Қазақша рефераттар

Композиция жайлы жалпы мағлұмат беру

Бейнелеу өнері · 5-сынып

Үйлестіру заңдылықтары

Бұл сабақта оқушылар композиция ұғымымен танысып, заттарды қағаз бетіне үйлесімді орналастырудың негізгі қағидаларын меңгереді. Мақсат — көркем жұмыстың әсерлілігі мен айқындығын арттыратын құрылымдық тәртіпті түсіну және тәжірибеде қолдану.

Сабақтың мақсаты

  • Білімділік: композиция туралы жалпы мағлұмат беру.
  • Дамытушылық: затты қағаз бетіне үйлестіріп бейнелеуге үйрету; бірнеше затты ретімен орналастыру дағдысын дамыту.
  • Тәрбиелілік: сұлулыққа баулу; табиғат пен өнердегі әсемдікті түсіне білуге тәрбиелеу.

Құрал-жабдықтар

Қағаз Қарындаш Өшіргіш Бояу Қылқалам Қаламұш Т.б.

Қажет болса, үлгі ретінде қарапайым геометриялық денелердің макеттерін (сым темірден жасалған куб, призма) қолдануға болады.

Сабақтың өту барысы

  1. 1 Ұйымдастыру кезеңі.
  2. 2 Үй тапсырмасын тексеру.
  3. 3 Жаңа тақырыпты түсіндіру.
  4. 4 Тапсырмаларды орындау.
  5. 5 Сабақты бекіту.
  6. 6 Үйге тапсырма беру.

Үйлестіру заңдылықтары деген не?

Ең алдымен оқушыларға үйлестіру заңдылықтарының мәнін түсіндіру маңызды. Суретші өз ойын әсерлі жеткізу үшін көркем шығармадағы кейіпкерлер мен қоршаған ортадағы заттарды белгілі бір тәртіппен орналастыруға назар аударады. Осындай мақсатты ұйымдастыру — үйлестіру заңдылығы.

Негізгі ой: Кез келген көркем жұмыстың әдемі, көрнекті әрі әсерлі шығуы көбіне үйлесімділікке байланысты.

Компоновка және кеңістіктегі орналастыру

Компоновка — жеке бөлшектердің бір тұтас жүйе ретінде көрінуін қамтамасыз ететін құрылым. Заттардың кеңістікте өзара орналасуын дәл белгілеу үшін тік, көлденең және көлбеу сызықтарды қолдану пайдалы.

Әрбір заттың көрініп тұрған формасын дұрыс беру үшін оның құрылымына талдау жасау қажет: заттың қандай геометриялық денелерден тұратынын анықтау — бейнелеудің сенімді жолы.

Форманы түсінудің практикалық әдісі

Затты суретке түсіргендей көшірмелеуден гөрі, оны мөлдір әйнектен жасалған нысан ретінде елестету форманы жақсырақ ұғынуға көмектеседі. Бұл тәсіл куб, цилиндр, призма, параллелепипед сияқты денелерді салуда өте тиімді.

Мысалы, куб пен призманы сым темірден құрастырып, сыртқы және ішкі құрылымын бақылау арқылы заттың көлемін, қырларын, кеңістіктегі бағытын нақтырақ түсінуге болады.

Композиция: ойды құрастыру өнері

Суретші ойының әсерлі болуы үшін бейнеленетін заттар мен адамдарды және оларды қоршаған ортаны үйлесімділік заңдылығы бойынша орналастырады. Бұл — композиция.

«Композиция» сөзі латын тілінен аударғанда ойлап шығару, құрастыру дегенді білдіреді. Көп жағдайда шығармада оқиға өтетін әрі басты кейіпкерлер шоғырланатын композициялық орталық болады.

Тарихи байқау

Қайта өрлеу дәуірінің көптеген шеберлері басты кейіпкерді орталыққа орналастырып, оған негізгі рөл жүктеген. Бұл тәсіл көрермен назарын бірден маңызды нүктеге бағыттайды.

Композиция нені реттейді?

  • Шығарманың құрылымын және негізгі бөлшектердің орналасуын.
  • Оқиғалардың баяндалу ретін.
  • Кейіпкер әрекетін, психологиялық ішкі толғанысын және бояу ерекшеліктерін тақырыппен байланыстыра көрсетуін.

Композиция мен сюжет байланысы

Композиция мен сюжет тығыз байланысты: кейіпкер әрдайым өз ортасына лайық әрекет үстінде көрінеді. Сол арқылы көрермен кейіпкердің мінезін, көңіл күйін және жұмыстың көркемдік шешімін композицияның жалпы тақырыбы аясында байқай алады.

Практикалық жұмыс

Тақырып

Натюрморт (қарындаш, қағаз).

Үй тапсырмасы

Еркін тақырыпта өз бетіңше шығарма орында.

Бұл материал оқушыға композицияның мәнін түсіндіріп қана қоймай, заттарды кеңістікте дұрыс орналастыру арқылы жұмыстың әсерін күшейтудің жолдарын көрсетеді.