Көгілдір түс аясындағы осы бейнелердің бәрі алтын түстес
Сабақтың тақырыбы
Қазақстан Туымен тұғырлы, Елтаңбасымен еңселі, Әнұранымен айбатты
Сабақтың мақсаты
Жас ұрпақты Отанды сүюге баулу, өз елінің мемлекеттік рәміздерімен таныстыру және оларды қастерлеуге тәрбиелеу. Туған жерге, Атамекенге деген сүйіспеншілікті арттыру, ұлтжандылыққа, имандылыққа, инабаттылыққа тәрбиелеу. Достыққа, адамгершілікке және қайырымдылыққа баулу.
Көрнекілігі
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік рәміздері, буклеттер.
Әдісі
Әңгімелеу, сұрақ-жауап.
Сабақтың барысы
1) Ұйымдастыру кезеңі
Әнұран орындау
Оқушылар Қазақстан Республикасының Әнұранын орындайды.
Балалар, бүгін — 1 қыркүйек. Бұл күн білімге қадам басатын, мектепке сағына оралатын ерекше мереке.
Бір Аллаға сыйынып,
Кел, балалар, оқылық.
Оқығанды көңілге,
Ықыласпен тоқылық.
Ыбырай Алтынсариннің білімге шақырған үні бүгін де жаңғырып, ана тіліміздің мөлдір бұлағындай сыңғырлап естіледі. Сендер сияқты білім іздеген бүлдіршіндер үшін мектеп — алтын ұя.
«Отан, Отан! Сен болмасаң, не етер ем?!
Мәңгілікке бақытсыз боп өтер ем…»
Бүгінгі сабағымызда Отанды мақтан етіп, еліміздің мемлекеттік рәміздерін құрметтеудің мәнін тереңірек түсінеміз.
2) Кіріспе әңгіме
Әрбір елдің мемлекет ретінде қалыптасуы үшін оның тәуелсіздігін, бірегейлігін танытатын айрықша белгілері болуы қажет. Олар — мемлекеттің тұтастығын білдіретін негізгі нышандар.
Мемлекетті айқындайтын белгілер
- Ту
- Елтаңба
- Әнұран
- Шекара
- Әскер
- Мемлекеттік тіл
- Басқару жүйесі
- Заңдар
3) Негізгі бөлім: Мемлекеттік рәміздер
1992 жылғы 4 маусымда Қазақстан Республикасының Президенті мемлекеттік Ту, Елтаңба және Әнұран туралы заңдарға қол қойды. Осы күннен бастап рәміздеріміз тәуелсіздігіміздің айқын айғағына айналды.
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Туы
Туымыздың түсі — зеңгір көк (көгілдір). Ортасында шұғылалы күн, оның астында қалықтаған қыран бейнеленген. Сабының тұсында ұлттық өрнекпен нақышталған тік жолақ бар. Күн, қыран және өрнек алтын түстес.
Негізгі деректер
- Өлшемі: 2 м × 1 м
- Авторы: Шәкен Оңласынұлы Ниязбеков
Зеңгір көк түс
Бейбітшілік пен ашық аспанның, бірлік пен тұтастықтың белгісі.
Алтын күн
Азаттықтың, өмір мен нұрдың, жарқын болашақтың нышаны.
Қыран және өрнек
Қыран — еркіндік пен биік мұрат, ал «қошқар мүйіз» — ұлттық мәдениет пен қолданбалы өнердің айғағы.
Өлең жолдары
Көк байрақ туымыз — жарасқан,
Көк аспан, күн, қыран — сәні бар.
Алтын күн — белгісі жеңістің,
Қыран — ерліктің, өрліктің мәні бар.
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Елтаңбасы
Елтаңбаның көркемдік шешімі көгілдір түс аясында берілген: ортасында — шаңырақ, одан күн сәулесіндей тараған уықтар. Шаңырақты аңыздардағы қанатты пырақтар көмкеріп тұр. Жоғарғы бөлігінде — жұлдыз, төменгі жағында — «Қазақстан» жазуы. Бидай сабақтары молшылықтың белгісі ретінде бейнеленген. Барлық негізгі элементтер алтын түстес.
Авторлары
Жандарбек Мәлібеков және Шот-Аман Уәлиханов.
Шаңырақ
Барша қазақты бір шаңырақтың астына ұйыстыратын бірлік идеясы. Ортақ үй — тәуелсіз мемлекет.
Қанатты пырақ
Биікке самғау, еркіндік, болашаққа ұмтылыс. Қайсарлық пен қуатты рухты меңзейді.
Жұлдыз
Еліміздің әлемге ашықтығы, бағымыз жанып, жұлдызымыз жарқырай берсін деген арман.
Бидай сабақтары
Береке мен молшылықтың, еңбектің жемісінің нышаны.
Өлең жолдары
Елтаңба — дүние әлем көзіндей,
Дөңгеленген жамалы.
Ер елімнің қорғаны —
Кереге қанат қамалы.
Көгілдір көктің жүзінде
Шаңырақ — күн, уық — нұр.
Мәңгі сөнбес күйінде
Маңдайдан жұлдыз туып тұр.
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Әнұраны
Әнұран — елдің рухын көтеретін, халықтың бірлігін бекемдейтін қасиетті рәміз. Сабақ барысында Әнұранның мазмұны мен мағынасы талданып, оны қай кезде және қалай орындау керектігі түсіндіріледі.
Сөзін жазғандар
Жұмекен Нәжімеденов, Нұрсұлтан Назарбаев
Әнін жазған
Шәмші Қалдаяқов
Құқықтық негіз
Қазақстан Республикасы Конституциясының 34-бабына сәйкес, әркім өз Республикасының мемлекеттік рәміздерін құрметтеуге міндетті.
Өлең жолдары
Әнұран — қаһарман қажыр, қайратым,
Шайқалмас текті айбатым.
Арман, абырой, толғаныс —
Айтылатын ар, затым.
Түйін
Мемлекеттік рәміздер — еліміздің егемендігі мен тәуелсіздігін айқындайтын аса қымбат нышандар. Олар өткеніміз, бүгініміз және болашағымыз арасындағы сабақтастықты бейнелейді.
Көк байрағымыз халқымыздың арманын асқақтатып, қырандай биікке самғауға шақырады. Елтаңба ұлттық рухымызды көтеріп, шаңырағымыздың берік, бірлігіміздің мығым екенін танытады. Әнұран жүрекке жігер құйып, елдік мұратқа жұмылдырады.
Біз тәуелсіздікке аңсап, зарығып жеттік. Ендеше оның қасиетті белгілерін ерекше қадірлеп, қастерлеу — әр азаматтың борышы. Әрбір қазақстандық Туын, Елтаңбасын, Әнұранын тұмардай қасиет тұтуы қажет.
Ой түюге арналған сөз
«Елдігіміздің сыналатын бір тұсы — осы».
Бұл сөзді Қазақстанды өз Отаны деп білетін әрбір азамат жүрегінің түкпірінде сақтап, әрдайым жадында ұстауы тиіс.