Ертегі бекеті
Менің құқықтарым және міндеттерім
Бұл тақырыптық сабақтың мақсаты — бала құқықтары мен міндеттері туралы түсінік қалыптастыру, өз құқығын тануға және оны өмірде дұрыс қолдануға үйрету.
Көрнекілігі
Қазақстан Республикасының Конституциясы, суреттер, ертегілер.
Сөздік
- Конституция — мемлекеттің басты заңы.
- Құқық — адамның заңмен қорғалатын мүмкіндігі.
- Міндет — қоғам мен заң алдындағы жауапкершілік.
Ұйымдастыру кезеңі: психологиялық дайындық
Мақсатымыз — білім алу.
Міндетіміз — еңбектену.
Әр бала өз құқығын білуі және оны өмірде дұрыс пайдалануы керек.
Әнұран және «Ата Заң» туралы түсінік
Сабақ барысында Қазақстан Республикасының Әнұраны орындалып, балалардың назары «Ата Заң» кітабына аударылады.
Конституция — еліміздің басты заңы. Онда Қазақстан Республикасында тұратын барлық азаматтардың құқықтары мен міндеттері белгіленген.
1) «Бала құқығы» бекеті
Балаларға «Сендер не істеуге құқылысыңдар?» деген сұрақ қойылады. Талқылауда негізгі құқықтар аталады:
- өмір сүруге;
- отбасында тәрбиеленуге;
- білім алуға;
- демалуға;
- денсаулықты сақтауға және қорғауға.
Балалар суреттерді таңдап, тақтаға іледі. Құқықтарды жақсырақ түсіну үшін таныс ертегілер арқылы мысал келтіріледі.
Ертегілер арқылы түсіндіру
- «Бауырсақ»
- Өмір сүруге құқылы, бірақ түлкі оны жеп қояды (қауіп және қорғансыздық тақырыбы).
- «Тазша бала»
- Сөз бостандығы және өз ойын еркін айту.
- «Ұр, тоқпақ»
- Дүние-мүлікке қатысты құқық.
- «Кір, қоймас»
- Денсаулық пен тазалықтың маңызы.
Негізгі ой
Құқық — тек мүмкіндік емес, оны сақтауға және өзгенің құқығын құрметтеуге шақыратын ортақ мәдениет. Әр құқықтың жанында әрдайым жауапкершілік тұрады.
2) «Ертегі» бекеті: топтық жұмыс
Балалар үш топқа бөлінеді. Әр топқа бірнеше бөлікке бөлінген ертегі кейіпкерлерінің суреттері беріледі. Мозайканы құрастырып болған соң, кейіпкердің әрекеті арқылы қандай құқық бұзылғанын анықтайды.
Кейіпкерлер және талқылау бағыттары
-
Мыстан кемпірЕртегілерде жиі балалардың өміріне қауіп төндіреді (қауіпсіздік, өмір сүру құқығы).
-
КарлсонҚоғамдық орында шулап, тәртіп бұзады (қоғамдық тәртіп, өзгені құрметтеу міндеті).
-
Тоты құсАдамдардың тұрғылықты жерін бұзады, бау-бақшадан «алтын алмаларды» ұрлайды; сондықтан қылмысы үшін торда қамалады (мүлік құқығы, заң алдындағы жауапкершілік).
Ойындар: «Теңге жинау» және «Ойлан, тап»
Қайталау және бекіту үшін ойын элементтері қолданылады. «Ойлан, тап» ойынында мұғалім кейіпкердің атын айтады: жағымды кейіпкер болса — шапалақтайды, жағымсыз болса — аяқпен сартылдатады.
Жағымды кейіпкерлер
- Ер Төстік
- Қызыл Телпек
Жағымсыз кейіпкерлер
- Мыстан кемпір
- «Жеті лақ» ертегісіндегі қасқыр
- Шық бермес Шығайбай
Мәре бекеті: рефлексия
Сабақ соңында балалар өз әсерімен бөлісіп, қандай жаңа білім алғанын айтады. Негізгі қорытынды: бүгін сендер еліміздегі бала құқықтарын және оны құрметтеудің маңызын түсіндіңдер.
Сабақтың түйіні: құқығыңды біл, міндетіңді орында, өзгенің құқығын құрметте.