Көкшетауға саяхат

Көкшетауға саяхат

Көкшетау — Солтүстік Қазақстан өңіріндегі көрікті қала әрі табиғаты ерекше аймақ. Қала 1824 жылы негізі қаланған. Бұл өлке көптеген көлдерімен, қалың қарағайлы ормандарымен және алыстан көкшіл тартып көрінетін тау сілемдерімен танымал.

Негізгі ой: Көкшетаудың табиғаты — көл мен орман, тау мен таза ауаның үйлесімі.

Атау тарихы мен мағынасы

«Көкшетау» атауының алғашқы бөлігі — «көк» сөзі аспанға, көгілдір реңкке меңзейді. Екінші бөлігі — -ше қосымшасы үстемелеу, теңеу мәнін береді. Толық мағынасы табиғаттың бояуын айқын жеткізеді: көкпен астасып, көркем көрінетін сұлу тау.

Таудың биіктігі 947 метрге дейін жетеді. Орыс тілінде «Синюха» деп аударылғанымен, ресми және тарихи тұрғыда қазақ тіліндегі Көкшетау атауы берік орныққан.

Әдебиеттегі Көкшетау

Көкшетаудың көркі мен келбеті Сәкен Сейфуллиннің «Көкшетау» поэмасында әсерлі суреттеледі. Табиғаттың айбынды тынысы мен сұлулығы осы туынды арқылы да кеңінен танылады.

Топонимдік пікір

Е. Қойшыбаев атаудың мән-мағынасы туралы «Көкшелі тау» ұғымын атап, оны қазақтың осы өңірде жайлаған не қыстаған көне тобының (Көкше) атауымен байланыстырады. Сонымен қатар бұл атау Көкшебай, Байкөкше сияқты антропонимдермен де үндеседі.

Дерек: Е. Қойшыбаев, «Қазақстанның жер-су атаулары», 1985, 136-б.

Дегенмен халықтық түсінікте «Көкшетау» атауы жердің табиғи болмысына тікелей қатысты: тау бөктерінің мәңгі жасыл тартып, алыстан көкшіл болып көрінуі, қарағайдың қанық түсі бұл атауға үйлесімді сипат береді.

Бурабай — Көкшенің інжу көлі

Бурабай — Көкшетау өңіріндегі ең әсем көлдердің бірі. Суы тұщы әрі мөлдір: тереңірек тұстарында да жәндіктер мен балықтар анық көрінеді. Көлді айнала сыңсыған қарағайлы-қайыңды орман қоршап тұр.

Табиғи нышандар

Көкшенің әйгілі шоқылары — Жұмбақтас пен Оқжетпес — көл көркін айрықша аша түседі. Сол себепті бұл өңірді «Қазақстанның Швейцариясы» деп те атайды.

Демалыс және емдік орындар

Бурабай көлінің маңында курорттар мен демалыс орындары көп. Бұл аймақ таза ауасымен, сондай-ақ қымызбен емдеу дәстүрімен танымал ірі курорт саналады.

Көлде балықтың бірнеше түрі кездеседі, ал жағалаудағы орман мен су айдынының үйлесімі табиғат аясында тынығуға ерекше жағдай жасайды. Бурабайдың көркемдігі оны әлемдік курорттық мекендердің қатарында ерекше орынға шығарады.

Қаланың келбеті және көктемгі әсер

Көкшетауда зәулім үйлер, демалыс орындары, жоғары оқу орындары бар. Көшелері ұзын әрі кең, екі жағын бойлай өскен үлкен ағаштар қалаға жайлы рең береді.

Қала, әсіресе, көктемде ерекше құлпырады: жеміс ағаштары гүлдеп, айнала жаңарғандай әсер қалдырады. Көкшетауда әсем саябақтар, көрікті көшелер және тарихи орындар өте көп.

Саяхатшыға ой салатын түйін

Көкшетау — табиғат пен қалалық тыныс қатар сезілетін мекен: бір күнде-ақ көл жағасында тынығып, қарағайлы соқпақпен серуендеп, кешке қала көшелерінің тыныштығын тамашалауға болады.