Дауыссыз дыбыстан басталатын сөздерді көрсет
Интерактивті тақтаның қорытындылау кезеңіндегі тиімділігі
Қорытындылау және бекіту кезеңі — оқушының тақырыпты қаншалықты меңгергенін көрсететін маңызды бөлік. Интерактивті тақта бұл кезеңді жандандырып, тапсырмаларды көрнекі ұсынуға, оқушыны әрекетке тартуға және білімді нақтылау мен жүйелеуге көмектеседі. Оқушылар өздері мысал келтіріп, тапсырманы орындап, нәтижесін талқылап, білімін тиянақтайды.
Жедел түзету
Бір оқушы жауапты тақтада орналастырады, қалғандары қателерін тауып, дәлелдеп түзетеді. Бұл тәсіл кері байланысты күшейтеді.
Көрнекілік арқылы есте сақтау
Түстермен белгілеу, қозғалмалы объектілер, қабаттар мен жасырын элементтер оқушының назарын ұстап, материалды есте сақтауды жеңілдетеді.
Қорытынды және бекітуге арналған тапсырма түрлері
Төмендегі тапсырмалар интерактивті тақта мүмкіндіктерін тиімді пайдаланып, фонетика, лексика-грамматика және тілдік дағдыларды бекітуге бағытталған.
1) Дыбыстарды ажырату және белгілеу
- Тіл дыбыстарын бөлу: дауысты дыбыстарды қызыл түспен, дауыссыз дыбыстарды көк түспен жазу. Бұл тәсіл есте сақтау қабілетін қалыптастырады.
- Көп нүктенің орнына дауысты дыбыстарды қою: берілген үлгі бойынша оқушы дыбыстарды өзі орналастырады, сынып қателерін бірлесіп түзетеді.
Жұп дауыссыздарды таңдау үлгілері
п — б
... айдасыз, ... аласыз, ... алық, са... ар, са... тау, са... бақ
т — д
ба... пақ, са... ақ, ... ак, ... абыс, ... алап, ... әрі, ... аңалық
к — г
а... е, е... ін, кө... тем, ко... ер, ... үл, ... еремет, тер... еу
Ескерту: сөз үлгілері оқушының орфографиялық қырағылығын арттыру үшін берілді; нақты жауаптарды тақтада бірлесіп толықтыруға болады.
2) Басталу дыбысына қарай сөздерді іріктеу
Дауыссыз дыбыстан басталатын сөздерді көрсететін интерактивті тапсырмада дауыстыдан басталатын сөздер «дөңгелектің астында» жасырылып, ал дауыссыздан басталатын сөздер көрініп тұрады. Бұл тәсіл ойын элементі арқылы зейінді шоғырландырады.
3) Буын түрлерін қайталау
Бітеу буынды сөздерді теріп жазу тапсырмасы тақтада сүзгілеу, белгілеу және топтастыру арқылы орындалады.
4) Сан есімді бекіту
- Дара және күрделі сан есім: күрделі сан есімдерді бір бөлек, дара сан есімдерді бір бөлек жазу.
- Сан есімдерді теріп, сөзбен жазу: цифрды сөзге айналдыру арқылы жазылым дағдысын бекіту.
5) Зат есімді қайталау
- Зат есімдерді атау және тиісті сұрақ қою.
- Деректі және дерексіз зат есімдерді бөліп жазу.
- Ережеге байланысты мысалдар келтіру және тақтада бірлесіп толықтыру.
6) Сурет бойынша мәтін құрастыру
Суретке сүйеніп мәтін құрастыру оқушының сөйлеуін дамытып, құрылымды ойлауға үйретеді. Интерактивті тақтада сурет бөліктерін үлкейту, қажетті детальді жақындату және жоспар құру мүмкіндігі мәтін сапасын арттырады.
Мұғалім мен оқушы рөлінің өзгеруі
Интерактивті оқытуда мұғалім оқу үдерісін ұйымдастырушы рөлін атқарады: бағыт береді, тапсырманың мақсатын айқындайды, бағалау өлшемін нақтылайды. Оқушы — негізгі әрекет иесі: орындайды, талдайды, дәлелдейді, рефлексия жасайды. Мұғалімнің басты міндеті — оқушының ынта-ықыласын оятып, белсенді қатысуына жағдай жасау.
Интерактивті тәсілдің басымдығы
Оқушы өз ойын айтуға, қате жіберсе де түзетуге, сыныппен бірге ортақ шешім шығаруға үйренеді.
Дәстүрлі тәсілмен салыстыру
Біржақты түсіндіруден гөрі, әрекетке негізделген жұмыс үлесі артып, сабақ динамикасы күшейеді.
Технологияның маңызы: мультимедиа, интернет және электрондық ресурстар
Қазіргі қоғам дамуы жедел ақпараттандыру үдерісімен сипатталады. Ақпараттық-компьютерлік технологиялардың білім беру жүйесіне енуі — уақыт талабы. Мультимедиа проекторы мен интерактивті тақта оқу ортасында маңызды орын алады, өйткені адамның ақпаратты қабылдауының басым бөлігі көру арқылы жүзеге асады. Сондықтан ақпаратты көз алдына түсінікті әрі көрнекі етіп ұсыну оқытудың сапасын арттырады.
Мультимедианың білім берудегі мүмкіндіктері
- Білім мазмұнын, оқыту әдістерін және ұйымдастыру түрлерін жаңартуға мүмкіндік береді.
- Тілді белсенді оқытудың әртүрлі әдіс-тәсілдерін жүзеге асыруды қамтамасыз етеді.
- Оқушының интеллектуалдық әлеуетін дамытып, өз бетімен білім алу дағдыларын қалыптастырады.
- Ақпараттық оқу және зерттеу әрекетін ұйымдастыруға жағдай жасайды.
- Көру және есту арқылы қабылданатын материалдар мен қашықтан оқыту мүмкіндіктерін қолдану арқылы оқушының қызығушылығын арттырады.
Сабақта қолданылатын ресурстар
Бұл құралдар мұғалімге материалды тақта арқылы жүйелі түсіндіруге және оқушыға автономды түрде меңгеруге мүмкіндік береді.
Дыбыс, әрекет және басқару: интерактивті тақтадағы тәжірибе
Интерактивті тақта арқылы дидактикалық материалдармен қатар түрлі дыбыстарды тыңдатуға болады: құстардың үні, судың сылдыры және басқа да табиғи дыбыстар. Бұл тыңдалым мәдениетін қалыптастыруға және сабақтың әсерлі өтуіне ықпал етеді.
Оқушы да тақтаны қолданады
Оқушы объектіні үлкейтіп немесе кішірейтіп, салыстыру жасап, биік/аласа секілді белгілерді көрсетіп, мұғалім дайындаған тапсырмаларды тікелей тақтада орындай алады.
Қызығушылықты арттыру
Көрнекі әрекеттер мен интерактивті элементтер оқушының пәнге деген қызығушылығын күшейтіп, сабақты түрлендіреді.
Қорытынды
Интерактивті тақта — қазақ тілі сабағындағы қорытындылау мен бекіту кезеңін нәтижелі ұйымдастыруға көмектесетін тиімді құрал. Ол оқушыны белсенді әрекетке тартып, материалды көрнекі ұсынуға, бірден кері байланыс беруге және білімді тиянақтауға мүмкіндік береді.