Қазақ елінің болашағы бүгінгі өсіп келе жатқан жас ұрпақ
Математика сабағында ұлттық құндылықтарды қолданудың маңызы
Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңында білім беру жүйесінің басты міндеті — ұлттық және жалпыадамзаттық құндылықтар мен ғылым жетістіктері негізінде жеке тұлғаны қалыптастыруға және кәсіби шыңдауға бағытталған білім алуға қажетті жағдай жасау, оқытудың жаңа технологияларын енгізу, білім беруді ақпараттандыру, халықаралық және ғаламдық коммуникациялық желілерге шығу екені атап көрсетілген. Бұл талаптар білім мазмұнын жаңартумен бірге тәрбиенің өзегін де күшейтуді қажет етеді.
Тәрбиелік мақсаттың өзегі
Қазақ елінің болашағы — өсіп келе жатқан жас ұрпақ. Сондықтан ертеңгі қоғам мүддесіне сай, жан-жақты жетілген, ұлттық тәрбиесі мен ұлттық санасы қалыптасқан, білімді әрі парасатты азамат тәрбиелеу — ортақ міндет.
Жаңарған білім мазмұны және мектептің рөлі
Бүгінгі таңда білім беру мазмұны үздіксіз жаңару үстінде. Осы жаңарудың негізгі міндеттерін жүзеге асыратын маңызды мекемелер — балабақша, мектеп және жоғары оқу орындары. Әсіресе мектеп қабырғасынан бастап оқушылардың дүниетанымын жалпыадамзаттық деңгейде дамыту үшін оларды мәдениетті, білікті, білімді тұлға ретінде тәрбиелеу қажет.
Егер біз бойында ұлттық және азаматтық намысы бар ұрпақ өсіргіміз келсе, бүкіл қоғамдық өмірдің өзегін келешек ұрпақ тәрбиесіне, соның ішінде ұлттық құндылықтар негізінде тәрбиелеуге бағыттауға тиіспіз. Демек, басты мақсат — ұлттық игіліктер мен адамзаттық құндылықтардың, рухани-мәдени мұралардың сабақтастығын сақтай отырып тәрбие беру.
Мұғалімнің міндеті
Ұлттық құндылықтарды оқу-тәрбие үдерісіне тиімді енгізу — әрбір ұстаздың кәсіби жауапкершілігі. Бұл елжандылықты қалыптастырудың да нәтижелі жолы.
Тәрбие — ерте басталатын үдеріс
«Тәрбие — табалдырықтан басталады» деген нақыл — өмір шындығы. Халық тәрбиесі ғасырдан ғасырға, ұрпақтан ұрпаққа жалғасып келеді.
Математика мен ұлттық тәжірибенің байланысы
Нақты математикалық тақырыптарды халқымыздың тұрмыс-салтымен байланыстыра оқыту оқушыларды өз халқының тарихын білуге, тұрмыс дағдылары мен дүниетанымын ұғынуға жетелейді. Мұндай байланыс абстракт ұғымдарды өмірлік тәжірибемен ұштастырып, пәнге қызығушылықты арттырады.
Мұғалім жан-жақты жетілген, білімді, халықтық дәстүрді, әдет-ғұрып пен салт-сана ерекшеліктерін түсінетін шәкірт тәрбиелеуге ұмтылуы керек. Себебі білім мен ғылымды жоғары деңгейде меңгерген елдер ғана экономикалық дамуда әлемдік көштің алдыңғы қатарында бола алады.
Тарихи сабақ
Қазақ халқы ерте кезеңдерде ғылым мен білімге кең қол жеткізе алмаса да, өмірлік тәжірибеден үйреніп, талдап, шеберліктің сан қырын ұқыптылықпен сақтап, бүгінгі күнге жеткізе білді.
Оқушы қызығушылығын оятатын мәдени негіздер
Оқушылардың пәнге қызығушылығын қалыптастырудың қуатты көздерінің бірі — қазақ халқының тәрбиелік әрі танымдық мәні бар тарихи-мәдени мұралары. Сол мұралардың бірі — қазақтың ұлттық шежіресі. Тұлғаның танымы естіп-көріп, ұстап-біліп үйрену арқылы қалыптасатынын Абай да терең пайымдаған.
Ұлттық ойындар — сабақтағы тірі әдіс
Халықтық педагогиканың маңызды салаларының бірі — ұлттық ойындар. Оларды математика тақырыптарына лайықтап қолдану ұмыт қалған дәстүрлерді жаңғыртып, оқушылардың бойына сіңіруге көмектеседі. Сонымен бірге оқушылар өткен тарихқа ойлы көз тастап, қарым-қатынас мәдениетін, салт-дәстүрлерді саналы түрде қабылдайды.
Қорытынды
Математика — тек есеп пен формула ғана емес; ол — ойлау мәдениеті. Ал ұлттық құндылықтар сол ойлауды өмірмен, тарихпен, рухани мұрамен байланыстырып, оқушыны білімді ғана емес, жауапты және елжанды тұлға ретінде қалыптастыруға қызмет етеді.