Бөлшек түрінде жазыңдар

Жай бөлшектерді оқытуға арналған сабақ жоспары

Бұл материалда жай бөлшектер ұғымын енгізу, бөлшектің алымы мен бөлімін түсіндіру, сондай-ақ интерактивті тақта мен электронды оқулық арқылы тапсырмаларды орындау кезеңдері жүйеленеді.

Білімділік мақсат

Оқушылардың сандар туралы ұғымын кеңейтіп, өмірмен байланыстыра отырып жай бөлшектерді түсіндіру. Интерактивті тақтамен жұмыс жасау дағдысын қалыптастыру.

Дамытушылық мақсат

Логикалық ойлауын және танымдық қабілеттерін дамыту, дәлелдеп айту мен салыстыру дағдыларын жетілдіру.

Тәрбиелік мақсат

Ұқыптылыққа, жауапкершілікке және адамгершілікке тәрбиелеу; бірлесіп жұмыс істеу мәдениетін нығайту.

I

Ұйымдастыру бөлімі

Оқушыларды сабаққа бейімдеп, зейінін жинақтаймын. Жаңа тарау басталатынын және оның алғашқы тақырыбы «Жай бөлшектер. Жай бөлшектерді оқу және жазу» екенін хабарлап, бүгінгі жұмыстың бағытын түсіндіремін.

II

Жаңа тақырыпты түсіндіру

Жаңа сабақты электронды оқулықтың көмегімен түсіндіремін, мысалдарды интерактивті тақтада көрсетіп, бірден талдатамын.

а) Жай бөлшек ұғымын енгізу

Дөңгелекті тең 4 бөлікке бөлеміз. Тең бөліктер үлестер деп аталады. Әрбір үлес — дөңгелектің тең төрт бөлігінің бір бөлігі.

Жазылуы

1/4

Оқылуы

Төрттен бір

Мағынасы

1 : 4 — бірді төртке бөлу

Негізгі терминдер

  • Бөлшек сызығы — бөлуді көрсетеді.
  • Бөлім (астындағы сан) — неше тең бөлікке бөлінгенін көрсетеді.
  • Алым (үстіндегі сан) — сол бөліктердің нешеуі алынғанын көрсетеді.

Одан кейін интерактивті тақта арқылы электронды оқулықтағы тапсырмаларды орындатып, әр жауапты қысқаша талдаймын.

III

Жаңа сабақты бекіту

Бекіту кезеңінде интерактивті тапсырмалар орындалады, оқулықпен жұмыс жасалады және топтық ойын элементі енгізіледі.

а) Интерактивті тақта арқылы тапсырмалар

1-тапсырма: бөліндіні бөлшек түрінде жазу

Егер m : n болса, онда ол бөлшек түрінде m/n деп жазылады. Бөлінгіш — алымға, бөлгіш — бөлімге жазылады.

1/7 — «жетіден бір»
8/11 — «он бірден сегіз»
5/16 — «он алтыдан бес»
109/771 — «жеті жүз жетпіс бірден жүз тоғыз»

2-тапсырма: оқулықпен жұмыс

  • № 360, № 361 — боялған бөліктерді бөлшек түрінде жазу.
  • № 362 — боялған бөліктер дұрыс жай бөлшекпен көрсетілген-көрсетілмегенін тексеру.
  • № 364 — берілгендерді бөлшек түрінде жазу.
  • № 365 — бөлшектердің әрқайсысын бөлінді түрінде жазу.
  • № 405 — қабырғасы 4 см квадрат сызу және оның жартысын, ширегін бояу.
  • № 407 — берілгендерді бөлшек түрінде жазу.
  • № 408 — өлшем бірліктері арасындағы байланыс арқылы x-тің мәнін үлес түрінде қою:

Ұзындық

  • 1 м = 10 дм; 1 дм = x м
  • 1 м = 100 см; 1 см = x м

Масса және ақша

  • 1 кг = 1000 г; 1 г = x кг
  • 1 доллар = 100 цент; 1 цент = x доллар

б) Математикалық лото

Әр партадағы екі оқушы кезекпен шығып, дұрыс жауаптарды тауып, фигураны құрастырады. Жауаптар дұрыс болса, фигура толық әрі дәл шығады.

1-қатар

Бөліндіні жай бөлшек түрінде жазу (6 тапсырма).

Дұрыс құрастырылса, «Білім — теңіз» деген жазуы бар теңіз суреті шығады.

2-қатар

Бөлшекті бөлінді түрінде жазу (6 тапсырма).

Дұрыс құрастырылса, «Мектеп — кеме» деген жазуы бар мектеп суреті шығады.

3-қатар

Бөлінгіш пен бөлгіш берілген бөлінділерді жазу (6 тапсырма):

  • Бөлінгіші 9, бөлгіші 25
  • Бөлінгіші 42, бөлгіші 41
  • Бөлінгіші 59, бөлгіші 89
  • Бөлінгіші 200, бөлгіші 27
  • Бөлінгіші 65, бөлгіші 92
  • Бөлінгіші 15, бөлгіші 73

Дұрыс құрастырылса, гүл шоғы бар сурет шығады.

IV

Қорытындылау

Білім — теңіз тәрізді тұңғиық: жұмбағы көп, түбіне жетіп зерттеу үшін еңбек қажет. Теңіз түбіндегі асыл тастарды теру қанша төзімділік талап етсе, білім алу да дәл солай. Неғұрлым тереңдеп «сүңгіген» сайын ғылымның қызығына бойлай түсесің.

Әр оқушыны осы ғылым теңізінде жүздіретін, білімнің асыл тастарын тергізетін «кеме» — мектеп. Сабақ соңында белсенді қатысқан оқушыларды бағалап, 3-қатар құрастырған гүл шоғын бүгінгі ынталы еңбегіміздің белгісі ретінде атап өтемін.

V

Үйге тапсырма

Орындау:

№ 369, № 371

Ескерту

Тапсырмаларды орындағанда алым мен бөлімнің мағынасын түсіндіре отырып жазыңдар.