Қазақша рефераттар

Балық ризашылығын білдіріп

Сабақтың тақырыбы

«Жақсылықпен жаным дос»

Құндылық

Ішкі тыныштық

Қасиеттер

  • Өзіңді-өзің алдамау
  • Шыдамдылық
  • Байсалдылық

Сабақтың мақсаты

Оқушыларды өмірде жақсылық жасауға үйрете отырып, ішкі тыныштық құндылығының мәнін ашу.

Міндеттері

  • Өмірдегі қиындықтарды шыдамдылықпен жеңе білудің маңызын ұғындыру.
  • Жақсылыққа ұмтылып, өзіңді-өзің алдамауға тәрбиелеу.
  • Іс-әрекетті сабырмен және байсалдылықпен шешуге үйрету.

Сабақ барысы

1) Ұйымдастыру кезеңі

Тыныштық сәті: «Нұрға бөлену». Оқушылар тынышталып, ішкі әлеміне назар аударады, кейін әсерлерімен бөліседі.

2) Үй тапсырмасын тексеру (мәтінмен жұмыс)

Үй тапсырмасы: №7 тақырыптағы «Жақсылыққа жақсылық» ертегісін оқып, ұсыныстарын жинақтау. Ертегідегі теріс қылықтардан арылып, риясыз жақсылық жасалған көріністерді есте сақтауға көмектесу үшін сурет салып келу.

Талқылау

Оқушылардың салған суреттері талқыланады.

Пікір алмасу сұрақтары

  1. Бала орнында сендер болсаңдар, не істер едіңдер?
  2. Бала өзімшілдіктен қалай арылды?
  3. Сендердің риясыз жақсылық жасаған кездерің болды ма?

3) Дәйексөз

«Біреуге жақсылық етсең, ол жақсылығыңды міндет етпе!»
Ыбырай Алтынсарин

Талқылау сұрақтары

  • Адамдар бір-біріне риясыз жақсылық жасаудан жалықпаса, өмірде не орнайды?
  • Жақсылықтың өтеуін сұрау қажет пе?
  • Өмірде жақсылық жасаудың маңызы қандай?

Әңгімелеу: «Жақсылық пен Жамандық»

Ертеде Данышпан ата өз ұрпағын сынау үшін адамның оң иығына Жақсылықты, сол иығына Жамандықты отырғызып қойыпты. Адам бір іс жасар алдында Жақсылық «істе» десе, Жамандық «істеме» деп сыбырлайды екен. Данышпан ата адамның бойында қай қасиет басым екенін байқау үшін оны сапарға аттандырады.

Бірінші сын: өзен жағасындағы балық

Адам өзен жағасымен шаршап келе жатып, судың жағасына шығып қалған балықты көреді. Балық секіріп суға жете алмай жатыр екен. Жақсылық жаны ашып: «Адам, ана балыққа көмектес», — дейді. Ал Жамандық: «Қой, уақытыңды алма», — деп тоқтатпақ болады. Бірақ адам шыдай алмай, кері бұрылып барып балықты суға салып жібереді. Балық ризашылығын білдіріп, суда ойнақшып кетеді.

Екінші сын: ұясынан құлаған балапан

Адам бір теректің қасынан өтіп бара жатып, шыр-шыр еткен дауысты естиді. Қараса, кішкентай торғайдың балапаны ұясынан құлап қалған. Адам еңкейіп көтерейін десе, Жамандық: «Бір балапан үшін өзіңді қауіпке тігесің бе?» — деп қорқытады. Сол сәтте Жақсылық: «Сен әлсіздерге қорған болу үшін жаратылдың. Балапанға қол ұшын бер», — дейді. Адам балапанды алып, терекке өрмелеп шығып, ұясына салып кетеді. Балапан шиқ-шиқ етіп разы болады.

Үшінші сын: құмырсқаның еңбегі

Демалмақшы болып отырғанында, адамның көзі бидайдың дәнін әрең сүйреп бара жатқан құмырсқаға түседі. Құмырсқа дәнді қозғауға ыңғайлы ретін таба алмай, әбігерге түсіп жүр екен. Адам бір сәт Жамандықтың сөзіне еріп, құмырсқаны дәнінен айырып тастағысы келеді. Бірақ Жақсылық: «Еңбек етіп жатқан әлсізге көмектесудің орнына, оны ермек етпекпісің? Еңбекті осы кішкентай тіршілік иесінен үйрен!» — деп тоқтатады. Адам ұялып, райынан қайтады.

