыстығы, белсенділік және тапсырмаларды орындау сапасы бойынша бағаланады.
V. Үй тапсырмасы
4 санын қосу және азайтуға арналған ұқсас есептерді орындау (жұмыс дәптері/карточка бойынша).