Қазақша рефераттар

Тізені айналдыру

Сабақ құрылымы

І. Дайындық бөлімі

Сапқа тұру, жүріс пен жүгіру түрлері, жалпы дамыту жаттығулары және тыныс алуды реттеу.

ІІ. Негізгі бөлім

Акробатикалық дайындық, ағаш аттан таянып секіру, бөрене жаттығулары және арқанмен өрмелеу.

ІІІ. Қорытынды бөлім

Қалпына келу, қысқаша қорытынды, қауіпсіздік пен техниканы бекіту.

Сабақтың мақсаты

1) Тәрбиелік

Оқушылардың жан-жақты дамуына ықпал ету, денсаулықты нығайту, күш пен ептілік сияқты қимыл-қозғалыс қасиеттерін арттыру.

2) Білімділік

Гимнастиканың ережелері мен әдіс-тәсілдерін тереңдетіп меңгерту, ағзаның жаттыққандығын қамтамасыз ететін қозғалыс-қимылдарға қатысты іскерлік пен дағдыны қалыптастыру, сондай-ақ дене және ақыл-ой жұмыс қабілеттілігіне қажетті білімді бекіту.

3) Дамытушылық

Гимнастика әдістемесін жүйелі түрде үйрету арқылы дененің жекелеген бөліктерінің қозғалысын дамыту және олардың өзара үйлесімділігін жетілдіру.

Қажетті құрал-жабдықтар

  • 1 Гимнастикалық төсеніш
  • 2 Бөрене
  • 3 Арқан
  • 4 Ағаш ат (гимнастикалық снаряд)
  • 5 Секіртпе

І. Дайындық бөлімі

Ұзақтығы: 10–15 минут

Ұйымдастыру және саптық әрекеттер

  1. Сапқа тұрғызу.
  2. Кезекшінің мәлімдемесі.
  3. Сәлемдесу.
  4. Сабақтың өтілу барысы мен мақсатын түсіндіру.
  5. Сапта оңға және солға бұрылу.

Әдістемелік ескертпе: денені тік ұстау, түзу жүруді қадағалау, тыныс алуды бірқалыпты реттеу.

Жүру және жүгіру түрлері

Жүру түрлері

  • Бір орында жүру.
  • Алға адымдай жүру.
  • Аяқтың ұшымен жүру.
  • Өкшемен жүру.
  • Аяқтың ішкі және сыртқы қырларымен жүру.

Жүгіру түрлері

  • Жеңіл, баяу жүгіру.
  • Оң және сол жақ қапталмен жүгіру.
  • Аяқты алға және артқа сермеп жүгіру.
  • Тізені жоғары көтере жүгіру.

Техника: аяқ пен қол қимылын үйлестіру, қолды мүмкіндігінше жоғары көтеріп созу, мұрынмен тыныс алып, ауызбен дем шығару.

Жалпы дамыту жаттығулары (ЖДЖ)

Жаттығуларды санақ бойынша орындау, қозғалысты толық амплитудада жасау, денені бос ұстау және дұрыс тыныс алу.

Бас және иық белдеуі

  • Басты оңға және солға айналдыру (1–2 оңға, 3–4 солға).
  • Иықты алға және артқа айналдыру (1–2 алға, 3–4 артқа).
  • Қолды алға, жанға және жоғары созу (1 алға, 2 жоғары, 3 жан-жаққа, 4 бастапқы қалып).

Ескерту: денені тік ұстау, қолды толық созу, жауырын мен иыққа артық салмақ түсірмеу.

Бел, аяқ және буындар

  • Белді оңға және солға айналдыру (1–2 оңға, 3–4 солға).
  • Белді алға және артқа иілу (1–2 алға, 3–4 артқа).
  • Қол белде, аяқ иық деңгейінде: солға және оңға отыру (қолды созып).
  • Аяқты көтеріп қарама-қарсы қолға тигізу (тізені бүкпей).
  • Отырып-тұрып аяқ созу (қолды жерге тигізіп, аяқты түзу ұстау).
  • Тізені ішке және сыртқа айналдыру (1–2 ішке, 3–4 сыртқа).
  • Орынында жеңіл секіру және секіру арқылы бұрылулар (солға, артқа, оңға).

