Оқушылардың тірек білімдерін пысықтау жаттығулары

Сабақ тақырыбы мен мақсаттары

Тақырыбы: Бір-біріне қарама-қарсы бағыттағы қозғалысқа берілген есептерді шығару.
Мақсаты: Бір-біріне қарама-қарсы бағыттағы қозғалыстарға есеп шығару тәсілдерін меңгерту және жақындау жылдамдығы ұғымын енгізу.

Қозғалысқа қатысты есептерді шығару дағдыларын дамыту; оқушылардың ой-өрісін, танымдық қабілетін және логикалық ойлауын жетілдіру. Пәнге қызығушылығын арттырып, өз ойын қорытындылай білуге баулу.

Отанын сүйетін, білімді әрі саналы патриот тұлға тәрбиелеу. Жолда жүру ережелерін сақтауға үйрету.

Сабақ типі

Жаңа білімді меңгерту.

Әдістері мен құралдары

Түсіндіру
«Ой ашу» стратегиясы
Сұрақ-жауап
Топтық жұмыс
Логикалық тапсырмалар
Көрнекілікпен жұмыс
Көрнекілігі: интерактивті тақта

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылардың оқу құралдарының толық болуын қадағалап, назарын сабаққа аударамын.

II. «Ой ашу» стратегиясы

Бүгін әр жауап берген сайын дөңгелек белгі алып отырасыңдар. Сабақ соңында сол бойынша бағаланасыңдар.

Таңертеңгі дене жаттығуы сияқты, сабағымызды ой жаттығуларынан бастайық. Сұрақтарыма тез жауап беріңдер.

«Қандай сан?» сұрағына қысқа әрі нақты жауап беру.
Ойсергек ойындарын орындау.

III. Тірек білімді еске түсіру

Оқушылар көрнекілікті пайдаланып сұрақтарға жауап береді және өрнектердің мәнін тақтада шығарады.

I топ

Шеңбер деген не? Радиус деген не?
4200 × 70 = 294000

II топ

Дөңгелек деген не? Диаметр деген не?
5100 × 30 = 153000

III топ

Жылдамдық, уақыт, қашықтық ұғымдарын түсіндір.
1500 × 80 = 120000

Қозғалысқа қатысты қандай негізгі ұғымдарды білеміз? Жылдамдық, уақыт, қашықтық.

IV. Сабақ мазмұнымен таныстыру

Сандарды өсу ретімен орналастырып, шыққан сөзді оқимыз: «Қозғалыс».

Демек, бүгінгі тақырыбымыз: бір-біріне қарама-қарсы бағыттағы қозғалыстарға есептер шығару. Дәптерге күнді жазып, көркем жазу жұмысын орындаймыз.

V. Жаңа сабақ: жақындау жылдамдығы

Екі автокөлік бір-біріне қарсы бағытта қозғалып, бір-біріне жақындап келеді:

Бірінші автокөлік: V₁ = 40 км/сағ
Екінші автокөлік: V₂ = 60 км/сағ
Арақашықтық: S = 400 км

Жақындау жылдамдығы — уақыт бірлігіндегі екі нысанның бір-біріне жақындау шамасы. Қарама-қарсы бағытта қозғалғанда ол жылдамдықтардың қосындысына тең.

Формула

V_{жақынд.} = V₁ + V₂ = 40 + 60 = 100 км/сағ

Кездесу уақыты

t = S : V_{жақынд.} = 400 : 100 = 4 сағ

Жауабы: автокөліктер 4 сағаттан кейін кездеседі.

VI. Алғашқы бекіту: №2 есеп (екі тәсіл)

Есепті оқып, талдаймыз. Оны екі тәсілмен шығаруға болатынын дәлелдеп, әр қадамды түсіндіреміз.

1-тәсіл

14 × 2 = 28 км
12 × 2 = 24 км
28 + 24 = 52 км

2-тәсіл

14 + 12 = 26 км/сағ
26 × 2 = 52 км

Қалған ұқсас тапсырмаларды өздік жұмыс ретінде орындауға болады.

Сергіту сәті

Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығуларын орындаймыз.

VII. Топтық жұмыс: №3 тапсырма

I топ — №3 (а)

60 + 40 = 100 (км/сағ) — V_{жақынд.}

100 × 2 = 200 (км)

Жауабы: ауылдардың арақашықтығы 200 км.

II топ — №3 (ә)

60 × 2 = 120 (км) — 1-автокөлік

(200 − 120) : 2 = 40 (км/сағ)

Жауабы: V₂ = 40 км/сағ.

III топ — №3 (б)

60 + 40 = 100 (км/сағ) — V_{жақынд.}

200 : 100 = 2 (сағ)

Жауабы: 2 сағаттан кейін.

Осы есептер бір-біріне кері есептер бола ма?

Қажет болса, тағы бір кері есеп құрастырып көруге болады.

Қорытынды ереже: бір-біріне қарама-қарсы бағытта қозғалғанда жақындау жылдамдығы жылдамдықтардың қосындысына тең.

VIII. Логикалық тапсырмалар және пысықтау

№4 (ауызша)

Уақыт қаншаға артты?

12:15 → 13:05 (50 мин)

13:05 → 16:25 (3 сағ 20 мин)

№5 (әр топтан 1 оқушы)

Берілген өрнектерді тиімді тәсілмен есептеу:

450 × (2 × 7) = (450 × 2) × 7 = 900 × 7 = 6300

720 × (9 × 2) = (720 × 9) × 2 = 12960

17 × 2 × 8 × 125 = (17 × 2) × (8 × 125) = 34 × 1000 = 34000

№6 (сызбамен жұмыс)

Радиустар

OC, OM, OX, OA

OC, OB, OD

Диаметрлер

IX. Қорытындылау, бағалау және үй тапсырмасы

Сабақ бойынша сұрақтарың бар ма?

Бүгін не түсіндіңдер, қандай жаңа ұғым меңгердіңдер?

Бағалау

Жауап берген сайын жинаған дөңгелек белгілер саны бойынша бағаланады.

Үй тапсырмасы

№7 және №8.