Жай сөйлемдерді түрлеріне қарай сәйкестендір

Қазақ тілі 4-сынып Қайталау сабағы

Жалаң және жайылма сөйлем

Сабақтың мақсаты

  • 3-сыныпта алған білімді қайталау және еске түсіру арқылы жаттығулар орындау.
  • Оқушылардың сөздік қорын және ауызша сөйлеу тілін дамыту.
  • Дәптермен және тақтамен жұмыс барысында ұқыптылыққа, тазалыққа тәрбиелеу.

Әдіс-тәсілдер мен көрнекіліктер

Әдіс-тәсілдер

  • Сұрақ-жауап
  • Көрнекілік
  • Жаттығу жұмыстары

Көрнекіліктер

  • Тірек сызбалар
  • Мазмұнды суреттер

Ұйымдастыру кезеңі

Адамның күлкісі — әлемдегі ең ғажайып құбылыстардың бірі. Күлкі арқылы адам таныса да, қоштаса да алады. Жымиыс сезім әлемінің ашылуына жол ашады.

Көңіл күйді күлкі арқылы білдіріп көріңдер: бір-біріңе жымиып, күлкілеріңді сыйлаңдар. Рахмет! Ендеше сабағымызды бастайық.

Сабақтың барысы

Мақсат қою

Сабақтың тақырыбы мен мақсаты хабарланады, оқушылардың назарын негізгі ұғымдарға бағыттау жүргізіледі.

Негізгі сұрақтар

  • Жай сөйлем дегеніміз не?
  • Айтылу мақсатына қарай оның түрлері қандай?

Жаңа материалмен жұмыс

Оқулықпен жұмыс — 1-жаттығу

Ауызша
  • Мәтінді тиісті дауыс ырғағымен оқу.
  • Мәтіннен хабарлы, лепті, сұраулы сөйлемдерді табу.

Дәптермен жұмыс

Жазбаша

Күн ретін жазу

Көркем жазу:

A a   A a

Алма.

2-жаттығу

Сызбаға қарап, қорытынды шығару.

Жалаң сөйлем

Тек бастауыш пен баяндауыштан тұрады.

Жайылма сөйлем

Бастауыш, тұрлаусыз мүшелер, баяндауыштан тұрады.

Талдау тапсырмасы

1-жаттығудағы қарамен жазылған сөйлемдерді сызба бойынша талдау. Қорытынды: қарамен жазылған сөйлемдер — жайылма сөйлемдер, себебі олар тұрлаулы және тұрлаусыз мүшелерден тұрады.

4-жаттығу

Оқу + жазу

Өлеңді мәнерлеп оқу. Қарамен жазылған жайылма сөйлемдерді жалаң сөйлемге айналдырып жазу.

Мысал

«Жұлдыздар тізілді, ай үңілді»

5-жаттығу (сергіту)

Терең ойлау

Сызбадағы жай сөйлем түрлерін салыстырып, олардың ұқсастығы мен айырмашылығын дәлелдеу.

6-жаттығу (өзіндік жұмыс)

Сәйкестендіру

Жай сөйлемдерді түрлеріне қарай сәйкестендір.

Жалаң сөйлемдер

  • Жаңбыр сіркіреді.
  • Қаз қаңқылдады.

Жайылма сөйлемдер

  • Жолдасты жол айырады.
  • Екі дос мектептен қайтты.

Қорытындылау

І қатар

Жалаң сөйлемдер айтады.

Мысалы: Бауыржан келді.

ІІ қатар

Жалаң сөйлемді жайылма сөйлемге айналдырады.

Мысалы: Бауыржан сабақтан келді.

ІІІ қатар

Жалаң және жайылма сөйлемнің ұқсастығы мен айырмашылығын дәлелдейді.

Сөйлем түрлерін атап шығады.

Үй тапсырмасы

3-жаттығу, 4-бет.

Бағалау

Оқушылардың сабаққа қатысуы, тапсырмаларды орындауы және сөйлем түрлерін ажырата білуі бойынша бағаланады.

Қосымша материалдар

Төмендегі тақырыптар — жүктеуге арналған оқу материалдары тізімі.

Жалаң және жайылма сөйлем

Жүктеу

Сөйлем мүшелері және олардың байланысы

Жүктеу

Шығарма

Жүктеу

Сөз және оның мағынасы

Жүктеу

Сөз және оның құрамы

Жүктеу

Сөз және оның құрылымы

Жүктеу

Сөз таптары

Жүктеу

Зат есім

Жүктеу

Етістік

Жүктеу

Сын есім

Жүктеу

Сын есім (қайталау)

Жүктеу

Сан есім

Жүктеу

Диктант және оны талдау

Жүктеу

Тіл және сөйлеу

Жүктеу

Дыбыс және әріп

Жүктеу

Буын үндестігі

Жүктеу

Дыбыс үндестігі

Жүктеу

Мәтін туралы түсінік

Жүктеу

Мәтінді сипаттау

Жүктеу

Салыстыра сипаттау мәтіні

Жүктеу

Пайымдау мәтіні

Жүктеу

Мазмұндама

Жүктеу

Сөз тіркесі туралы түсінік

Жүктеу

Сөз тіркесіндегі сөздердің қатынастарын талдау

Жүктеу

Сөйлем туралы білімдерді қайталау

Жүктеу

Құрмалас сөйлем

Жүктеу

Құрмалас сөйлемнің тыныс белгілері

Жүктеу

Сөйлем мүшелері

Жүктеу

Бақылау диктанты

Жүктеу

Сөйлемнің дара және күрделі мүшелері

Жүктеу

Сөйлемнің бірыңғай мүшелері

Жүктеу

Мағынасы қарама-қарсы сөздер

Жүктеу

Мағынасы жуық сөздер

Жүктеу

Күрделі сөздер

Жүктеу

Біріккен сөз

Жүктеу

Қысқарған сөздер

Жүктеу

Жатыс септік

Жүктеу

Шығыс септік

Жүктеу

Көмектес септік

Жүктеу

Тәуелдеулі зат есімдердің септелуі

Жүктеу

Зат есімнің жіктелуі

Жүктеу

Етістіктің жіктелуі

Жүктеу

Етістіктің шақтары

Жүктеу

Осы шақ

Жүктеу

Өткен шақ

Жүктеу

Келер шақ

Жүктеу