Қазақша рефераттар

Бала денсаулығы жағдайының диагностикасы

Бағдарламаның негіздемесі

«Дені сау бала – дені сау ұрпақ!» бағдарламасы балалардың денсаулық мәдениетін тәрбиелеуге, баланың өзі және өз денсаулығы туралы саналы көзқарасын қалыптастыруға, сондай-ақ денсаулықты сақтауға бағытталған. Бағдарлама ата-аналар мен педагогтердің бірлескен, жүйелі қарым-қатынасына сүйеніп, сауықтыру мен алдын алу жұмыстарының бірлігін қамтамасыз етеді.

Бағдарламаны құрастыруда сүйенген дереккөздер

  • Т. Э. Токаева — «Денсаулық әліппесі» (мектеп жасына дейінгі балалардың физикалық және валеологиялық дамуы).
  • Л. Г. Татаринкова — «Денсаулық» бағдарламасы.
  • М. Л. Лазарев — «Здравствуй» сауықтыру-дамыту бағдарламасы.
  • Т. Н. Доронова — «Из детства в отрочество» (ата-аналар мен тәрбиешілерге арналған денсаулықты қалыптастыру және дамыту).

Түсіндірме жазба: неге дәл қазір маңызды?

Дені сау бала тәрбиелеу — отбасы мен мектепке дейінгі ұйымның басты міндеттерінің бірі. Мектепке дейінгі шақта балаға ең жақын орта — отбасы. Дәл осы кезеңде тұлғалық негіз қаланып, бала отбасылық модельді қабылдайды, дербестікке ұмтылады және ересектер өмірінің қарапайым нормаларын саналы түрде меңгере бастайды.

Баланың дені сау болуы үшін ең алдымен ата-ананың өз денсаулығына қатысты саналы түсінігі қалыптасуы қажет. Мектепке дейінгі ұйым баланың денсаулығын сақтау мен нығайтуда отбасыға сүйеніп, ал ата-ана ұйым мамандарының көмегін дұрыс қабылдап, ұсыныстарды күнделікті өмірге енгізуге дайын болуы тиіс.

Бала денсаулығы қоршаған орта жағдайлары мен ағзаның мүмкіндіктері арасындағы үйлесім арқылы бағаланады. Сондықтан физикалық даму мен денсаулықты нығайту жұмыстарының өзегінде отбасының тұрмысы, барлық мүшелердің қатысуы және үйдегі саламатты әдеттердің жүйелілігі тұрады.

Баланың белсенді уақытының едәуір бөлігі өтетін орта — мектепке дейінгі ұйым. Толыққанды физикалық даму — дені сау тұлғаны қалыптастырудың берік іргетасы.

Мақсаты

Мектеп жасына дейінгі баланың күнделікті іс-әрекеті барысында денсаулық белсенділігін қалыптастыру және саламатты өмір салты дағдыларын дамыту бойынша ата-аналарға әдістемелік көмек көрсету.

Сараптамалық болжам

Бағдарламаның тиімділігі ата-аналардың білім беру үдерісіне белсенді араласуы арқылы артады; отбасымен жұмыс жүйесі теориялық және тәжірибелік қолдаумен толықтырылады.

Міндеттері

1) Бірлескен белсенділікті күшейту

Ата-аналардың балаларымен бірге физикалық және сауықтыру іс-шараларына қатысуға қызығушылығын арттыру.

2) Отбасылық оң көзқарас қалыптастыру

Отбасында саламатты өмір салтына, дене шынықтыру мен спортқа тұрақты, оң уәж қалыптастыру.

3) Біліктілік көмекті ұйымдастыру

Мектепке дейінгі ұйым мамандарымен бірлесіп, баланың денсаулығын сақтау және нығайту бойынша ата-аналарға арнайы көмек көрсету.

4) Баланың валеологиялық сауаттылығын арттыру

Баланы дені сау болып өсуге тәрбиелеу; саламатты өмір салты туралы қарапайым әрі жеке қауіпсіздікке негізделген дағдыларды меңгерту.

