Теңдеудің көмегімен есептеу
Сабақтың барысы
Бұл сабақта оқушылар теңдік, теңсіздік, өрнек және теңдеу тақырыптарын қайталап, білімдерін нақтылайды. Жұмыс ауызша есептеу, кестемен жұмыс, теңдеу құрастыру және өздік тапсырмалар арқылы ұйымдастырылады.
I. Ұйымдастыру кезеңі
- Сабаққа дайындықты тексеру: оқулық, дәптер, қалам, сызғыш, қарындаш және белгі карточкалары.
- Оқушылардың зейінін сабаққа шоғырландыру.
II. Үй тапсырмасын тексеру
№7 және №8 тапсырмалары тексеріледі: оқушылардың жазба жұмыстары қаралып, жауаптары салыстырылады.
III. Мақсат қою
Сабақтың тақырыбы мен мақсаты хабарланады: теңдік, теңсіздік, өрнек және теңдеу туралы білімді тереңдету және оны әртүрлі оқу жағдайларында қолдану.
IV. Жаңа сабақ
Ауызша жұмыс
Математикалық диктант
- 7 саны 91-ден неше есе кем? (13)
- 68 шығу үшін 17-ні неше есе арттыру керек? (4)
- 8 шығу үшін 56-ны нешеге бөлу керек? (7)
- Азайғыш — 1000, азайтқыш — 450. Айырманың мәнін тап. (550)
- Бөлінгіш — 320, бөлінді — 4. Бөлгіш нешеге тең? (80)
- Санның төрттен бір бөлігі 60-қа тең. Сан нешеге тең? (240)
№1. Жасырын санды тап
Кестедегі берілгендер бойынша қосындыны және айырманы табу арқылы белгісіз компоненттерді анықта.
Қосу
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
|---|---|---|---|---|
| Қосылғыш 785 | 135 | 710 | 425 | 808 |
| Қосылғыш 43 | 125 | 290 | 245 | 92 |
| Қосынды 828 | 260 | 1000 | 670 | 900 |
Азайту
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
|---|---|---|---|---|
| Азайғыш 950 | 1000 | 285 | 400 | 925 |
| Азайтқыш 190 | 690 | 215 | 201 | 25 |
| Айырма 760 | 310 | 70 | 199 | 900 |
№6. Теңдеулерді шеш
4 оқушы тақтада орындайды, қалғаны дәптерге жазады.
V. Өтілген материал бойынша жұмыс
Тапсырмалар түсіндіріп орындалады. Мақсат — амалдарды таңдау, өрнек құру, теңдеу арқылы шығару дағдысын бекіту.
№3. Есепті әртүрлі тәсілмен шығару
1-тәсіл: амал бойынша есептеу
Торкөз дәптер — 30 дана, барлығы — 70 дана.
Шешуі: 70 − 30 = 40 (жолды дәптер)
Жауабы: 40 жолды дәптер.
2-тәсіл: теңдеу арқылы есептеу
Торкөз дәптер — 30 дана, жолды дәптер — x дана, барлығы — 70 дана.
Теңдеу: 30 + x = 70
Шешуі: x = 70 − 30
Демек: x = 40
Жауабы: 40 жолды дәптер.
Қосымша: а, ә, б тапсырмаларын орындау арқылы теңдік пен теңсіздік туралы білім қорытындыланады.
№4. Топтық жұмыс
Оқушылар 3 топқа бөлінеді: I топ — а, II топ — ә, III топ — б.
Берілгені: I сөреде — 45 кітап. Барлығы — 145 кітап. II сөреде — I сөреден 2 есе артық.
Шешуі: 145 − (45 + 45 · 2) = 10
Жауабы: III сөреде 10 кітап бар.
Өздік жұмыс: №5
Кестедегі өрнектерді пайдаланып, тура теңдіктер және теңсіздіктер құрастыр.
VI. Сабақты қорытындылау
№8. Өздік жұмыс
Фигуралардың периметрі мен ауданын тап.
1-фигура
P = (5 + 3) · 2 = 16 см
S = 5 · 3 = 15 см2
2-фигура
P = 3 · 4 = 12 см
S = 3 · 3 = 9 см2
№9. Шығармашылық жұмыс
Тақырыпқа сай шығармашылық тапсырма орындалады (логикалық ойлау мен дәлелдеу дағдысын дамытуға бағытталған).
VII. Үй тапсырмасы және бағалау
Үйге тапсырма
№2, №7. Оқулық: 9–11-беттер.
Бағалау
Оқушылардың ауызша жауаптары, тақтадағы жұмысы және өздік тапсырмалар нәтижесі бойынша бағаланады.