Бозторғай әнін тыңдау
Сабақ жоспары
М. Жолдасбеков: «Тоқсан жастағы тарлан». «Төрт тентек»
4-сыныпқа арналған әдебиеттік оқу сабағына құрылымдалған жоспар
Сабақтың құрылымы
Төмендегі кезеңдер сабақтың логикалық ағымын сақтай отырып, тыңдалым–оқылым–айтылым–жазылым әрекеттерін біріктіруге бағытталған.
1) Тренинг және үй тапсырмасы
- Үй тапсырмасын тексеру: Абай өлеңін еске түсіру, негізгі ойды қысқаша айту.
2) Қызығушылықты ояту: топқа бөлу
Сынып музыкалық аспап атаулары арқылы 4 топқа бөлінеді:
1-топ: Домбыра
2-топ: Қобыз
3-топ: Шаңқобыз
4-топ: Жетіген
Жетекші сұрақтар
- Топ атаулары қандай тақырыппен байланысты?
- Бүгінгі сабақ не туралы болуы мүмкін?
- Қазақ халқы өнерді қалай қадірлеген? Қандай күйші-композиторларды білесіңдер?
3) «Миға шабуыл» (АКТ): «Бозторғай» әні
Оқушыларға ән тыңдатылып, эмоциялық қабылдау арқылы мәтін тақырыбына көпір жасалады.
Талқылауға арналған сұрақтар
- Әнді тыңдағаннан кейін қандай әсер алдыңдар?
- Көз алдыңа не елестеді? Неліктен?
- Оқиға қай кезеңге жақын деп ойлайсыңдар? (Тарихқа шолу, дүниетану пәнімен байланыс.)
- Бұл ән кімнің шығармасы болуы мүмкін?
Мұғалім Кенен Әзірбаев туралы қысқаша мәлімет береді. Сондай-ақ ақынның қызы Төрткеннің әке мұрасын насихаттап, халыққа жеткізуде еңбегі бар ұрпақтардың бірі екені айтылады.
4) Мағынаны тану: мәтінмен жұмыс
Мәтін түсініп оқылады және «Түртіп алу» стратегиясы қолданылады (маңызды ойларды белгілеу, сұрақ қою, қысқаша қорытынды жазу).
Сөздік жұмысы
Сіңірі шыққан кедей — өте кедей.
Сөздік жұмысы
Бұғанасы қатпаған — кәмелетке жетпеген, әлі жас.
Сөздік жұмысы
Үзеңгілес серігі — жолдас, бірге жүрген серігі.
Тізбектей оқыту
Әр топ кезекпен оқып, маңызды тұстарын белгілеу арқылы мазмұнын нақтылайды.
Топтық тапсырмалар
- 1-топ: Жазушы Кенен ақынның балалық шағын қалай суреттеген?
- 2-топ: Қиын кезеңде кішкентай Кененнің бойынан қандай қасиеттер байқалады? Мәтіннен дәлел келтіріп оқыңдар.
- 3-топ: Оның ақын болып қалыптасуына кім әсер етті? Мәтіннен тауып оқыңдар.
- 4-топ: Қарт ақынның балаларға айтқан тілек сөзін жатқа айтыңдар.
5) Ойтолғау: тереңдету және шығармашылық
Тапсырмалар
- 1-топ: Кенен ақынға сипаттама беріңдер. Оның бойындағы қасиеттерді атаңдар.
- 2-топ: «Ел басына қайғы төнген қараңғы түнек» тіркесін қалай түсінесіңдер?
- 3-топ: Ақын нені армандады? Сол арманына жетті деп ойлайсыңдар ма?
- 4-топ: «Ән құдіреті» тақырыбында шағын эссе жазыңдар.
Жұмыс форматы
Топта талқылау → ойды дәлелдеу → ортақ шешімді қорғау → сыныппен пікір алмасу.
6) Қорытынды
Сабақ Кенен атаның әнімен аяқталады. Оқушыларға Кенен әндерін жүрекпен түсініп, сезіммен айта білу туралы ой тасталады.
7) Үй тапсырмасы
- «Төрт тентек» мәтінін түсініп оқып, мазмұнын талдау.
8) Бағалау
Формативті бағалау критерийлері
- Сабаққа белсенді қатысып, ойын ашық айту.
- Ойын жүйелі әрі толық жеткізу.
- Тапсырмаларға жауапкершілікпен қатысу және топтық жұмыста үлес қосу.
9) Кері байланыс (оқушылар рефлексиясы)
Бүгін мен не үйрендім?
Қысқаша ой қорытынды.
Маған не ұнады / не ұнамады?
Сабақ барысына пікір.
Сұрақ немесе ұсыныс
Жаңа тақырып бойынша ойың.
Тапсырма көздері (қолданылатын бөлімдер)
1) Үй тапсырмасы
Алдыңғы білімді белсендіру.
2) Топтарға бөлу
Музыкалық аспаптар арқылы ұйымдастыру.
3) Миға шабуыл (АКТ)
«Бозторғай» әні, Кенен Әзірбаев туралы кіріспе.
4) Оқулықпен жұмыс
Түсініп оқу, «Түртіп алу» стратегиясы.
5) Сұрақтарға толық жауап
Талдау, дәлел келтіру.
6) Дәптермен жұмыс
Жазылым, қорытындылау.
7) Топтық жұмыс және қорғау
Пікір дәлелдеу, презентация.
8) Пікірлесу
Сыныптық талқылау мәдениеті.
9) Қорытынды
Түйін сөз, бағалау, кері байланыс.