Ата - бабаларымыз қашанда ертеден еттің ұзақ сақталуын білсе керек

Ата-бабаларымыз етті ұзақ сақтаудың қыр-сырын ерте заманнан-ақ меңгерген. Оның үстіне, жас еттен гөрі сүр еттің пайдасы да, қадірі де жоғары екені исі қазаққа мәлім. Қазақстанның әр өңірінде етті сүрлеудің өзіне тән жолы бар. Төменде етті сақтап, сүрлеудің кең тараған тәсілдерімен таныстырамыз.

Тұздап сүрлеу

Соғымның сұрпы еті ғана емес, қазысы мен қартасы, жалы мен жаясы, омыртқасы мен төс еті де сүрленеді. Етті күн көзіне тигізбей, салқын әрі көлеңкелі жерде кептіріп алған дұрыс.

Негізгі қағида

Күнге қақтамай, баяу кептіру.

Нәтиже

Дәмі қанық, ұзақ сақталатын сүр ет.

Қарын-сүрме

Бұл тәсілде ет қарынға тығылып сақталады. Сиырдың немесе қойдың етін тұздап, қарынға салғанда тұз біртіндеп сіңіп, еттің нәрі мен дәмі жақсы сақталады.

Ерекшелігі

Тұздың баяу сіңуі етті біркелкі жетілдіреді.

Ыстап сүрлеу

Ыстап сүрлегенде отты бықсытып, түтінді бірқалыпты ұстайды. Содан кейін еттерді шошала ішінде сарғыш түтінге ыстайды. Етті шошалаға іліп ыстау қажет, бірақ ыстаудың да өз мөлшері болуы керек.

Түтін

Жұмсақ, сарғыш түтін.

Орны

Шошала ішінде іліп ыстау.

Тепе-теңдік

Артық ыстамау — дәмнің кілті.

Малды үйітіп сақтау

Бұл жолы терісін сыпырмай, малды үйітіп алып сақтайды. Мұндай еттің дәмі ерекше, хош иісі де қанық болады.

Нәтижесі

Хош иісі айқын, өте дәмді ет.

Ұн ішінде сүрлеу

Қазы-қарта, жал-жая секілді бағалы мүшелерді осылай сақтаған. Етті ұнның ішіне тереңірек көміп қойып, сыртқы әсерден оқшаулайды.

Не үшін ұн?

Құрғақ орта жасап, ылғалды тежейді.

Қай етке лайық?

Қазы-қарта, жал-жая сияқты бағалы мүшелерге.

Қайнатып алып кептіру

Жас етке тұз сіңген соң, оны қазанда бір қайнатып алып кептіреді. Етті жұқалап қақтап, кешкі салқында іліп қойған дұрыс.

Қысқаша реті

• Етке тұзды жақсылап сіңіру.
• Қазанда бір қайнатып алу.
• Жұқалап қақтап, салқында іліп кептіру.