Оқушыларға жұмысты топ - топқа бөліп беру
Құрақ құрау әдісі
Құрақ құрау — қазақтың дәстүрлі қолөнеріндегі қарапайым көрінгенімен, ой мен дәлдікті, талғам мен сабырды талап ететін ерекше өнер. Ол үй ішіне ұлттық рең беріп, тұрмыстық бұйымды сәндік құндылыққа айналдырады. Құрақтан тігілген көрпе-жастық, төсеніш секілді бұйымдар ұзатылған қыздың жасауына еніп, береке мен жылылықтың нышанына айналған.
Білімділік мақсаты
Құрақ құрау әдісін түсіндіру, құрақ түрлерін және оларды дайындау жолдарын үйрету.
Дамытушылық мақсаты
Ізденімпаздық пен шығармашылық қабілетті дамыту, қызығушылықты және өздігінен ойлау дағдысын арттыру.
Тәрбиелік мақсаты
Ұқыптылыққа, үнемділікке, іскерлікке тәрбиелеу; көркемдік талғамды қалыптастырып, салт-дәстүр мен қолөнерді қастерлеуге баулу.
Құрақ құраудың мәдени мәні
Құрақ құрау өнері XIV ғасырдың соңы мен XX ғасырдың басында кеңінен дамыған. Бұл — Қазақстанның барлық өңіріне ортақ қолөнер мұрасы. Түрлі түсті матаның ұсақ қиықтарын дәл өлшеп, үйлестіріп, өрнекке айналдыру — қазақ қолөнерінің қайталанбас қырларының бірі.
Ертеде аналарымыз «тіл-көзден аман болсын» деген ырыммен қырық құрақ көрпе құрап, баланы құрақ көрпеге ораған. Көнеден қалған бұйымдардағы өрнек ерекшелігі адамды баурап, тарих қойнауына жетелейді. Шеберлердің қолынан шыққан туындылар күнделікті тіршілікке қызмет ете отырып, сол дәуірдің мәдениетін айғақтайтын баға жетпес үлгіге айналған.
Халық даналығы
«Шеберді шілтерінен танисың», «Шебердің қолы ортақ» — бұл сөздер шынайы шеберлікке жету үшін дарынмен қатар білім, іскерлік және шыдамдылық қажет екенін меңзейді.
Қолөнер — әр ұлттың өзіне тән меншікті өнері. Халықтың мәдени деңгейі өскен сайын, қолөнердің түрлері де дамып, жаңғырып отырады. Сол үздіксіз ізденістің жарқын мысалының бірі — құрақ құрау.
Құрақ дегеніміз не?
Қазақ тілінде «құрақ» сөзінің екі мағынасы бар: біріншісі — көл жағасында өсетін өсімдік; екіншісі — мата қиындысынан құрастырылып жасалатын бұйым. Демек, құрақ — қалдықсыз, үнемді тәсіл арқылы әсем өнім жасаудың бір жолы.
Құрақтың 200-ден аса түрі бар. Ел ішінде кең тарағандары: төртбұрыш, сегізсай, мүйіз құрақ, қиықша, үшбұрыш, аққу, шахмат, торкөз, гүл, майда, жұлдызша.
Құрақ құрау техникасы бүгінде екі бағытта дамып келеді: дәстүрлі үлгілерді сақтау және жаңа композициялармен толықтыру. Негізінде құрақ өрнектері көбіне геометриялық пішіндерге сүйенеді, сондықтан ол математика мен геометриямен тығыз байланысты.
Құрақ көрпенің кең тараған түрлері
Сарамандық жұмыс: орындау кезеңдері
- 1. Жұмыс орнын дайындап, қажетті құралдарды ретімен орналастыру.
- 2. Қауіпсіздік ережелерін қайталау.
- 3. Оқушыларды топтарға бөліп, тапсырманы бөліп беру.
- 4. Әр топқа бағыт-бағдар беру, орындалу ретін түсіндіру.
- 5. Жұмысты тексеріп, кемшіліктерін көрсету және түзету жолдарын ұсыну.
- 6. Жұмыс орнын жинастыру.
- 7. Сабақты аяқтап, нәтижені қорытындылау.
- 8. Бағалау жүргізіп, үй тапсырмасын беру.