Қазақша рефераттар

Эрудиттер сайысы

Н. Д. Зелинский

«Ешқашан да бәрін білемін, енді маған бұдан артық үйренетін ештеңе жоқ деп ойлама».

Тақырып: Математикалық биржа

«Математикалық биржа» — оқушылардың білімін жарыс форматында тексеріп қана қоймай, логикалық ойлауын, тапқырлығын және өзіне деген сенімін күшейтетін сайыс түрі.

Мақсаты

  • Білімділік: білімге құштарлықты арттыру, білімді тереңдету, математикалық ой-өрісті кеңейту, ізденімпаздықты дамыту.
  • Дамытушылық: ұйымдастырушылық қабілеттерді жетілдіру, өз бетінше шешім қабылдауға үйрету.
  • Тәрбиелік: ұйымшылдыққа, жауапкершілікке, пәнге қызығушылыққа, өзін-өзі тәрбиелеуге баулу.

Ұйымдастыру ақпараты

Көрнекілігі
Газеттер, логикалық тапсырмалар
Түрі
Сайыс
Сайыстың кезеңдері
  1. 1. Ұйымдастыру бөлімі
  2. 2. Білім аукционы
  3. 3. Эрудиттер сайысы
  4. 4. Таңдау — табыс
  5. 5. Сыйлықтар аукционы
  6. 6. Қорытынды, марапаттау

Кіріспе сөз

Жүргізуші: Қайырлы күн, қадірлі көрермендер! Баршаңызды «Математикалық биржа» сайысына қош келдіңіздер!

Басталық ақыл-ойдың дара кешін,
Халайық, сендер бізге жақын келсін.
Математика ғылымына ұмтылғандар,
Сен егер кім екенін білгің келсе…

Ал көңілді тапқыштар, білгіштер,
Бар өнерін алдарыңа салады.
Кім білімді, көп оқыған болса егер,
Бүгінгі күн жеңімпазы болады.

I бөлім: Білім аукционы

Логика, теңдеу, есеп

  1. 1) Еңбек ақысы туралы есеп

    Бір бай үш жылға малай жалдап, ақысына бір бұзау және 12 лақ беруге уәде етеді. Малай екі жылдан кейін кетіп қалады. Бай оған бір бұзау және 6 лақ береді. Бұзауды қанша лаққа бағалаған?

    Жауабы Бұзау = 6 лақ

  2. 2) Суреттегі үшбұрыштар саны

    Суретте барлығы неше үшбұрыш бар?

    Ескерту: бастапқы мәтінде сурет берілмеген, сондықтан жауап көрсетілмейді.

  3. 3) Теңдеу

    4x + 5(3 − 2x) = 5 − 11x

    Жауабы x = −2

  4. 4) Кімдер ауылға бара жатыр?

    Алдар көсе ауылға келе жатты. Жолда ол байды және оның үш нөкерін кездестірді. Осы ауылға қанша адам бара жатты?

    Жауабы Тек Алдар көсе (1 адам)

  5. 5) Бағаларды анықта

    Азамат, Ержан, Тоқтар бақылау жұмысынан қандай баға алғандарын сұрағанда, мұғалім: «Ешкім “2” алған жоқ, бірақ бағаларың әртүрлі. Тоқтар “3” алған жоқ. Ержанның бағасы “3” те емес, “5” те емес», — деді. Балалар қандай баға алды?

    Азамат

    3

    Ержан

    4

    Тоқтар

    5

  6. 6) Мандарин есебі

    Анасы 16 мандарин сатып алды. Оның жартысын Думан жеді, Айша 2 мандарин жеді. Қалғанының жартысын Дина жеді. Соңында қанша мандарин қалды?

    Жауабы 3 мандарин

  7. 7) 3×3 шаршы (сиқырлы квадрат)

    3×3 шаршының ұяшықтарына 1–9 сандарын әр қатарда және әр бағанда қосындысы 15 болатындай етіп орналастыр.

    Ескерту: бастапқы мәтінде дайын шешім берілмеген.

  8. 8) Жұмыртқа саны

    Шаруа базарға себетпен жұмыртқа әкеле жатқанда, бір атты адам қағып кетіп, жұмыртқаның біразы жарылып қалады. Атты адам: «Неше жұмыртқа әкеле жатыр едің?» — дейді. Шаруа: «Нақтысын білмеймін, бірақ 2-ден, 3-тен, 4-тен, 5-тен, 6-дан бөлгенде бір жұмыртқа артық қалады, ал 7-ден бөлгенде қалдықсыз бөлінеді», — дейді. Себетте неше жұмыртқа болған?

    Жауабы 301

II бөлім: Эрудиттер сайысы

Анықтамалар мен қысқа жауаптар

Сұрақтар

  1. 1) Шеңбер ұзындығының диаметрге қатынасы (π) нешеге тең?
  2. 2) Алымы бөлімінен кіші бөлшек қалай аталады?
  3. 3) Бір нүктеден бірдей қашықтықта жатқан нүктелер жиыны қалай аталады?
  4. 4) Алымы бөлімінен үлкен бөлшек қалай аталады?
  5. 5) Қай фигураның көлемін есептеуге болады?
  6. 6) «Математика — ой-сананың шегін кеңейтеді» сөзінің авторы кім?
  7. 7) Отырардан шыққан ұлы ойшыл, ғалым, математик кім?
  8. 8) Қысқартылған жай бөлшекті қай кезде қысқартуға болмайды?

Жауаптар

1) π мәні
3,14
2) Алымы бөлімінен кіші бөлшек
Дұрыс бөлшек
3) Бір нүктеден тең қашықтықтағы нүктелер жиыны
Шеңбер
4) Алымы бөлімінен үлкен бөлшек
Бұрыс бөлшек
5) Көлемі есептелетін фигура
Куб
6) Дәйексөз авторы
Орынбек Жәутіков
7) Отырардан шыққан ғалым
Әл-Фараби
8) Қай кезде қысқартуға болмайды?
Жай бөлшек қысқартылған болса, оны қайта қысқартуға болмайды.