Қоңыржай белдеудің шөлейт зонасы
Сабақ туралы жалпы мәлімет
- Сынып
- 12 жылдық эксперимент, 8-сынып
- Пәні
- Материктер мен мұхиттар географиясы
- Сабақтың тақырыбы
- Оңтүстік Америка материгін қайталау
Мақсаты
Оқушылардың білім деңгейін дамыту; оқыту элементтері мен жаңа технологиялық әдістерді қолдану арқылы теориялық білімді практикада бекіту; логикалық ойлауын жетілдіру.
Сабақтың ресурстары
- Интерактивті тақта
- Дүние жүзінің жарты шарлар картасы
- Саяхатшылардың портреттері
Әдістері
Топтық, жұптық/жекелей және жалпы сыныппен жұмыс.
Сабақтың түрі
Қайталау сабағы.
Сабақтың құрылымы
Сабақты мазмұнды түрде «материкті қайта ашу» логикасымен жүргіземіз: алдымен зерттелу тарихын еске түсіреміз, кейін табиғи жағдайлар мен ресурстарды жүйелейміз, соңында халық пен географиялық нысандарды бекітеміз.
Негізгі бөлімдер
- 1 Оңтүстік Американың зерттелу тарихы (бейнематериал)
- 2 Жер бедері және пайдалы қазбалары
- 3 Климаты
- 4 Ішкі сулары (есептер)
Практикалық және ойын элементтері
- Табиғат зоналары: «Зообақ» ойыны
- Халқы: «Географиялық лото»
- «Бұл кім?» ойыны және саяхатшылар картасымен жұмыс
1) Зерттелу тарихы: материкті «қайта ашу»
Кіріспе
Сабаққа терең бойлау үшін ең алдымен материктің зерттелу тарихын еске түсіреміз: материк қалай ашылды, қандай саяхатшылар зерттеу жүргізді?
Тапсырмалар
- Саяхатшылардың портреттері арқылы «Бұл кім?» ойыны
- Саяхатшылар бағытын картадан көрсету (картамен жұмыс)
2) Жер бедері және пайдалы қазбалар
Картамен жұмыс
Интерактивті тақтада кескін картаға Оңтүстік Америка материгінің пайдалы қазбаларын орналастыру.
Нәтиже
Оқушылар пайдалы қазбалардың таралуын жер бедерімен байланыстырып, картадан дәл көрсетеді.
3) Климат: белдеулерді жүйелеу
Климаттық белдеулер (картамен жұмыс)
Белдеу
Экваторлық
Белдеу
Субэкваторлық
Белдеу
Тропиктік
Белдеу
Субтропиктік
Белдеу
Қоңыржай
Қосымша
Биіктік белдеулік
4) Ішкі сулары: формуламен бекіту
Есеп 1: Амазонка өзенінің ұзындығы
Масштаб: 1 : 22 000 000. Карта бойынша өзен ұзындығын өлшеп, масштаб арқылы нақты қашықтықты анықтау.
Есеп 2: Ориноко өзенінің еңістігі
Еңістік формуласы: I = (H1 − H2) / L
- L — өзен ұзындығы
- H1 — бастаудағы биіктік
- H2 — сағадағы биіктік
- I — еңістік
5) Табиғат зоналары: «Зообақ» ойыны
Зоналар тізімі
1
Ылғалды экваторлық орман зонасы
2
Субтропиктік ормандар зонасы
3
Дала зонасы
4
Қоңыржай белдеудің шөлейт зонасы
5
Саванна зонасы
6) Оңтүстік Американың халқы
Бейнематериал
Материк халқының құрамы мен қоныстану ерекшеліктерін бекіту үшін қысқа бейнематериал көрсетіледі.
Бекіту
Есептер шығару және «Географиялық лото» арқылы терминдер мен нысандарды сәйкестендіру.
7) Сергіту және қашықтық есептері
Сергіту сәті
- Бразилия мен Каракас арақашықтығын анықтау
- Материктің солтүстік және оңтүстік шеткі нүктелерінің арақашықтығын градус есебімен есептеу
- Материктің батыс және шығыс шеткі нүктелерінің арақашықтығын градус есебімен есептеу
Есептеу үлгілері
Солтүстік ↔ Оңтүстік
Галинас (12° с.е.) және Фроуард (54° о.е.).
111 × 12 = 1332 км
111 × 54 = 5994 км
1332 + 5994 = 7362 км
Батыс ↔ Шығыс
Париньяс (82° б.б.) және Кабу-Бранку (34° б.б.).
111 × 82 = 9102 км
111 × 34 = 3774 км
9102 + 3774 = 12876 км
Ескерту: есептеулерде 1° ≈ 111 км жуықтауы қолданылған.
8) «Миға шабуыл»: координаталар бойынша нысанды ата
Тапсырмалар
Берілген географиялық координаталарға сәйкес нысан түрін анықтаңыз (мүйіс, шығанақ, теңіз, арал, бұғаз, мойнақ).
56° о.е. — 66° б.б.
Нысан: мүйіс
35° о.е. — 57° б.б.
Нысан: шығанақ
15° с.е. — 70° б.б.
Нысан: теңіз
1°–3° о.е. — 90° б.б.
Нысан: аралдар
58° о.е. — 70° б.б.
Нысан: бұғаз
9° с.е. — 80° б.б.
Нысан: мойнақ
52° о.е. — 58°–60° б.б.
Нысан: арал
Қорытындылау және бағалау
Қорытынды
Оқушылар материктің зерттелу тарихын, табиғи жағдайларын, климаттық белдеулерін, ішкі сулары мен табиғат зоналарын жүйелеп қайталайды.
Бағалау
Бағалау тапсырмаларды орындау сапасына қарай жүргізіледі: картамен жұмыс, есептер, ойын тапсырмалары және қорытынды сұрақтарға жауап беру.