Қазақша рефераттар

Сұңқар тобының жанкүйерлеріне қойылатын сұрақтар

Сабақтың тақырыбы: «Атажұрт»

Бұл сабақ Қазақстанның физикалық және экономикалық географиясы бойынша білімді бір жүйеге түсіріп, қайталау арқылы тереңдетуге бағытталған. Форматы — командалық ойын, белсенді қатысу, өзара қолдау және жылдам ойлау.

Сабақтың типі

Қайталау сабағы

Әдісі

Топтық жұмыс (ойын форматында)

Көрнекіліктер

  • Қазақстанның физикалық және экономикалық карталары
  • Интерактивті тақта
  • Видеороликтер, иллюстрациялар

Сабақтың мақсаттары

Білімдік

Қазақстанның физикалық географиясы бойынша алған білімді экономикалық география деректерімен ұштастыру; білімді тереңдету, толықтыру және жүйелеу.

Тәрбиелік

Табиғат байлықтарын ұқыпты пайдалану, тиімді қолдану дағдысын қалыптастыру; табиғатты сүюге және аялауға тәрбиелеу.

Дамытушылық

Бағдарламадан тыс білім алуға құштарлықты арттыру; танымдық қызығушылықты күшейту; шығармашылық ізденіске баулу.

Ойын форматы: құрылымы мен ұйымдастыру

Оқушылар 2 топқа бөлінеді (әр топта 6 оқушыдан). Әділқазылар алқасы таныстырылып, ойын кезеңдері түсіндіріледі. Екі команда әлемдік білім кеңістігінде сұңқардай самғап, қырандай қалықтасын деген ниетпен «Сұңқар» және «Қыран» деп аталады.

Негізгі бөлім (4 кезең)

  1. 1 Қанат қақты — топ басшыларына сұрақтар
  2. 2 Самғау — күрделі сипаттамалық сұрақтар
  3. 3 Өрлеу — жанкүйерлер кезеңі
  4. 4 Шарықтау — тақтадағы нөмірлер арқылы сұрақ таңдау

Қорытынды бөлім

Жеңімпаз топ финалда «Жерұйық» кезеңіне өтеді: бір қосымша сұраққа дұрыс жауап берсе, жинаған ұпайы екі еселенеді.

Ескерту: Жанкүйерлермен ойын «Өрлеу» кезеңінде өтеді. Жанкүйерлер өз ұпайын қалаған командасына қосады.

1-кезең: «Қанат қақты»

Ойын шарты: әр топтың топ басшысына 5 сұрақ қойылады. Әр дұрыс жауап 10 ұпай.

«Қыран» тобы — сұрақтар мен жауаптар

  1. 1) Тянь-Шань тауының ең биік шыңы қалай аталады, және оны ашқан ғалым кім?

    Жауабы: Хан Тәңірі; П. П. Семенов–Тянь-Шаньский.

  2. 2) Қазақстан аумағындағы Орал тауының жалғасы қалай аталады?

    Жауабы: Мұғалжар.

  3. 3) Қазақстан жеріндегі ежелгі платформа?

    Жауабы: Шығыс Еуропа платформасы.

  4. 4) Қазақстанның ұлттық ядролық орталығы қай қалада орналасқан?

    Жауабы: Курчатов.

  5. 5) Астанадағы «Бәйтерек» монументін жобалаған суретші кім?

    Жауабы: Ақмырза Рүстем (Қазақстан Суретшілер одағының президенті).

«Сұңқар» тобы — сұрақтар мен жауаптар

  1. 1) Сарыарқаның ең биік нүктесі қалай аталады?

    Жауабы: Ақсораң.

  2. 2) Балқаш көліне құятын өзендерді атаңыз.

    Жауабы: Іле, Қаратал.

  3. 3) Қазақстандағы титан-магний өнеркәсібінің орталығы?

    Жауабы: Өскемен.

  4. 4) Қазақстандағы алғашқы химия кәсіпорны қай қалада орналасқан, және жусанды өңдеу арқылы қандай дәрі шығарылған?

    Жауабы: Шымкент; сантонин.

  5. 5) Боливияда өткен әлемдік қалалар халықаралық конференциясында «Бейбітшілік қаласы» атанған қала?

    Жауабы: Астана.

2-кезең: «Самғау»

Бұл кезеңде сұрақтар кезекпен қойылады. Егер команда жауап бере алмаса, қосымша көмек алуға болады. Қосымша көмек алынған жағдайда ұпай жартылай азаяды.

Бағалау: әр сұрақ — 20 ұпай.

«Қыран» тобы — сипаттамалық сұрақтар

1) Сырдария бойындағы, тарихы б.з.д. II ғасырдан басталатын ірі ортағасырлық қала.

Қосымша көмек: 1219 жылы күзде моңғолдар қаланы қоршап, 6 айдан кейін басып кірген.

Жауабы: Отырар.

2) Сарыарқа мен Мұғалжар аралығында, орташа биіктігі 200–300 м болатын үстірт.

Қосымша көмек: Үстірт арқылы Есіл, Тобыл өзендерінің алабына жататын шағын өзендер ағады.

Жауабы: Торғай үстірті (Торғай).

