Қазақша рефераттар

Оқушының білімін ағымдық және қорытынды бағалау

Критериалды бағалау: оқу үдерісін күшейтетін жүйе

Білім берудің қазіргі заман талабы — шығармашылықпен жұмыс істейтін, бәсекеге қабілетті әрі құзыретті ұрпақ тәрбиелеу. Оқыту — мұғалімнің оқушыға жасаған «сыйы» емес; білім алуда қажетті құзыреттіліктерді қалыптастыру үшін оқушының өзі де оқу үдерісіне белсенді қатысуы керек.

Осы міндетті жүзеге асыруда оқушылар арасында түсіністік пен ұжымдық қарым-қатынасты нығайтып, сенімсіздікті азайтып, мүмкіндіктерін кеңейтетін тиімді тетік — критериалды бағалау.

Терминнің шығу тегі

«Критериалды бағалау» терминін алғаш рет Роберт Юджин Глейзер (1963) қолданған. Бұл ұғым оқушының оқу жетістіктерінің қол жеткізілген және әлеуетті деңгейлері арасындағы сәйкестікті анықтауға мүмкіндік беретін үдерісті сипаттайды.

Robert E. Glaser, 1963

Критериалды бағалаудың маңызы мен мүмкіндіктері

Критериалды бағалау бүгінгі білім беру жүйесінде ерекше маңызға ие, өйткені ол оқу мақсаттары мен міндеттеріне сай нақты әрі ойластырылған талаптар арқылы оқу үдерісін айқын етеді.

Нақты мониторинг

  • Әр кезеңде оқушының дайындық деңгейін анықтайды.
  • Жыл соңындағы нәтижемен шектелмей, күнделікті даму динамикасын көрсетеді.
  • Қиындықтар мен қателерді, білім олқылықтарын және себептерін дер кезінде анықтайды.

Мотивация және қолдау

  • Оқушының қызығушылығы мен белсенділігін арттырады.
  • Бағаға қатысты теріс көзқарастың қалыптасуына жол бермейді.
  • Табандылық пен шыдамдылыққа тәрбиелейді.

Кері байланыс және бағалау ауқымы

  • Оқу үдерісін қадағалап, дәл әрі жедел кері байланыс береді.
  • Оқушының барлық жұмыс түрлерін бағалауға мүмкіндік береді (өзіндік жұмыс, ағымдық бағалау, қорытынды бақылау, тренинг, үй жұмысы, шығармашылық жұмыстар).
  • Білімді ағымдық және қорытынды бағалауды жүйелейді.
  • Бағалаудың сапасын арттырады.

Нәтижесінде, критериалды бағалау жүйесі оқушының белсенділігін күшейтіп, оқу барысында жарыса әрі бәсекелесе білім алуға ынталандырады.

Оқу мақсаттары мен критерийлер үлгісі (Түрік қағанаты)

Сабақ: Түрік қағанатының құрылуы

Ойлау дағдылары: Білу және түсіну Қолдану Орындау уақыты: 25 минут

Оқу мақсаттары

  1. 1 Түрік қағанатының құрылуын баяндау.
  2. 2 Әртүрлі материалдар, әдістер мен құралдарды пайдаланып, саяси жағдайды сипаттау.
  3. 3 Шаруашылық туралы әңгімелеу.

Бағалау критерийлері (білім алушы)

  • Түрік қағанатының алып жатқан аумағын картадан көрсетеді.
  • Қағандарды атап, олар туралы өз ойын айтады.
  • Темірден жасалған заттардың суретін салып, атауларын көрсетеді.

Бөлім: Байырғы түріктердің тұрпаты (Батыс Түрік қағанаты)

Ойлау дағдылары: Білу және түсіну Қолдану Талдау Бағалау Орындау уақыты: 20 минут

Оқу мақсаттары

  1. 1 Батыс Түрік қағанатының этникалық құрамын анықтау.
  2. 2 Әртүрлі материалдар, әдістер мен құралдарды пайдаланып, әлеуметтік жағдайын сипаттау.
  3. 3 Түрік қағанаттарының шаруашылығын салыстыру.

Бағалау критерийлері (білім алушы)

  • Этникалық құрамын анықтап, өмір сүрген жерлерін картадан көрсетеді.
  • Қағанаттың әлеуметтік құрылымы кестесін қолданады.
  • Саяхатшылар мен археологтар ұсынған ақпаратты пайдаланады.

Қысқа тапсырма: тест сұрақтары

1) Батыс Түрік қағанатының қалыптасқан жылы

  • A) 603 жыл
  • Ә) 553 жыл
  • Б) 600 жыл
  • В) 536 жыл

2) 610–618 жылдары Батыс Түрік қағанатын қай қаған билік етті?

  • A) Тардуш
  • Ә) Шегу
  • Б) Тон
  • В) Ешбар Елтеріс

3) Шығыс Түрік қағанатының билік құрған жылдары

  • A) 552–618 жж
  • Ә) 603–704 жж
  • Б) 682–744 жж
  • В) 704–756 жж

4) Түрік қоғамында «тат» деп кімді атаған?

  • A) Жоғарғы билеушіні
  • Ә) Ақсүйектерді
  • Б) Қалың бұқараны
  • В) Құлды

Жазбаша тапсырма

Батыс және Шығыс Түрік қағанаттарының Қазақстан тарихындағы алатын орнына баға беріңдер.