Сөздің ортасында
Сабақ туралы қысқаша мәлімет
Бұл сабақта оқушылар Щ дыбысы мен әрпін танып, оны оқуда және жазуда қолдануды үйренеді. Сабақ құрылымы түсіндіру, жұмбақ шешу, сөз бен сөйлем құрау сияқты белсенді тапсырмаларға негізделген.
- Сабақтың тақырыбы
- Щ дыбысы мен әрпі
- Сабақтың түрі
- Жаңа сабақ
- Әдістері
- Түсіндіру, жұмбақ шешу, сөз және сөйлем құрау
- Пәнаралық байланыс
- Дүниетану
- Көрнекіліктер
- Щеткалар Суреттер Географиялық карта Кеспе әріптер
Сабақтың барысы
Сабақ кезең-кезеңімен ұйымдастырылып, өткен тақырыпты еске түсіруден бастап жаңа дыбысты меңгертуге және бекітуге дейін жүйелі түрде жалғасады.
I. Ұйымдастыру кезеңі
- Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
- Өткен сабақты еске түсіру.
Қайталау сұрақтары
1) Қандай дыбыспен таныстық?
Э дыбысымен таныстық.
2) Э дыбысынан басталатын қандай сөздерді білеміз?
3) Э дыбысы қандай дыбыс түріне жатады?
Дауысты дыбыс.
II. Жаңа сабақ: «Ой қозғау»
Сабақ жұмбақ арқылы басталады. Оқушылар жауапты таба отырып, жаңа дыбыстың тақырыппен байланысын өздері ашады.
Жұмбақ 1
Тіс кірлесе тазартар,
Киімнің кірін азайтар,
Бәтеңкеңді жаңартар.
Бұл не?
Жауабы: щетка
Жұмбақ 2
Киімнің болса шаңы бар,
Тазалап оны арылтар.
Қажет заттың аты не?
Басында қандай әріп бар?
Жауабы: щетка, басында Щ әрпі бар.
«Щетка» сөзі Щ дыбысынан басталады. Оқушылар «щ-щ-щ» деп айтып көреді: дыбыс айтылу кезінде кедергіге ұшырайды, демек бұл — дауыссыз дыбыс.
Ұқсастығы
Щ дыбысы Ш дыбысына ұқсас.
Айырмашылығы
Щ әрпінің «аяғы» бар (таңбалану ерекшелігі).
III. Суретпен жұмыс
Тақтадағы суреттер арқылы «щетка» түрлері талқыланады. Барлық щеткалар бірдей емес: әрқайсысының қызметі әртүрлі.
-
Тіс щеткасы
Тісті тазартады.
-
Киім щеткасы
Киімді тазалайды.
-
Аяқ киім щеткасы
Аяқ киімді тазартады.
Ұқыпты, таза жүру үшін щеткаларды дұрыс қолдана білу маңызды. Денсаулықтың кепілі — тазалық.
IV. Оқулықпен жұмыс
Оқушылар оқулықтан Щ дыбысын табады және сөздерді тізбектей оқиды.
Сөздер
Бұл сөздерде Щ дыбысы сөздің басында, ортасында және аяғында кездеседі.
Мәтін тақырыбы
Балқаш
Балқаш — Қазақстандағы ірі көл. Ол еліміздің оңтүстік-шығысында, Балқаш–Алакөл ойысында орналасқан. Көл Батыс және Шығыс бөлікке бөлінеді, ал суының тұздылығы біркелкі емес: батыс бөлігінің суы тұщы, шығыс бөлігінің суы ащы.
Мәтіндегі Щ дыбысы бар сөздер: ащы, тұщы. Бұл сөздерде дыбыс ортасында келеді.
Сергіту сәті
«Щеткалар» тақырыбы бойынша қысқа қимыл-қозғалыс жаттығулары орындалады.
V. Дәптермен жұмыс: Щ әрпін жазу
Бүгінгі танысқан Щ әрпі төрт элементтен тұрады. Жазу кезеңдері ретімен орындалады.
-
1) Тақтада үлгі көрсету
Щ щ әріптерін жазып көрсету.
-
2) Ауада жазу
Қол қимылымен әріп элементтерін «ауада» қайталау.
-
3) Дәптерге түсіру
Жолға дұрыс орналастырып, ұқыпты жазу.
VI. Қорытынды: «Табиғатқа саяхат» арқылы бекіту
Бекіту кезеңі ойын түрінде ұйымдастырылады. Тақырып қыспен байланыстырылады: қыста табиғат өзгереді, шана тебеміз, аққала жасаймыз. «Аққала» тапсырмаларын дұрыс орындау арқылы сабақ қорытылады.
1-бөлік тапсырмасы
Щ дыбысынан басталатын сөздерді атау.
Мысал:
щетка
Буынға бөлу: щет-ка
2-бөлік тапсырмасы
Сөздерге дыбыстық және буындық талдау жасау.
ащы
Буынға бөлу: а-щы
тұщы
Буынға бөлу: тұ-щы
3-бөлік тапсырмасы
Берілген сөздермен сөйлем құрастыру.
Нәтиже
Оқушылар бүгін Щ дыбысымен танысқанын айтады және тазалықтың маңызын қорытындылайды.
Үй тапсырмасы және бағалау
- Үйге: Щ дыбысына байланысты сөздерді оқып, қайталау.
- Белсенді қатысқан оқушыларды бағалау және марапаттау.