Қатысушылар және күтілетін нәтиже

Қатысушылар

  • Орта және ересек жастағы балалар
  • Ата-аналар
  • Педагогтер

Күтілетін нәтиже

  • Балалардың сырқаттану деңгейінің төмендеуі.
  • Ата-аналардың білім беру және сауықтыру үдерісіне қатысу белсенділігінің артуы.
  • Өзін-өзі сауықтыру дағдыларының қалыптасуы.

Бағдарламаны құру қағидаттары

1) Қолжетімділік

Жас ерекшелігін ескеру.

2) Жүйелілік және бірізділік

  • Материалды қарапайымнан күрделіге біртіндеп жеткізу.
  • Жыл бойы меңгерген ережелер мен нормаларды тұрақты қайталау.
  • Әр балаға және әр отбасына қызығушылығы мен қабілетіне сай дара ықпал жасау.

3) Көрнекілік

Балалардың ойлау ерекшелігін ескеру.

4) Динамикалық өсіңкілік

Бағдарламаны түрлі қызмет түрлерімен ықпалдастыру.

5) Саралау

  • Жас ерекшелігін ескеру.
  • Саламатты өмір салты нормалары мен ережелерін меңгеруге қолайлы орта құру.

Іске асыру кезеңдері

1-кезең — Дайындық

  • Тақырып бойынша психологиялық-педагогикалық әдебиеттерді зерделеу.
  • Ата-аналарға арналған сауалнамалар мен диагностикалық әдістерді әзірлеу.
  • Ұйым мен отбасы арасындағы өзара әрекеттестікке қажетті педагогикалық жағдайларды айқындау.
  • Бірлескен іс-шаралардың жоспар-кестесін құрастыру.

2-кезең — Негізгі

Мақсаты: үдеріс қатысушыларының денсаулықты сақтауға жауапкершілігін қалыптастыру.

  • Саламатты өмір салтының қажеттілігін ұғынуға тәрбиелеу.
  • Балалардың қозғалыс белсенділігін арттыратын пәндік-кеңістіктік ортаны ұйымдастыру.
  • Ата-аналарға балалардың физикалық тәрбиесі мен денсаулығы туралы кеңес беру жұмыстарын жүйелеу.

3-кезең — Бақылау (қорытынды)

Мақсаты: жүргізілген жұмыстың нәтижесін жинақтау және бағалау.

  • Нәтижелерді талдау.
  • Ұйым мен ата-ана ынтымақтастығы бойынша әдістемелік ұсыныстар әзірлеу.

Тиімділік критерийлері

1) Ата-аналардың қатысу белсенділігі

  • Балаларымен бірге ұйымдағы физикалық-сауықтыру іс-шараларына қатысу.
  • Денсаулықты сақтау және нығайту бойынша жұмыстың әртүрлі нысандарына араласу.
  • Топта және ұйым аумағында пәндік-кеңістіктік ортаны дамытуға үлес қосу.

2) Отбасындағы саламатты өмір салтына оң уәж

  • Зиянды әдеттерден тұрақты түрде бас тарту.
  • Сауықтыру бағытындағы үйірмелер мен секцияларға қатысу.
  • Баламен бірге белсенді демалысты ұйымдастыру.
  • Шынықтыру процедураларын жүйелі қолдану.
  • Педагогикалық және медициналық ағарту барысында алынған ұсыныстарды практикада пайдалану.

3) Балабақшаға тұрақты қатысу

Ата-аналардың баласының күнделікті балабақшаға баруына қызығушылығын арттыру және сырқатқа байланысты қалатын күндер санын азайту.

Қосымша: ата-аналар және балалармен жұмыс жоспары

Төмендегі жоспар оқу жылы бойындағы консультациялар, ашық іс-шаралар, көрмелер және сауықтыру бағытындағы ортақ жұмыстарды қамтиды.

