Оңтүстік өңірдің қалалары
Саяхат сабақ • Қазақ тілі
Сабақтың мақсаты
Бұл сабақта оқушылар жұрнақ пен жалғауды қайталап, түбір сөзге жұрнақ та, жалғау да жалғана беретінін тәжірибе арқылы түсінеді. Сабақ сатылай кешенді талдау технологиясына сүйене отырып, шығармашылық қабілетті арттыруға, ойлау дағдысын дамытуға, сөздік қорды молайтуға және байланыстырып сөйлеуге бағытталады. Сонымен қатар бір-бірін тыңдауға, ізденімпаздыққа және ұқыптылыққа тәрбиелейді.
Сабақтың түрі
Саяхат сабақ.
Көрнекілігі
Карта, тірек-сызба, суреттер, слайдтар.
Негізгі тақырып
Түбір, жұрнақ, жалғау: қызметі мен байланысы.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Бүгінгі сабақ ерекше форматта өтеді: біз тапсырмалар орындау арқылы Азиада ойындарына арналған «Олимпиада алауын» еліміздің оңтүстік, батыс, солтүстік, шығыс өңірлеріндегі қалалар арқылы Астанаға дейін жеткіземіз.
Көңіл-күй
«Керемет!»
Дайындық
«Тамаша!»
Ынта
«Ғажап!»
II. Жаңа сабаққа кіріспе
1) Күннің жадын жазу
Жаттығу жұмысына дайындық.
2) Көркем жазу
«Алау», «барыс», «Азиада» сөздерін көркем әрі сауатты жазу.
Саяхат тапсырмалары (алауды қала-қалаға жеткізу)
-
1-тапсырма • «Ұшақ құрастыру» ойыны
Төмендегі сұрақтарға жауап беріп, негізгі ұғымдарды еске түсіреміз:
- Түбір дегеніміз не?
- Қосымша нешеге бөлінеді?
- Жұрнақ пен жалғаудың анықтамасын айтыңдар.
Осы «ұшақпен» алау 11 қаңтар күні Эль-Кувейттен Алматыға жеткізілді. Кейін қысқаша талқылау: Эль-Кувейт Қазақстанның қаласы ма?
-
2-тапсырма • Оңтүстік өңір
Алауды Алматыдан Тараз, Шымкент, Қызылорда бағытында жеткізу үшін оқулықтағы 350-жаттығуды орындаймыз:
- 1)Өлеңді мәнерлеп оқу. Өлең кім туралы?
- 2)Сөздік жұмысы: шекарашы — шекара күзетшісі.
- 3)Шекарашы, сақшысы сөздерін сөз құрамына талдау.
-
3-тапсырма • Батыс өңір
Алауды Ақтау, Атырау, Орал, Ақтөбе қалалары арқылы жеткізу үшін 351-жаттығуды орындаймыз:
- 1)Мақалды жатқа жазу, мағынасын түсіндіру.
- 2)Алғашқы екі жолдағы сөздерден жұрнақ пен жалғауды тиісті белгімен белгілеу.
Мақал:
«Әдепсіз бала — ауыздықсыз атпен тең.»
-
4-тапсырма • Солтүстік өңір
Алауды Қостанай, Петропавл, Көкшетау, Павлодар бағытында жеткізу үшін 351-жаттығу бойынша жұмыс:
Сөйлемдер
«Баян сабаққа әзірленді.»
«Мұғалім сыныпқа кірді.»
Талқылау сұрағы
Жалғаулар сөйлемде қандай қызмет атқарады?
-
5-тапсырма • Шығыс өңір
Алауды Өскеменге жеткізу үшін сергіту сәтін өткіземіз.
-
6-тапсырма • Талдықорған
«Сөз құра» ойынын ойнаймыз. Ойынға барлығы қатысады: берілген бөліктерден сөз құрап, жұрнақ пен жалғауды ажыратамыз.
Өздік жұмыс: әр оқушы кемінде 2 сөз құрап, құрамын талдайды.
-
7-тапсырма • Қарағанды, Теміртау
«Пікір ағашын» толтырамыз: жұрнақ пен жалғаудың негізгі қызметтерін жинақтаймыз.
Жұрнақ
- Сөз мағынасын өзгертеді.
- Жаңа сөз жасайды.
- Сөзді түрлендіреді.
Жалғау
- Сөз бен сөзді байланыстырады.
- Жұрнақтан кейін жалғанады.
-
8-тапсырма • Астана
Алауды Астанаға жеткізу үшін ребус шешеміз. Нәтиже: «Азиада».
Қорытынды
Сабақ барысында түбір, жұрнақ, жалғау ұғымдары қайталанып, олардың сөз құрамындағы орны мен сөйлемдегі қызметі тапсырмалар арқылы бекітілді. Оқушылар талдау жасап, ойларын жүйелі жеткізуге жаттықты.
Бағалау
Жауаптың дәлдігі, талдаудың толықтығы, белсенділік және ұқыптылық критерийлері бойынша бағаланады.
Үй тапсырмасы
354-жаттығу: сурет бойынша әңгіме құрастыру.