Әуежайдың суреті

Саяхат-сабақ жоспары

Сабақ туралы

Мектеп: Кеңқияқ орта мектебі
Өткізген: Қарасаева М. К.
Тақырып: Сурет және сұлба
Сабақ түрі: Саяхат сабақ
Әдістер: Түсіндіру, сұрақ-жауап, көрнекілік, ойын
Көрнекіліктер: Суреттер, проектор, текшелер

Сабақтың мақсаттары

1) Сурет пен сұлбаны салыстыру арқылы «сұлба» ұғымын қалыптастыру; кіші және үлкен заттардың сұлбасын сызуды үйрету; масштаб туралы түсінік беру.
2) Оқушылардың қызығушылығын арттыру; байланыстырып сөйлеу, ойды еркін жеткізу дағдыларын дамыту.
3) Ұқыптылыққа тәрбиелеу; өз еліне деген сүйіспеншілігін күшейту.

Сабақ барысы: ойша саяхат

Бағыт: Астана

Ұйымдастыру және психологиялық дайындық

Қысқа өлең жолдары

Жер байлығы кең екен,
Меңгеруді қалайды.
Осының бәрін үйреткен —
Дүниетану сабағы.

Мұғалім оқушыларға бүгін кішкентай болғанымен, ертең еліміздің түкпір-түкпірінде еңбек етіп, елдің көркеюіне үлес қосатын маман иесі болатынын еске салады. Сондықтан мамандыққа дайындықты дәл қазірден бастау маңызды екені атап өтіледі.

Әңгіме өзегі

Еліміздің ЭКСПО-2017 көрмесіне дайындығы және осы тақырып арқылы сабаққа қызығушылық ояту.

Саяхаттың басталуы: «Билет алу» ойыны

1-қадам

Астанаға қандай көлікпен барамыз? Оқушылар ұшақты таңдайды.

2-қадам

Ұшаққа отыру үшін «билет» қажет: билет алу шарттары — үй тапсырмасын орындау және айту.

3-қадам

Ұшу барысында Астана туралы не білетіндерін ортаға салып, слайд арқылы суреттерді тамашалайды.

Негізгі бөлім: сурет пен сұлбаның айырмашылығы

Көрнекілік арқылы түсіндіру

Слайдтан әуежайдың суреті көрсетіледі. Мұғалім: «Жоғарыдан қарасақ, әуежай қалай көрінеді?» деген сұрақ арқылы оқушыларды жаңа ұғымға жетелейді.

Сурет — кез келген заттың бейнеленген көрінісі.
Сұлба — заттың үстінен (жоғарыдан) қарағандағы көрінісі.

Текшемен тәжірибе

Текшені үстінен қараймыз.
Үстіңгі бетінің пішіні анықталады: төртбұрыш.
Қорытынды: төртбұрыш — текшенің сұлбасы.

Негізгі ой

Заттың үстінен қарағандағы көрінісі оның сұлбасын береді.

Оқулықпен жұмыс

Мәтінді іштей оқыту.
«Тауып оқу» әдісі арқылы ережені анықтау.

Сарамандық жұмыс: сұлба салу және масштаб

1) Шырпымен жұмыс (дәптерде)

Оқушылар шырпыны қойып, оның айналасын қарындашпен айналдырып сызады. Нәтижесінде тіктөртбұрыш шығады — бұл шырпының сұлбасы.

Сұрақ: «Ненің суреті шықты?»
Жауап: «Тіктөртбұрыштың суреті. Бұл — шырпының сұлбасы.»

2) Үлкен затты неге бірден сыза алмаймыз?

Мұғалім үстелдің сұлбасын салуды ұсынады. Оқушылар дәптерге бірден дәл өлшемімен түсіру қиын екенін айтады. Осы тұста масштаб ұғымы енгізіледі.

Масштаб анықтамасы

Масштаб — затты үлкейту немесе кішірейту үшін қолданылатын сандық қатынас.

Өлшеу және есептеу үлгісі

Үстел ұзындығы: 120 см
Үстел ені: 60 см
10 есе кішірейту: 120 : 10 = 12 см, 60 : 10 = 6 см

Қорытынды: дәптерде 12 см × 6 см өлшемімен үстелдің сұлбасын салуға болады.

Сергіту сәті және визуалды қолдау

Сергіту сәтінен кейін слайд арқылы Астананың жаңа келбеті көрсетіліп, оқушылардың назарын қайта шоғырландыру және елорда тақырыбымен сабақ мазмұнын байланыстыру жалғасады.

Бекіту: «Қайту билеті» арқылы қорытындылау

«Қайту билетін» алу үшін оқушылар бүгін не үйренгенін қысқаша айтып, негізгі ұғымдарды қайталайды: сурет, сұлба, масштаб.

Бейнематериал

ЭКСПО-2017 туралы бейнефильм көрсетіліп, сабақтың саяхат форматы мазмұнмен бекітіледі.

Кері байланыс

Тақтада әртүрлі көңіл күйді білдіретін бейнелер ілінеді. Мұғалім оқушылардың жұмысына ризашылығын білдіріп, әр оқушы өзіндегі жұлдызшаны таңдап, бүгінгі сабақтан алған әсерін көрсетеді.

Мақсат: білімді бағалау ғана емес, өз сезімін мәдени түрде білдіруге үйрету.

Бағалау

Оқушылардың жауаптары, тәжірибелік жұмысы және белсенділігі негізінде бағалау жүргізіледі.

Үй тапсырмасы

«Сурет және сұлба» тақырыбын оқу (31–32-беттер).

Қосымша ұсыныс: үйдегі бір затты таңдап, оның үстінен қарағандағы сұлбасын дәптерге масштабпен сызуға тырысыңдар.