Пернетақта қандай құрылғы
Ақпаратты енгізу құрылғысы — пернетақта
Компьютермен нәтижелі жұмыс істеу үшін енгізу және шығару құрылғыларының қызметін түсіну маңызды. Бүгін біз ақпаратты енгізудің негізгі құралы — пернетақтаның құрылысы мен мүмкіндіктерін қарастырамыз және оны дұрыс қолдануға дағдыланамыз.
I. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылармен сәлемдесу, түгендеу, сабаққа назар аударту және жұмысқа дайындау.
II. Үй тапсырмасын тексеру: «Әлемге саяхат»
Үй тапсырмасын тексеру үшін «ақпарат мұхитындағы кемеге» отырып, әлемге саяхат жасаймыз. Әр материкте тоқтап, тапсырмаларды орындаймыз. Дұрыс орындалған әр тапсырма бізді «қазынаға» жақындатады.
1-аялдама — Австралия
- Табиғаттағы ақпарат ұғымын түсіндіріңіз.
- Ақпарат түрлерін атаңыз.
2-аялдама — Африка
Бейне бойынша ақпараттық үдерістерді атап, жазыңыз.
3-аялдама — Оңтүстік Америка
Ребусті шешіңіз.
4-аялдама — Солтүстік Америка
«Салауатты өмір салты» тақырыбына мақал айтыңыз және мақалдың ақпараттық өлшемін анықтаңыз.
5-аялдама — Еуразия
Ұзақ сапарымыздың соңында қазынаны өз өлкемізден — кең байтақ Қазақстан жерінен табамыз. Сандықты ашқанда, «алтын тиындардың» арасынан пернетақта шығады. Демек, келесі қадам — пернетақтамен жақынырақ танысу.
III. Жаңа тақырыпты түсіндіру
Пернетақта — компьютерге ақпарат енгізуге арналған құрылғы. Қазіргі пернетақталарда әдетте 101 немесе 105 перне болады. Пернелер қызметіне қарай бірнеше блокқа бөлінеді.
Символдық пернелер
Пернетақтаның ортасында орналасқан негізгі бөлік. Бұл пернелер арқылы кез келген әліпби-цифрлық ақпарат енгізіледі: латын, орыс, қазақ әріптері, тыныс белгілері және түрлі таңбалар.
Функционалдық пернелер (F1–F12)
Символдық пернелердің үстіндегі қатарда орналасады. Компьютердегі кейбір әрекеттерді жылдам орындауға арналған (бағдарламаға байланысты қызметі өзгеруі мүмкін).
Нұсқаушы (меңзерді басқару) пернелері
Меңзер — экранда жыпылықтап тұратын белгі, ол енгізілетін таңбаның орнын көрсетеді. Бұл пернелер (көрсеткілері бар стрелкалар) меңзерді экранда жылжытуға қызмет етеді.
Цифрлық пернелер блогы
Пернетақтаның оң жағында орналасқан. Негізгі міндеті — сандарды және сандық ақпаратты жылдам енгізу.
Ескерту
Сабақ барысында арнайы пернелердің (мысалы, Enter, Backspace, Shift, Caps Lock, Ctrl, Alt) қызметі үлгі суреттер арқылы қосымша түсіндіріледі.
IV. Практикалық кезең: пернетақталық тренажер
Оқушылар компьютерде пернетақталық тренажермен жұмыс жасайды. Тренажердің міндеті — берілген мәтінді пернелер арқылы теру. Қате жіберілген жағдайда дыбыс арқылы белгі беріп, түзетуді күтеді.
Дәлдік
Қателерді азайту, дұрыс басуға үйрену.
Жылдамдық
Теру қарқынын біртіндеп арттыру.
Тәртіп
Экрандағы нұсқаулықты сақтау және түзетуді орындау.
V. Бекіту және бағалау
Оқушылар геометриялық фигураны таңдап, ішіндегі сұраққа жауап береді. Белсенді қатысып, дұрыс жауап берген және тақтаға шыққан оқушылар бағаланады.
Бақылау сұрақтары
- 1 Пернетақта қандай құрылғы?
- 2 Пернетақта неше блокқа бөлінеді?
- 3 Латын, орыс, қазақ әріптері қай пернелер тобына жатады?
- 4 F1, F2… F12 пернелерін қалай атаймыз?
- 5 Нұсқаушы пернелер қандай әрекет орындайды?
- 6 Сандарды қандай пернелер арқылы енгіземіз?
VI. Үй тапсырмасы
- 1 Оқулықтың 42-бетіндегі 2.2-тақырып бойынша пернетақта туралы түсініп оқыңыз.
- 2 Арнайы пернелерді және олардың қызметін дәптерге жазып келіңіз.