Қазақ тілінің сөздері мен сөйлем тіркестерін сөйлемде дұрыс қолдана білу

Сабақ туралы жалпы мәлімет

Тақырып

Қазақстан рәміздерінің тарихы

Сабақтың түрі

Жинақтау және бағалау

Мақсаты

Қазақстан рәміздерінің тарихымен таныстыру, сөйлем түрлерін қайталау, модуль бойынша меңгерген білімді бекіту.

Міндеттері

1) Білімдік

Қазақ тіліндегі сөздер мен сөйлем тіркестерін сөйлем ішінде дұрыс қолдана білу.

2) Дамытушылық

Жаңа сөздер арқылы тіл дамыту, диалог құрастыруға үйрету, тақырып бойынша еркін сөйлей білуге машықтандыру.

3) Тәрбиелік

Оқушыларды елжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу; топтық және жұптық жұмыс мәдениетін қалыптастыру.

Көрнекілік және пәнаралық байланыс

Көрнекілігі

  • Мультимедиялық қондырғы
  • Рәміздердің суреттері
  • Үлестірмелі дидактикалық қағаздар
  • Тест, компьютер

Пәнаралық байланыс

  • Тарих
  • Орыс тілі

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  1. 1 Сәлемдесу, оқушыларды түгендеу.
  2. 2 Сабақтың мақсатымен және жұмыс жоспарымен таныстыру.

II. Үй тапсырмасын тексеру (сөздік диктант)

Диктант сөздері

Қазақстан рәміздері әнұран елтаңба ту көк түсті алтын күн ою-өрнек қыран құс жұлдыз шаңырақ қанатты пырақтар

Орындау тәртібі

  • Оқушылар диктантты жазады.
  • Компьютер арқылы сөздердің аудармасын тауып, өзара тексереді.
  • Бес сөзді таңдап, солармен сөйлем құрайды.

III. Жаңа тақырыпты түсіндіру (сөйлесу бөлімі)

Рәміздер тарихына қатысты қысқаша әңгіме жүргізіледі:

  • Ең алғашқы ту Иран (Персия) аумағынан табылғаны айтылады.
  • Алғашқы әнұран Грекияда пайда болғаны туралы мәлімет беріледі.
  • XVII ғасырда геральдика ілімінің негізі қаланғаны түсіндіріледі.
  • Қазақстанның мемлекеттік рәміздері туралы мағыналық талқылау жасалады.

IV. Мәтінмен жұмыс

а) Сөздік жұмысы

Сөздерді дәптерге жазу, сөз тіркестерін құрастыру.

ә) Оқу және аудару

Мәтінді оқу, мазмұнын түсіну және аудару жұмыстары орындалады.

V. Бейнематериал

«Қазақстан рәміздері» атты бейнефильм көрсетіледі. Көрген материал бойынша оқушылар қысқаша ойтолғау жазады.

VI. «Трексөз» тәсілі (топтық жұмыс)

Сынып 4 топқа бөлінеді. Оқушылар компьютердегі торкөзге мәтіннен мүмкіндігінше көп трексөз (негізгі сөздер) жазады. 5 минуттан кейін ең көп трексөз жинаған топ анықталады.

Мысал трексөздер

Қазақстан рәміздер ту елтаңба әнұран геральдика шаңырақ қанатты пырақ күн қыран

VII. Араластырылған мәтінмен жұмыс (тақтамен жұмыс)

Оқушылар араластырылған сөйлемдерді мағынасына қарай реттеп, дұрыс нұсқасын жазады. Жұмыс тақтада талқыланады.

Мәтін үлгісі

Ту, Елтаңба, Әнұран — бұлар мемлекеттік рәміздер деп аталады.

Менің туып-өскен жерім — Қазақстан.

Еліміздің жер көлемі ұлан-байтақ.

Ту — ертеден келе жатқан мемлекет белгісі.

XII ғасырда геральдика ілімінің негізі қаланған.

Біздің мемлекетіміздің туының түсі — көк.

Осы жерден Ұлы Жібек жолы басталады.

Әнұранның авторлары — Ж. Нәжімеденов пен Н. Назарбаев.

VIII. Сөз тіркестерін орыс тіліне аудару

Қазақша Орысша
Ең алғаш самый первый
Көне ту древний флаг
Латын тілі латинский язык
Геральдика ілімін зерттейді изучает науку геральдика
Туымыздың түсі цвет флага
Көк түс голубой цвет
Жоғары баға берген дали высокую оценку
Күн бейнесі изображение солнца
Ою-өрнек орнамент

IX. Бекіту

  • Мәтін мазмұны бойынша сұрақтарға жауап беру.
  • 10 сұрақтан тұратын тест орындау.

X. Бағалау

Оқушылардың белсенділігі мен тапсырмаларды орындау сапасына қарай бағалау жүргізіледі.

XI. Үй тапсырмасы

Көп нүктенің орнына тиісті бастауышты қойып, сөйлемдерді толықтырып жазу.