Балалар міне тамаша біз қазынаға жетік
Мақсаты
Бұл оқу іс-әрекеті балаларға ну орман-тоғай туралы түсінік беруге, өз ойларын анық жеткізуге, психоэмоциялық күйін реттеу дағдысын қалыптастыруға бағытталған. Сонымен қатар дене түйсігі арқылы сезінуді дамыту, жанасу сезімін, ымдау мен елестету қабілетін арттыру көзделеді.
Қолданылатын құралдар
- Слайдтар (жұлдызды аспан, жануарлар)
- Сенсорлық жол
- Құрғақ бассейн
- «Жерасты жолы» (матадан тігілген тоннель)
- Суреттер мен құрастырмалар
- Дыбыс жазбалары (құстар, жануарлар, су дыбысы)
Оқу іс-әрекетінің барысы
1) «Шаттық шеңбері»: амандасу
Психолог
Балалар, сендерді шаттық шеңберіне шақырамын. Қане, бір-бірімізбен амандасайық!
Армысың, Әлем!
Армысың, жарық аспан!
Армысың, құрметті қонақтар!
Армысың, менің достарым!
Балалар
Өлең жолдарын қимыл-қозғалыспен орындайды, таза көңілмен амандасады, көтеріңкі көңіл күйге енеді.
2) Саяхатқа дайындық: елестету арқылы «жол салу»
Психолог
Балалар, сендер бұрын саяхатқа шығып көрдіңдер ме?
Бүгін біз қызықты сапарға аттанамыз. Өзімізді аздап дайындап алайық: ұнаған, ыңғайлы орынға жайғасып отырыңдар.
Орта ұйымдастыру
Балалар диванға жайғасады. Бөлме шамы бәсеңдетіледі, экранда жұлдызды аспан суреті көрсетіледі.
Психолог
Дайынсыңдар ма? Мені мұқият тыңдаңдар: денемізді бос ұстаймыз, көзімізді жұмамыз. Елестетіңдерші, балабақшада ұйықтап қалып, ғажайып түс көріп жатырсыңдар. Түстеріңде сендер ну орманға тап болыпсыңдар.
Әсер күшейту
Жарық қосылады, экраннан арыстан, жолбарыс, ілбіс сияқты жануарлар көрінеді. Құстардың, жануарлардың, судың дыбыстары тыңдатылады.
Психолог
Бұл не? Біз қайдамыз? Бұл қандай дыбыстар? Қане, көзімізді ашайық.
Балалар
Бұл — ну тоғайлы орман. Мұнда әртүрлі жануарлар, құстар, жәндіктер тіршілік етеді. Естілгені — солардың дыбыстары.
3) Картаны табу: мақсатқа бағытталған ойын
Психолог
Балалар, қараңдаршы, мына жерде не жатыр?
Балалар
Бұл — шөлмек.
Психолог
Шөлмектің ішінде бірдеңе бар екен. Қараңдаршы, бұл не?
Балалар
Бұл — карта.
Психолог
Дұрыс. Картада қазынаға апаратын жол белгілері бар. Қалай қарайсыңдар: қазынаны тауып көрейік пе?
Бірақ орман ішінде жүру қауіпті болуы мүмкін, сондықтан орман ережелерін сақтаймыз.
Орман ережелері
- Орманда айқайламау
- Ысқыруға болмайды
- Ағаш-бұтақты сындырмау
- От жақпау
4) Сенсорлық жол: «сезіну және айту»
Картадағы алғашқы тапсырма — сенсорлық жолдан өту. Әр бала жүріп өткеннен кейін өз сезімін сөзбен сипаттайды.
Сезім мысалы
Асфальттың үстінде тұрғандай болдым.
Сезім мысалы
Шапқан шөптің үстінде тұрғандаймын.
Сезім мысалы
Моншадағы аяқ астына қоятын тақта сияқты.
Сезім мысалы
Томпақ, ұсақ тастардың үстінде тұрғандай.
