Қазақша рефераттар

Сабақтың жүру барысын түсіндіру

Сабақтың тақырыбы

Алюминий және оның маңызды қосылыстары. Алюминий құймалары және олардың қолданылуы. Алюминий өндірісі.

Сабақтың мақсаты

  • Білімділік: алюминийдің маңызды қосылыстары мен құймаларын сипаттап үйрену; тұрмыста және техникада қолданылуын түсіну; алюминий өндірісі туралы білім қалыптастыру.
  • Дамытушылық: ой-өрісті және танымдық белсенділікті арттыру; зейінді дамыту; өз бетімен қорытынды жасау дағдыларын қалыптастыру.
  • Тәрбиелік: дүниетанымды кеңейту; адамгершілік құндылықтарды нығайту; топта жұмыс істеу мәдениетін дамыту.

Сабақтың форматы

Сабақтың түрі
Ашық сабақ
Әдіс-тәсілдері
Түсіндіру, сұрақ-жауап, зертханалық жұмыс
Көрнекілігі
Периодтық жүйе; алюминий түйіршігі мен ұнтақ үлгісі; қышқыл және сілті; сынауық, ұстағыш, спиртшам.

Сабақ құрылымы

  1. I Ұйымдастыру кезеңі (2 минут)
  2. II Үй тапсырмасын тексеру
  3. III Жаңа сабақ: демонстрациялық тәжірибе және түсіндіру

I. Ұйымдастыру кезеңі

1) Сәлемдесу және қатысымды тексеру

Оқушылармен амандасу, сыныптың қатысуын анықтау.

2) Назар аударту

Оқушылардың назарын сабақ тақырыбына шоғырландыру.

3) Жұмыс тәртібін түсіндіру

Сабақтың кезеңдері мен күтілетін нәтижелерін қысқаша түсіндіру.

II. Үй тапсырмасы

Тақырыптық сұрақтар

  1. Алюминийдің периодтық жүйедегі орнын сипаттаңдар.
  2. Алюминий қай салаларда қолданылады?

«Тапқырлыққа тапсырма»

Бағалау: 10 ұпай.

Берілген реакциялардың теңдеулерін аяқтап, теңестіріңдер:

Al + 4HNO3 → Al(NO3)3 + NO + 2H2O

2Al + 2NaOH + 2H2O → 2NaAlO2 + 3H2↑

2Al + 3Cl2 → 2AlCl3

III. Жаңа сабақ

Демонстрациялық тәжірибе

Алюминий мен алюминий оксидінің қышқылдармен және негіздермен әрекеттесуін бақылау.

Оксидтің қышқылмен әрекеттесуі

Al2O3 + 6HCl → 2AlCl3 + 3H2O

Металдың қышқылмен әрекеттесуі

2Al + 6HCl → 2AlCl3 + 3H2↑

Алюминий оксиді (Al2O3)

Al2O3 — алюминий оксиді. Табиғатта глинозем, боксит, корунд түрінде кездеседі.

Физикалық қасиеттері

  • Ақ түсті, қатты зат
  • Суда ерімейді

Қолданылуы

Қаттылығы алмаздан кейін екінші, сондықтан бұрғылар мен тегістегіш құралдарды жасауға пайдаланылады.

Алынуы

4Al + 3O2 → 2Al2O3

Тотығу реакциясы

2Al(OH)3 → Al2O3 + 3H2O

Айыру (ыдырау) реакциясы

Құрылымы (шартты түрде)

O=Al–O–Al=O

Химиялық қасиеттері

Алюминий оксиді — екідайлы (амфотерлі) оксид, яғни қышқылдармен де, негіздермен де әрекеттеседі.

Al2O3 + 6HCl → 2AlCl3 + 3H2O

Al2O3 + 2NaOH → 2NaAlO2 + H2O

Алюминий гидроксиді (Al(OH)3)

Al(OH)3 — іркілдек, ұйыған айран тәрізді ақ түсті зат.

Ерекшелігі

Сатылап диссоциацияланады.

Келесі қадам ретінде Al(OH)3-тің амфотерлік қасиеттерін және оның қышқылдармен, сілтілермен әрекеттесу теңдеулерін қарастыруға болады.