Папье - маше тәсілі туралы түсіндіру

Өткізілетін уақыты

Сабақтың тақырыбы

Папье-маше (6 сағат)

Білімділік

Папье-маше тәсілін түсіндіру және осы әдіспен маска жасауды үйрету.

Дамытушылық

Оқушылардың ептілігін дамыту, алған білімін өз бетінше қолдана білу дағдысын қалыптастыру.

Тәрбиелік

Шыдамдылыққа, ұқыптылыққа және салауатты өмір салтын ұстануға тәрбиелеу.

Сабақ жоспары

  1. 1 Ұйымдастыру кезеңі
  2. 2 Өткен сабақты қайталау
  3. 3 Ойын-жаттығулар, сергіту сәттері
  4. 4 Жаңа сабақты түсіндіру
  5. 5 Сарамандық жұмыс
  6. 6 Сабақты қорытындылау
  7. 7 Үй тапсырмасы

Сабақтың басталуы

  • Оқушыларды түгендеу, дайындықтарын тексеру.
  • Сабақ тақырыбын хабарлау: папье-маше тәсілімен маска жасау.
  • Алғашқы кезең: әр оқушы маска эскизін қағазға түсіреді.

Негізгі идея

Алдымен сазбалшықтан масканың пішінін (мүсінін) дайындаймыз, содан кейін қағаз қабаттарын су және желім арқылы жапсырып, толық кептіріп, өңдеп, бояймыз.

Нәтиже

Кепкен соң папье-маше қатайып, жеңіл әрі берік маскаға айналады.

Папье-маше технологиясы

Папье-маше — желім қосылған суға қағазды малып, қатты негізге жапсыру арқылы немесе көлемді заттың бейнесін қабаттап жапсырмалау арқылы орындалатын жұмыс түрі. Жұмыс барысында қағаз бен желімнен бөлек гипс және басқа да қосымша материалдар қолданылуы мүмкін.

Қадамдық орындалу реті

  1. 1) Негізді дайындау

    Маска пішінін алу үшін алдымен сазбалшықтан қажетті мүсінді сомдап алыңыз.

  2. 2) Бірінші қабат

    Мүсіннің сыртына жапсырылатын алғашқы қағаз қабатын желім қоспай, таза сумен ғана жібітіңіз. Бұл кепкеннен кейін қабатты мүсіннен оңай ажыратуға көмектеседі.

  3. 3) Негізгі қабаттар

    Алғашқы қабаттың үстіне желім араластырылған суға жібітілген қағазды 5–7 қабат етіп жапсырыңыз.

  4. 4) Соңғы қабат

    Ең соңғы қабатты ақ қағазбен тегіс әрі біркелкі етіп жапсырыңыз.

    • Қағаз кедір-бұдырсыз жапсырылуы тиіс.
    • Қабаттар арасында ауа қалдырмаңыз.
  5. 5) Кептіру және өңдеу

    Жапсырмаланып болған папье-машені мүсінмен қоса кептіруге қойыңыз. Толық кепкен соң:

    • Қатпарларын зімпара қағазбен тегістеңіз.
    • Дөңгелек жиектерін қайшымен қиясыз.
  6. 6) Әсемдеу

    Масканы гуашь бояуымен өз қалауыңызша түрлендіріңіз.

Қауіпсіздік және гигиена ережелері

Қылқалам, желім және қайшымен жұмыс істегенде қауіпсіздік пен тазалық талаптарын сақтау міндетті.

  1. 1 Жұмыс орныңызды алдын ала дайындаңыз.
  2. 2 Таза гуашь, қылқалам, су және жапсырмаға арналған қағаздарды реттеп қойыңыз.
  3. 3 Құралдарды және суды шашып ойнамаңыз.
  4. 4 Жұмыс барысында және соңында қолыңызды таза шүберекпен сүртіңіз.
  5. 5 Жұмыс аяқталған соң киімнің тазалығын тексеріп, жұмыс орнын жинаңыз.

Маңызды

Папье-маше жұмысы дәлдікті талап етеді: қағазды тегіс жапсыру, ауа қалдырмау және толық кептіру — сапалы нәтижеге жеткізеді.

Мүсіндеу: пропорция және бедер түрлері

Пропорцияны сақтау

Мүсін жасауда белгілі ережелер бар: жұмысты қалай болса солай сомдамайды. Жануарды да, адамды да бейнелегенде өлшем мен пропорция сақталуы қажет. Пропорция — бөліктердің бір-бірімен үйлесімді қатынасы.

Пропорция ұғымын дамытуға үлес қосқан атақты мүсінші Поликлет «Пропорциялық заңдылық» еңбегін жазып, бейнелеу өнерінде адамның ішкі пластикалық қимыл-қозғалысын, мінез-құлқын көрсетуге мән берді. Оның әйгілі туындыларының бірі — «Дорифор».

Жұмыр мүсін

Барлық жағынан толық көрінетін мүсін түрі.

Бедерлі мүсін

Жазықтық бетінен жартылай шығыңқы болып орындалатын мүсін.

Түрлері

  • Барельеф: пішін қалыңдығының жартысына дейін шығып тұрады.
  • Горельеф: пішін қалыңдығының жартысынан көбірек шығып тұрады.

Бүгінгі жұмыста масканы барельеф тәсілімен сомдаймыз. Кез келген жұмыс қағаздағы эскизден басталады.

Барельеф тәсілімен маска сомдау кезеңдері

  1. 1-кезең: Негіз (плинт) дайындау

    Тақтайша алынып, бетіне сазбалшық жұқалап жағылады. Тік төртбұрышты стектермен қырнап, тегістейді. Тегістелген тақтайша плинт деп аталады. Плинттің үстіне эскизге қарап сурет салынады.

  2. 2-кезең: Контур және толтыру

    Сазбалшықтан ширатпа есіліп дайындалады. Ширатпалар сурет сызықтарының бойымен жапсырылады да, іші сазбалшықпен толтырылады. Содан кейін көлемін біртіндеп ұлғайта отырып, кеңістіктен шығыңқылығын күшейтесіз.

  3. 3-кезең: Көлем, қалыңдық, план

    Фигуралардың көлемі мен қалыңдығын нақты шығарып, пропорцияны сақтаңыз. Алдыңғы және артқы планды ескеріп, жұмысты аяқтаңыз.

Сарамандық жұмыс мазмұны

Сарамандық жұмыс барысында оқушылар барельеф тәсілімен мүсін жасайды: ертегі немесе мультфильм кейіпкерін сомдап, соның негізінде папье-маше арқылы маска алудың қыр-сырын меңгереді.

Талқылау сұрақтары

  • Папье-маше жұмысы қандай ретпен орындалады? Қадамдарды кезекпен айтып беріңдер.
  • Қағазды желімдеу кезінде қандай қиындықтар болуы мүмкін және оны қалай шешуге болады?
  • Папье-маше тәсілімен тағы қандай бұйымдар жасауға болады?

Бедерлі мүсіннен маска сомдау және одан папье-маше әдісімен дайын бұйым алу өте қызықты болғанымен, алғашқы кезеңде қағазды қабаттап жапсыру қиындау болуы мүмкін. Дәлдік пен шыдамдылық — басты талап.