Қыркүйек

  1. Ата-аналар сауалнамасы.
  2. «Денсаулық бұрышын» рәсімдеу.
  3. «Дені сау бала тәрбиесіндегі отбасы мен балабақшаның рөлі» тақырыбында консультация.
  4. Бала денсаулығы жағдайын диагностикалау.
  5. «Күзгі қонақта» денсаулық күні.

Қазан

  1. Балалармен тәрбиелік-оқыту және сауықтыру жұмыстарының негізгі бағыттары бойынша жалпы ата-аналар жиналысы.
  2. Пияз, сарымсақ қосылған көкөніс тағамдар көрмесі.
  3. «Дәрісіз және дәрігерсіз» тақырыбында әдебиет көрмесі.
  4. Емдік ойындар.
  5. ОРЗ кезінде нүктелі массаж.

Қараша

  1. «Жоғары тыныс алу жолы ауруларының алдын алу үшін сарымсақ моншақ жасау» тақырыбында консультация.
  2. «Тепе-теңдік пен икемділікті дамытудағы сауықтыру жаттығуларының рөлі» — ашық есік күні.
  3. «Үйде және МДҰ-да дене шынықтыру процедуралары» тақырыбында әңгіме.
  4. «Күн, ауа және су — біздің ең жақын досымыз» фотокөрмесі.
  5. «Денсаулық еліне қош келдіңіздер!» сабағы.

Желтоқсан

  1. «Денсаулық туралы шындап айтсақ» сұрақ-жауап кеші.
  2. Дәстүрлі емес құралдарды қолдану арқылы дене шынықтыру фрагменттерін көрсету.
  3. «Үй жағдайындағы дене шынықтыру құралдары» тақырыбында ата-аналар баяндамасы.
  4. «Дәрігер келгенге дейін не істеу керек?» жадынамасы.

Қаңтар

  1. «Денсаулық еліне саяхат» денсаулық күні.
  2. «Баланы салқын тиюден қалай қорғау керек?» тақырыбында консультация.
  3. «Денсаулық мәдениеті» фотоқабырға.
  4. «СӨС» қолжазба кітабы.

Ақпан

  1. «Әкем және мен — спорттық отбасымыз» ойын-сауық.
  2. «Дұрыс тамақтану негіздері» тақырыбында консультация.
  3. «Шаңғы жолы шақырады!» — шаңғы тебу.
  4. «Спортқа құмарлар» фотогазеті.

Наурыз

  1. Витаминді шайдың дәмін тату.
  2. «Менің анам бәрінен артық!» ойын-сауық.
  3. «Бала тағамындағы витаминдердің рөлі» тақырыбында кеңес.
  4. «Зиян келтірме!» қағидаты бойынша мектеп жасына дейінгі балаларды сауықтыру (экспресс-сауықтыру).
  5. «Денсаулық аптасы» жобасы.

Сәуір

  1. «Көңілді бастама» спорттық сауық.
  2. «Бес саусағынан өнер тамған» отбасылық қолөнер көрмесі.
  3. «Бала денсаулығы — біздің қолымызда» тақырыбында әңгіме.
  4. «Денсаулық патшалығына саяхат» — сабақ.

Мамыр

  1. «Дені сау бала — ақылды бала» семинар-практикум.
  2. Бала денсаулығын диагностикалау.
  3. «Қарама-қарсы, әуе және су арқылы шынықтыру» тақырыбында кеңес.
  4. «Бармаш отбасымызбен бірге демалайық» фотомонтаж.
  5. «Орманға кіші сапар».

Пайдаланылған әдебиеттер

  • 1. «Отбасы және балабақша» журналы, №3 (2013), №5, №7 (2014).
  • 2. «Дошкольное воспитание» журналы, №8 (2013).
  • 3. М. Е. Лазарев — «Здравствуй» сауықтыру-дамыту бағдарламасы.
  • 4. Т. Н. Доронова — «Из детства в отрочество» бағдарламасы.
  • 5. Т. Э. Токаева — «Денсаулық әліппесі» (физикалық және валеологиялық дамыту бағдарламасы).
  • 6. Л. Г. Татаринкова — «Денсаулық» бағдарламасы.