Қазақша рефераттар

Өлең шумақтарының ұйқасын табу

Сабақтың негізделген оқу мақсаттары

Өлеңді эмоциямен түсініп оқу, мәнерлеп оқу және өлең құрылысын талдау.

Сабақ мақсаттары

  • Барлық оқушылар: өлең мазмұнын түсініп оқиды.
  • Оқушылардың басым бөлігі: тақырыбы мен идеясын ашады, мәнерлеп оқиды.
  • Кейбір оқушылар: негізгі идеясын ұғынып, өлең құрылысын талдайды.

Табыс критерийлері

  1. Өлең мазмұнын меңгере алады.
  2. Өлеңнің тақырыбы мен идеясын аша отырып, мәнерлеп оқи алады.
  3. Негізгі идеясын ұғынып, өлең құрылысын талдай алады.

Негізгі назар: түсіну → мәнерлеп оқу → құрылымдық талдау.

Күтілетін нәтижелер

  • Өлең мазмұнын меңгереді.
  • Өлеңнің тақырыбы мен идеясын ашады, мәнерлеп оқиды.
  • Негізгі идеясын ұғынып, өлең құрылысын талдайды.

Тілдік мақсат және тірек сөздер

Оқушылар өлең мазмұнын және негізгі идеясын ұғынып, талдау жасай алады.

Негізгі сөздер

өлең тармағы өлең шумағы өлең жолдары бунақ ұйқас

Диалог пен жазылымға арналған тілдік бірліктер

  • «Бес жолды өлең» (бес тармақ) құрастыру.
  • Талқылау тіректері: шумақ, тармақ, бунақ, ұйқас.
  • Сұрақ үлгісі: «Сіз неліктен олай ойлайсыз?»

Мақал және мағына

Талқылауға негіз болатын тұжырым

«Отан — оттан да ыстық»

Мақалдың мәнін мысалдар арқылы түсіндіріп, өмірлік жағдайлармен байланыстыру ұсынылады.

Алдыңғы оқу

«Еркін микрофон» әдісі арқылы оқушылар 3-сыныпта өткен материалды еске түсіреді: өлең тармағы, өлең шумағы, өлең жолдары. Сұрақ: «Мұқағали Мақатаев туралы не білесіңдер?»

Сабақ барысы

Басы: Білу

Миға шабуыл + «Жұптас, ойлан, бөліс»

  • Ұйымдастыру: сұрақ қою арқылы топқа бөлу.
  • Сұрақтар: «Туған жер дегеніміз не?», «Бұл сөзді естігенде қандай сөздер ойыңа келеді?»

Қызығушылықты ояту

«Қазақстанның көрікті жерлері» тақырыбындағы бейнефильм көрсетіледі. Оқушылар мазмұн бойынша ой қорытып, кестеге түсіреді:

Не көрдің?

Көріністер, табиғат, ел бейнесі.

Не ойладың?

Отанға қатысты ассоциациялар.

Қандай ой түйдің?

Құндылық пен мақтаныш сезімі.

Кластер арқылы топқа бөлу

Кластердегі сөздер кезекпен оқылып, топтарға бөлінеді: «Отан» (1-топ), «Ауыл» (2-топ), «Байтақ ел» (3-топ).

«Попкорн» әдісі (жедел сұрақ-жауап)

  • Интерактивті тақтадан Мұқағали Мақатаев туралы слайд көрсету.
  • Қандай шығармалар оқылғанын сұрау.
  • Қосымша: Қасым Аманжолов туралы білетіндерін еске түсіру.
  • Сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын хабарлау.

Ортасы: Мағынаны тану және қолдану

Тыңдалым және оқылым

  1. Өлеңді алдын ала мәнерлеп оқылған нұсқада аудиодан тыңдату (AudioCity/аудио).
  2. М. Мақатаевтың «Сүйемін, өскен Отаным» өлеңін 3 минут іштей оқыту.

Демалыс сәті

Психогимнастика: «Джунглиде жауған жаңбыр».

Өлең құрылысын талдау

  • Ұғымдарды нақтылау: шумақ, тармақ, бунақ, ұйқас.
  • Өлең шумақтарының ұйқасын анықтау.
  • Ұйқас түрлері: қара өлең ұйқасы, шалыс ұйқас.

Жұмысты қорғау: топтар жұмыстарын тақтаға іліп, «кофе таяқшасы» әдісімен түсіндіріп, дәлелдейді.

Топтық жұмыс: түсіндіру және сұрақ құрастыру

Әр топ өлеңнің мазмұнын бір-біріне түсіндіреді, мәтін бойынша сұрақтар құрастырады. Кейін топ мүшелері келісіп, қағазға екі сұрақтан жазып, келесі топқа береді. Барлық оқушы сұрақтарға жауап беру арқылы өлең мазмұнын талдайды.

Талқылауды тереңдету

«Мен сізден сұрақ күтемін» тәсілі: оқушылар өз сұрағын қойып, дәлелмен жауап талап етеді.

Ресурстар

Интерактивті тақта, флипчарт, суреттер, жұлдызшалар, қима қағаздар.

Оқулық

«Жетістік психологиясы» (32-бет), «Әдебиеттік оқу» (4–5-бет)

Аяқталуы: Жинақтау және бағалау

«Адасқан буындар» тапсырмасы

Топтарға буындар жазылған қима қағаздар беріледі. Оқушылар буындарды дұрыс құрастырып, «Отан — оттан да ыстық» мақалын шығарады және мағынасын талдап түсіндіреді.

«Бес жолды өлең» (Туған жер тақырыбы)

  1. Зат есім
  2. Екі сын есім
  3. Үш етістік
  4. Төрт сөзден құралған сөйлем
  5. Бірінші сөзге синоним

Бағалау

Бағалау парақшасы бойынша топтардың ұпайлары есептеліп, дескрипторлар арқылы қорытынды баға шығарылады.

Үй тапсырмасы

  • Туған жер, Отан туралы мақал тауып, жазып келу.
  • Өлеңді ата-анаңа немесе бауырларыңа дауыстап, мәнерлеп оқып беру.