Бала - біздің бақытымыз

Бала тәрбиесі — бақыттың бастауы

Бала — біздің бақытымыз. Балаға білім берудің ең әуелі шарты — тәрбие. Тәрбиесіз берілген білім ертең апатқа алып келуі мүмкін. Әбу Насыр әл-Фараби айтқан бұл ой бүгін де өзекті.

Бала негізгі өнегені ең алдымен отбасында, ата-анасынан алады. Әр ата-ана баласының тәрбиелі, білімді, еңбексүйгіш, жақсы адам болғанын қалайды. Еліне пайдасы тиетін маман иесі, үлкен дәрежелі қызмет иесі болса деп те тілейді. Сол ізгі ниеттің жүзеге асуына мүмкіндік жасайтын — ата-ана.

Тәрбие бесіктен басталады

«Ұяда не көрсе, ұшқанда соны іледі» дегендей, баланың өнегелі қасиеттері отбасында қалыптасады. Баланы мектеп жанынан ашылған шағын орталық тобына беріп, «тәрбие мен білім береді» деп барлық жауапкершілікті тәрбиешіге артып қою жеткіліксіз. Бала шағын орталыққа барғаннан кейін де ата-ана тәрбиешімен тығыз байланыста болып, дұрыс тәрбие мен сапалы білім алуына бірлесе әрекет етуі тиіс.

Болашаққа әсер ететін күнделікті әдет

Еліміздің өркендеуі мен дамуы, болашағы — қазіргі жас ұрпақтың тәрбиелі, жан-жақты білімді болуына тікелей байланысты. Кейбір ата-аналар жұмыстан шаршап келгенін сылтауратып, баласының тәрбиесіне тіпті 30 минут та уақыт бөлмейді. Бұл — үлкен қателік.

Баланың күнделікті өміріндегі бірде-бір әрекет ата-ананың назарынан тыс қалмағаны жөн: жақсысын мақтау, білмегенін түсіндіру, үйретіп отыру. Сонда ғана нақты жетістіктер көрінеді.

Ата-анаға арналған 18 нақты бағдар

Төмендегі мақсаттарды күнделікті дағдыға айналдырсаңыз, балаңыздың тәрбиелі, өнегелі, білімді болып өсуіне берік негіз қаланбақ.

  1. 1

    Баланың сұрағына шынайы әрі сабырмен жауап беріңіз.

  2. 2

    Балаңыздың жеке бөлмесі болмаса да, өзіне тиесілі бір бұрыш болуына жағдай жасаңыз.

  3. 3

    Егер бала шығармашылықпен айналысып отырса, шашылған үстеліне ұрыспаңыз.

  4. 4

    Шешім қабылдауда өз жоспарын құруына көмектесіңіз.

  5. 5

    Кемшілігін бетіне баспаңыз және басқа балалармен салыстырмаңыз.

  6. 6

    Күн сайын балаңызбен жеке сөйлесуге уақыт бөліңіз.

  7. 7

    Отбасылық мәселелерді талқылауға балаңызды қатыстырып, оның пікірін ескеріңіз.

  8. 8

    Қателескені үшін баланы кекетпеңіз, бетінен алмаңыз.

  9. 9

    Әрбір жетістігін міндетті түрде атап, мақтап отырыңыз.

  10. 10

    Әр жастағы адамдармен дұрыс қарым-қатынас жасауға үйретіңіз.

  11. 11

    Балаңызды жетістігі үшін ғана емес, сол қалпында сөзсіз қабылдайтыныңызды сездіріңіз.

  12. 12

    Бірге әңгіме, ертегі, фантастикалық оқиғалар құрастырып, шығармашылық қабілетін дамытуға жағдай жасаңыз.

  13. 13

    Сүйікті ісіне қажет кітап, ойын және басқа құралдармен қамтамасыз етіңіз.

  14. 14

    Нәтижесіне толық сеніміңіз болмаса да, бастаған ісін аяқтауына қолдау көрсетіңіз.

  15. 15

    Бала өз жұмысын көрсете алатын стенд (немесе арнайы орын) жасап қойыңыз.

  16. 16

    Істеген жұмысының нақты нәтижеге ұласуына көмектесіңіз.

  17. 17

    Баланың қойған талабы мен өтінішіне ерекше көңіл бөліңіз.

  18. 18

    Балаңыздың ұшқыр ойына сеніп, әрдайым үміт пен сенім артыңыз.

Қорытынды ой

Тәрбие — бір күндік әрекет емес, күн сайынғы ұқыпты қатынас. Баланың жан дүниесіне уақыт бөлу — оның болашағына салынған ең берік инвестиция.