Ескерту: тізе бүгіліп кетпеуін қадағалау, аяқтың ұшын созу, еңкеюде қауіпсіз амплитуданы сақтау.

ІІ. Негізгі бөлім

Ұзақтығы: 25–30 минут

І) Акробатикаға дайындық жаттығулары

Жаттығулар тізімі

  • Отырған қалыптан денені бүгіп-жазу.
  • Алға бірнеше рет домалау.
  • Артқа бірнеше рет домалау.
  • Негізгі тұрыстан отырып, жинақталып домалау.
  • Домалау барысында жауырынға домалап түсу.
  • Жинақталып отырып артқа домалап, жауырынға тұру; алға аударылып түсіп, таянып отырып бас пен қолға тірену.
  • Домалап түсіп таянып отыру; қолды жерге қойып айналып, аяқпен түсуді орындау.

Әдістемелік нұсқаулар

  • Жаттығуларды мұқият және бірізді орындау.
  • Жамбасты тез қозғап, аяқтың серпілуін дұрыс қолдану.
  • Арқаны домалау кезінде дөңгелете бүгу.
  • Жауырынға тұрған кезде төсеніштің тым қатты болмауын қадағалау.
  • Қол мен аяқтың бір сызық бойымен түсуін сақтау.

ІІ) Таянып секіру: ағаш аттан секіру (ұлдар, қыздар)

Оқыту тапсырмалары

  1. Қолмен ағаш атты ұстап тұрып, көпіршені басып секіру; аяқтарды бүгіп, тіреп секіру тәсілін орындау.
  2. Тіреп секіруді тұтас орындау (толық құрылымымен).

Секірудің кезеңдері

  • Екпіндей жүгіру.
  • Көпіршені басу.
  • Аяқпен серпіле секіру.
  • Қолды ағаш атқа тірегенге дейінгі қалықтау.
  • Қолмен серпілу.
  • Серпілуінен кейін қалықтап ұшып, жерге қону.

Ескерту: қолды снарядқа уақытында тіреу, секіргенде аяқ арасын алшақ ұстау, денені шайқалтпай орындау, қонуда қауіпсіз әрі жұмсақ түсу.

ІІІ) Бөрене жаттығулары (қыздар)

Жаттығулар

  • Арнайы дайындық жаттығуларын еденде орындау.
  • Қолды алға созып бір аяққа отыру; екінші аяқты тербетіп алға қойып екі аяққа отыру; оң қолмен бүйірді ұстап, сол қолды жанға созу.
  • Бір орында тепе-теңдікті сақтап «Қарлығаш» қалыпында тұру.
  • Аяқты ауыстыра отырып бір орында жоғары секіру; бөрене бойымен жүгіріп өту; шалқайып секіріп түсу.

Әдістемелік нұсқаулар

  • Денені тік ұстап, алға қарап орындау.
  • Қолды жанға түзу созып, тепе-теңдікті бақылау.
  • Еңкею және түсуде тізені бүкпей, аяқтың ұшымен жұмсақ қону.

ІV) Өрмелеп шығу: арқанмен өрмелеу (ұлдар)

Дайындық және негізгі тапсырмалар

  • Қабырғадан бір қадам шегініп, алақанды қабырғаға тіреп, иекті қабырғаға тигізбей қолды бүгіп-жазу.
  • Жерден немесе орындықта отырған қалыптан қол мен аяқ күшін тең қолдана отырып арқанмен өрмелеу.
  • Өрмелеу кезінде қолды алма-кезек ауыстырып, екі табанмен итеріліп көмектесу.

Әдістемелік нұсқаулар

  • Жаттығуларды тиянақты орындау, қозғалысты бақылауда ұстау.
  • Мүмкіндігінше жоғарыдан ұстауға ұмтылу.
  • Иекті қолға жақындату үшін барынша күшпен тартылу.
  • Буындардың қимылын күшейтуге арналған жаттығуларды қауіпсіз орындау.

ІІІ. Қорытынды бөлім

Сабақ соңында тыныс алуды қалпына келтіруге арналған жеңіл қимылдар орындалып, негізгі техникалық қателер қысқаша талданады. Қауіпсіздік талаптары мен орындау тәртібі тағы бір рет еске салынып, келесі сабаққа арналған тапсырмалар нақтыланады.