Қазақша рефераттар

Оқушыларға жалаң және жайылма сөйлем туралы білімдерін толықтыруға мүмкіндік туғызу

Сабақ туралы қысқаша мәлімет

Тақырып

Жалаң және жайылма сөйлем

Сабақтың түрі

Аралас сабақ

Сабақтың мақсаты

Оқушылардың жалаң және жайылма сөйлем туралы білімін толықтыру; өз бетімен жұмыс арқылы теориялық ойлауын дамыту; сөйлеу мәдениетін жетілдіру.

Әдіс-тәсілдер

  • Көрнекілік
  • Сұрақ-жауап
  • Талдау
  • Жинақтау
  • Топтау

Көрнекіліктер

  • Тірек сызбалар
  • Мазмұнды суреттер

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Шаттық шеңбері арқылы сыныпта жылы атмосфера қалыптастырылады.

  • Бүгінгі сабақта жақсы көңіл күйде боламын (оң қолды көтеру).

  • Бір-бірімізді сыйлаймыз, тыңдаймыз (сол қолды көтеру).

  • Бүгінгі сабақта жақсы нәтижеге қол жеткіземіз (екі қолмен шапалақтау).

  • Біз бір-бірімізбен доспыз және әрқашан біргеміз (қол ұстасу).

II. Үй тапсырмасын тексеру

101-жаттығу: орындау нәтижелері тексеріледі, сөйлемдер талданады.

Сабақтың тақырыбы мен мақсаты оқушыларға нақты әрі түсінікті түрде хабарланады.

III. Қайталау: «Білім — анасы»

Жаңа тақырыпқа кіріспес бұрын, өткен сабақтан алған білім еске түсіріледі. Оқушылар тест тапсырмаларын кезекпен ауызша орындайды.

Ауызша тест Жедел жауап Бағалау

IV. Сұрақ-жауап (серпілген сауал)

Мұғалім допты лақтырып, сұрақ қояды. Оқушы допты қағып алып, жауап береді. Әдіс оқушылардың шапшаң ойлауын және сөйлеу дағдысын дамытады.

  1. Бастауыш деген не?
  2. Баяндауыш деген не?
  3. Тұрлаулы мүшелер деген не? Мысал келтір.
  4. Тұрлаусыз мүшелер деген не? Мысал келтір.

Ескерту: жауаптарға қарай қалыптастырушы бағалау жүргізіледі.

V. «Талаптыға нұр жауар»

Ребус шешу: жаңа тақырыпқа қызығушылық оятуға арналған тапсырма.

VI. Жаңа материалмен жұмыс

а) Оқулықпен жұмыс

101-жаттығу: мәтінді тиісті дауыс ырғағымен оқу.

ә) Дәптермен жұмыс

Күн ретін жазу. Сызба бойынша талдау жасап, қорытынды шығару.

Негізгі ұғымдар сызбасы

Жай сөйлем

Сөйлемнің негізгі түрі.

Жалаң сөйлем

  • Бастауыш
  • Баяндауыш

Жайылма сөйлем

  • Бастауыш
  • Баяндауыш
  • Тұрлаусыз мүшелер

VII. «Кім көп біледі?» (жаттығу)

104-жаттығу: жалаң сөйлемдерді оқып, оларды жайылма сөйлемге айналдырып жазу.

Берілген жалаң сөйлемдер

  1. Түйе боталады.
  2. Сәуле үтіктеді.
  3. Ара қонды.
  4. Күн жылынды.

Керекті сөздер

киім ақ бүгін гүлге

Осы сөздерді қолданып, сөйлемдерді толық әрі мағыналы етіп кеңейтіңіз.

Сергіту сәті: би қимылдарын жасау.

VIII. «Кім жылдам?» (сәйкестендіру)

107-жаттығу: сөйлемдерді жалаң және жайылма түрлеріне қарай сәйкестендіру.

Жалаң сөйлемдер

  • Жаңбыр сіркіреді.
  • Қаз қаңқылдады.

Жайылма сөйлемдер

  • Жолдасты жол айырады.
  • Өнерлі өрге жүзеді.
  • Екі дос мектептен қайтты.

Бағалау: тапсырманы орындау жылдамдығы мен дәлдігі ескеріледі.

IX. «Не үйрендім, не білдім?»

Оқушылар Венн диаграммасы арқылы жалаң және жайылма сөйлемдердің ұқсастығы мен айырмашылығын жинақтайды.

Жалаң

Тек тұрлаулы мүшелерден құралады.

Ортақ

Екеуі де жай сөйлем түріне жатады; ойды тиянақты жеткізеді.

Жайылма

Тұрлаулы мүшелерге қоса тұрлаусыз мүшелермен кеңейеді.

X. Сабақты қорытындылау

  • Бүгін біз қандай тақырып өттік?
  • Сабақ сендерге ұнады ма?

XI. Үй тапсырмасы

106-жаттығу: келесі сабаққа орындап келу.

XII. Бағалау

Оқушылардың сабаққа қатысуы, сұрақтарға жауап беруі және тапсырмаларды орындау сапасы бойынша қорытынды бағалау жүргізіледі.