Келесі қадам
Енді бұл жолдан жануарлар сияқты төрт аяқтап жүріп өтеміз. Бұл тапсырма қимыл-қозғалыс үйлесімділігін дамытады.
5) Сарқырама дыбысы: сергіту сәті
Психолог
Балалар, бір дыбыс естіледі. Тыңдаңдаршы: ненің үні?
Балалар
Бұл — сарқырама! Қандай әдемі! Керемет!
Сергіту өлеңі
Орман қандай керемет,
Аюлар жүр барбаңдап,
Қасқырлар жүр арбаңдап,
Жапалақтар жалпылдап,
Қояндар жүр орманда,
Құлақтарын қалқаңдап.
Секіріп-секіріп алайық,
Орынымызға тұрайық.
Балалар өлең жолдарын қимыл-қозғалыспен орындайды.
6) Иіс арқылы сезіну: «орманның тынысы»
Балалар көздерін жұмып, орманның иісін елестетеді. Осы сәтте ауаға жеңіл хош иіс себіледі.
Жауап мысалы
Самал мен тазалықтың иісі келгендей болды.
Жауап мысалы
Ағаштардың иісі сезілді.
Жауап мысалы
Шөптің жағымды иісі келді.
7) «Көлдегі тіршілік»: құрғақ бассейн тапсырмасы
Алдымыздан көл шығады. Картаның белгісі бойынша көлдің ішінде әртүрлі тіршілік иелері «жасырынып» жүр. Балалар бір-бірден құрғақ бассейнге кіріп, оларды тауып алып шығады.
Табылатын ойыншықтар
- Су кірпісі
- Жылан
- Қолтырауын
- Балықтар
8) «Жерасты жолы»: бірлескен әрекет
Картаның келесі белгісі — «жерасты жолы». Балалар бір-бірінен қалмай, матадан тігілген тоннель арқылы өтеді. Тапсырма батылдықты, кезек сақтауды және өзара қолдауды нығайтады.
Көрініс
«Сарқырама жағасына келіп жеттік». Табиғат көрінісі әсем: су ағыны тыныштық сыйлайды, айналада түрлі жан-жануарлар мекені бар.
9) Құрастыру тапсырмасы: «ну орманды жинақтау»
Картаның жолы бойынша балаларға құрастырмалар беріледі. Олар тақтадағы «ну орман-тоғай» бейнесін құрастырып, топпен бірлесе әрекет етеді (әуенмен орындауға болады).
10) Қазына сандығы: тапсырмалар арқылы ашу
Балалар қазынаға жетеді: сандық бар, бірақ бірден ашылмайды. Құлпында тапсырмалар жасырылған — оларды орындаса ғана сандық ашылады.
Тапсырма: жануарларды сипаттау
Экранда жануарлардың суреттері көрсетіледі. Балалар олардың түр-сипатын және мінезін сипаттайды.
Мысал: жолбарыс
Қорқынышты, жыртқыш; денесінде жолақтары бар; ырылдайды.
Мысал: арыстан
Аң патшасы; айбарлы, жыртқыш; жалы қалың, денесі ірі.
Мысал: ілбіс
Мысық тұқымдас жыртқыш; орман-тоғайда да кездеседі; епті, сақ.
Тапсырмалар орындалған соң сандық ашылып, ішінен балаларға арналған тәтті сыйлықтар табылады.
Қорытынды: рефлексия және «қайтып оралу»
Сұрақтар
- Бүгін қайда саяхаттадық?
- Не көрдіңдер?
- Не білдіңдер?
Балалар
Ну орманға саяхаттадық. Жан-жануарларды, құстарды, жыртқыш аңдарды көрдік.
Психолог
Енді денемізді бос ұстаймыз, көзімізді жұмамыз. Біз оянамыз — балабақшаға қайта оралдық.
Жарық қайта қосылып, оқу іс-әрекеті аяқталады.