3) 1984 жылы 12 шілдеде құрылған, аумағы 223 342 гектар болатын қорық.

Қосымша көмек: Маңғыстау өңірінде, теңіз деңгейінен шамамен 200 м биіктікте орналасқан.

Жауабы: Үстірт қорығы.

«Сұңқар» тобы — сипаттамалық сұрақтар

1) Атыраудан 55 км жерде, Жайықтың оң жағасында орналасқан көне қала (XI ғ.).

Қосымша көмек: Екінші атауы — Саранджук; Алтын Орда дәуірінде қасиетті орынға айналған.

Жауабы: Сарайшық.

2) Қожа Ахмет Ясауи кесенесі орналасқан тарихи-мәдени орталық қала.

Қосымша көмек: Қазақстанның оңтүстігіндегі ежелгі қала.

Жауабы: Түркістан.

3) Алматы облысында орналасқан, аумағы 93 150 гектар мемлекеттік ұлттық табиғи парк (шатқал).

Қосымша көмек: Іле тауаралық аңғарында орналасқан.

Жауабы: Шарын шатқалы.

3-кезең: «Өрлеу» (жанкүйерлер кезеңі)

Бұл кезеңде әр топтың жанкүйерлеріне сұрақтар қойылады. Әр дұрыс жауапқа 5 ұпай беріледі. Жанкүйерлер жинаған ұпайын өз қалауы бойынша екі топтың біріне қосады.

«Қыран» тобының жанкүйерлеріне

  1. 1) Рахманов термальді бұлағы Қазақстанның қай аймағында орналасқан?

    Жауабы: Шығыс Қазақстан.

  2. 2) Халқы ең көп қоныстанған Қазақстанның аймағы?

    Жауабы: Оңтүстік Қазақстан аймағы.

«Сұңқар» тобының жанкүйерлеріне

  1. 1) Мұғалжар тауының ең биік жері қалай аталады?

    Жауабы: Үлкен Боқтыбай (657 м).

  2. 2) Ебі желіне кері бағытта, Жоңғар қақпасы арқылы Орталық Азияға қарай соғатын жел?

    Жауабы: Сайқан.

4-кезең: «Шарықтау»

Тақтада 14 нөмір беріледі. Әр топ 4 нөмірді таңдап, сәйкес сұрақтарға жауап береді. Әр дұрыс жауапқа 5 ұпай.

  1. 1) Жауын-шашын ең аз түсетін жер (Жамбыл облысы, Балқаштың батысы).

    Жауабы: Мыңарал.

  2. 2) Еліміздегі күріштің 80%-ы егілетін өзен.

    Жауабы: Сырдария.

  3. 3) Ақмола облысындағы, ЮНЕСКО аса маңызды қорғалатын аймақ деп таныған қорық.

    Жауабы: Қорғалжын қорығы.

  4. 4) Қазақстанның теңіз деңгейінен ең төмен жатқан ойысы.

    Жауабы: Қарақия ойысы (−132 м, Маңғыстау).

  5. 5) Қостанай облысындағы темір кен орындары.

    Жауабы: Соколов–Сарыбай, Лисаков, Қашар.

  6. 6) Каспийге құятын, бекіреге бай өзен және ағып өтетін облыс.

    Жауабы: Жайық; Батыс Қазақстан облысы.

  7. 7) Марал, панты, омарта шаруашылығы дамыған облыс.

    Жауабы: Шығыс Қазақстан.

  8. 8) Никель-хром өндірісіне маманданған облыс.

    Жауабы: Ақтөбе.

  9. 9) Алюминий, трактор шығару және мұнай өңдеу зауыттары орналасқан облыс.

    Жауабы: Павлодар.

  10. 10) «Республиканың Солтүстік қақпасы» атанған өңір орталығы.

    Жауабы: Петропавл.

  11. 11) XVII ғасырда балықшылар қонысы ретінде негізі қаланған, Каспийдің солтүстігіндегі қала және облыс орталығы.

    Жауабы: Атырау (Атырау облысы).

  12. 12) Іле Алатауының баурайында орналасқан аса ірі қала.

    Жауабы: Алматы.

  13. 13) Бау-бақша және жүзім өсіруге маманданған облыс.

    Жауабы: Оңтүстік Қазақстан облысы.

  14. 14) Кокстелетін көмір өндіретін Орталық Қазақстанның басты қаласы.

    Жауабы: Қарағанды.

Финал: «Жерұйық» — қосымша мүмкіндік

Кезеңдер аяқталған соң, жеңімпазды анықтау үшін сөз әділқазылар алқасына беріледі. Жеңген команда «Жерұйық» кезеңінде бір сұраққа жауап береді: дұрыс жауап — ұпайды екі еселеу.

Қосымша сұрақ

Мемлекетіміздің негізгі мыс балқыту орталығы саналатын, мыстан бөлек республика мен ТМД зауыттарына қажет қорғасын өндіретін, 1954 жылы қала мәртебесін алған (шамамен 95 мың тұрғыны бар) қаланың атауы қандай?

Жауабы: Жезқазған.

Финалда «Жезқазған маршы» орындалады. Нәтижесінде «Сұңқар» тобы жеңіске жетеді.