Сөйтіп Данышпан ата ұрпағын шақырып алып: «Жамандыққа ерсең жаман боласың, Жақсылыққа ерсең жақсы боласың», — дейді. Үш сынақтан да өткеніне разы болып, адамдығыңнан айнымай, айналаңа қамқор болып, жақсылыққа жолдас бол деп батасын береді. Содан бері адам баласы жақсылықпен мұратына жетіп келеді екен.

Сұрақтар

  • «Жамандыққа ерсең жаман боласың, жақсылыққа ерсең жақсы боласың» деген ойды қалай түсінесіңдер?
  • Неліктен адам Жақсылықтың айтқанын орындады деп ойлайсыңдар?
  • Жақсы адамның бойында қандай қасиеттер болады?
  • Жақсылық жасау адамның міндеті ме, әлде парызы ма?

Шығармашылық және топтық жұмыс

Сынып екі топқа бөлінеді. Әр топқа ертегіден үзінді беріледі. Тапсырма: ертегі желісі бойынша туындаған жағдайдан шығу жолдарын тауып, оқиғаны топ болып бірлесе отырып өз ойларымен жалғастыру.

I топ: «Қарлығаш пен дәуіт»

Бір қарлығаш ұя салып, балапандарын асырап жүреді. Бір күні жауыз жылан балапандарды жегісі келіп, ұя салынған ағашқа өрмелеп шыға бастайды. Қарлығаш жыланды көріп қатты қорқып, балапандарын қорғайтын арашашы іздейді...

Тапсырма

Ертегіні өз ойларыңмен жалғастырыңдар.

II топ: «Жолбарыс пен тышқан»

Бір күні жолбарыс ұйықтап жатқанда, тышқан келіп оның үстімен жүгіріп өтеді. Жолбарыс оянып, тышқанды ұстап алады. Тышқан жалынып: «Егер мені жіберсең, мен де саған жақсылық жасаймын», — дейді. Жолбарыс бұл сөзге күліп, оны босатып жібереді...

Тапсырма

Ертегіні өз ойларыңмен жалғастырыңдар.

Тыныштықтағы шығармашылық

Екі топ тыныштық сақтай отырып сурет салады.

Топпен ән айту: «Жақсы адамдар»

Әні мен сөзі: А. Оралов

1-шумақ

Сендер аман болыңдар, жақсы адамдар, Жақсы адамдар — бұзылмас тас қамалдар. Табаныңның астында жатады әлі Пенделіктен өресі аспағандар.

Қайырмасы

Жақсы адамдар, жақсы адамдар, Сендер аман болыңдар, жақсы адамдар. Жақсы адамдар, жақсы адамдар, Сендер аман болыңдар, жақсы адамдар. Жақсы адамдар.

2-шумақ

Жақсы көрем сендерді, жақсы адамдар, Жүрегіңде өйткені аппақ ар бар. Сендер жайлы шырқалар асқақ ән бар, Күйіп кетсін көре алмас бәтшағарлар.

3-шумақ

Сендер жайлы шырқалар асқақ ән бар, Күйіп кетсін көре алмас бәтшағарлар. Сендер аман болыңдар, жақсы адамдар, Қарап өтсін сендерге басқа жандар.

Үй тапсырмасы

Оқу

№8: С. Аронұлының «Жақсы мен жаман адамның қасиеттері» мәтінін оқып, түсінігін айту (32-бет).

Дәптермен жұмыс

№7 (1-тапсырма): өздерің жасаған жақсылық туралы шағын әңгіме құрастырып келіңдер.

Соңғы тыныштық сәті

Баяу музыка қосылады. Көзімізді жұмып, тыныштықта бүгінгі сабақты есімізге түсірейік.

Бүгінгі сабақтан нені түсіндік, қандай жақсы нәрселерді үйрендік, өзімізге нені алдық — соның бәрін ой елегінен өткізейік. Осының барлығын жүрегімізге сақтап, көкейімізге түйіп алайық.

Жайлап көзімізді ашуға болады.

Бүгінгі сабаққа белсенді қатысқандарың үшін көп рақмет!