Түсіндіре отырып есепте
Сабақтың тақырыбы
242 × 2 және 484 ÷ 2 түріндегі ауызша көбейту және бөлу тәсілдері.
Білімділік мақсат
- Үш таңбалы сандарды бір таңбалы санға көбейту және бөлу туралы білімін қалыптастыру.
- 3–4 амалдан тұратын құрама есептерді шығаруға үйрету.
- Мәтінді есептерді және қалдықпен бөлуге берілген тапсырмаларды шығара білуге жаттықтыру.
Дамытушылық мақсат
- Есептеу дағдыларын дамыту.
- Логикалық ойлау және талдау дағдыларын қалыптастыру.
Тәрбиелік мақсат
- Ұқыптылыққа және таза, көркем жазуға тәрбиелеу.
Сабақтың сипаттамасы
- Сабақтың типі
- Аралас сабақ
- Сабақтың әдістері
- Түсіндіру, сұрақ-жауап
- Пәнаралық байланыс
- Бейнелеу өнері, дүниетану
- Көрнекіліктер
- Оқулық, көрнекіліктер, топшамалар
Сабақ құрылымы
- Ұйымдастыру бөлімі
- Үй тапсырмасын тексеру
- Жаңа сабақ
- Бекіту тапсырмалары
- Үй жұмысы
- Бағалау
І. Ұйымдастыру бөлімі
- Амандасу, оқушыларды түгендеу.
- Оқу құралдарының дайындығын және кезекшінің жұмысын тексеру.
- Сабақтың мақсат-міндеттерімен таныстыру.
- Оқушылардың қызығушылығын ояту.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру
Үй жұмысы
№6 және №7 тапсырмалар (ауызша сұралады).
№6: Есепте
№7: Геометрия
Фигуралардың периметрі мен ауданын есепте.
ІІІ. Жаңа сабақ
«Кім шапшаң?» ойыны
Тақырыпқа кіріспе
Біз үш таңбалы сандарды ауызша көбейту және бөлу тәсілдерін білеміз. Бүгін 242 × 2 және 484 ÷ 2 есептерін разрядтық қосылғыштарға жіктеу арқылы ауызша орындауды үйренеміз.
242 × 2 қалай есептеледі?
242 санын разрядтық қосылғыштарға жіктейміз: (200 + 40 + 2). Әр бөлікті 2-ге көбейтіп, нәтижелерін қосамыз.
(200 + 40 + 2) × 2
= 200 × 2 + 40 × 2 + 2 × 2
= 400 + 80 + 4
= 484
Мұнда разрядтық қосылғыштарға жіктеу дегеніміз — санды жүздік, ондық және бірлікке бөліп жазу.
484 ÷ 2 қалай есептеледі?
484 санын разрядтық қосылғыштарға жіктейміз: (400 + 80 + 4). Әр бөлікті 2-ге бөліп, нәтижелерін қосамыз.
(400 + 80 + 4) ÷ 2
= 400 ÷ 2 + 80 ÷ 2 + 4 ÷ 2
= 200 + 40 + 2
= 242
Яғни бөлуді де дәл осылай — разрядтар бойынша орындауға болады.
Дәптермен жұмыс
Күннің жадын және тақырыпты жазып алыңыз.
Бекіту тапсырмалары
№3 тапсырма: Түсіндіре отырып есепте
№4 есеп: Мәтінді есептер
а) Саябақтағы көшеттер
Саябаққа 50 ағаш көшеті әкелінді. Әр алаңға 8 ағаштан отырғызу жоспарланды. Егер саябақта 6 алаң болса, қанша көшет қалады?
Талдау сұрақтары
- Есепте не туралы айтылған?
- Не белгілі және не сұралады?
- Бірден жауап беруге бола ма? Қандай амалдар қажет?
- Қысқаша шартын жазыңыз.
ә) Көмір тасымалдау
Көмір кенішінде 1 күнде 950 тонна көмір өндіріледі. Бір машина 300 тонна жүк көтереді. Қанша машина қажет және қанша тонна көмір қалады?
Талдау сұрақтары
- Есепте не туралы айтылған?
- Не белгілі және не сұралады?
- Қандай амалдарды қолданамыз?
- Қысқаша шартын жазыңыз.
б) Вагонмен бидай тасу
Суретте көрсетілген вагон 60 тонна жүк көтере алады. 910 тонна бидайды тасу үшін қанша вагон қажет? Вагон толық тиелуі міндетті. Қанша бидай қалады?
Талдау сұрақтары
- Есепте не туралы айтылған?
- Не белгілі және не сұралады?
- Вагон толық болуы шарты есептеуге қалай әсер етеді?
- Қысқаша шартын жазыңыз.
№7 тапсырма: Есептеуді жалғастыр, қорытынды шығар
111 × 2 = 100 × 2 + 10 × 2 + 1 × 2 = 200 + 20 + 2 = 222
111 × 3 = 100 × 3 + 10 × 3 + 1 × 3 = 300 + 30 + 3 = …
Қорытынды: разрядтарға жіктеу тәсілі көбейтуді де, бөлуді де жүйелі әрі жылдам орындауға көмектеседі.
№8 тапсырма: Қиып құрастыр, тиімді тәсілмен есепте
Оқулықтағы тапсырма бойынша фигура құрастыр. Жолда қандай сандар жетіспейді?
ІV. Үйге тапсырма
№5 тапсырма: Қалдықпен бөлу
№6 тапсырма: Есепте
V. Бағалау
Оқушылардың белсенділігі, есептеу дәлдігі, түсіндіруі және дәптер жұмысының ұқыптылығы бойынша бағаланады.