Тұлға - адамның келешек өмірінің қалыптасу жобасының келбеті
Білім беру және педагогика
Бәсекеге қабілетті жеке тұлғаны қалыптастырудағы шығармашылық жұмыстардың рөлі мен маңызы
Қазіргі таңда Қазақстанда білім беру үдерісінің ұлттық үлгісі орнығып, жаңа мазмұндағы оқыту жүйесі қалыптасуда. Дүниежүзілік білім кеңістігіне кірігу мақсаты көзделіп, әрбір ғылым саласында нақты өзгерістер енгізілуде. Бұл өзгерістер білім беру жүйесінің даму бағдарын айқындап, оны жаңа арнаға, жаңа сапаға көтеруді талап етеді.
Негізгі ой
Оқушыны тек тапсырманы айнытпай орындаушы ретінде емес, өз бетімен ойлайтын, пікірін дәлелдей алатын, шығармашыл әрі жауапты тұлға ретінде қалыптастыру — бәсекеге қабілеттіліктің өзегі.
Ұстаз алдындағы жаңа міндеттер
Білім беру жүйесіндегі жаңару мұғалімдерден кәсіби қызметін қайта қарауды талап етеді. Бұл — оқыту әдістемелерін саралау, ғылыми жетістіктерді сыни тұрғыдан бағалау, сондай-ақ оқу үдерісін жаңаша ұйымдастыру арқылы оқушыны жан-жақты дамыған, рухани кемел тұлға ретінде қалыптастыру.
-
Оқыту әдістемелерін жүйелі түрде талдау және пән ерекшелігіне сай тиімді тәсілдерді таңдау.
-
Ғылым мен білімдегі жаңалықтарды сыни тұрғыдан бағалап, тәжірибеге орынды енгізу.
-
Оқушының дербестігін, ойлау мәдениетін, өзіндік пікір айту дағдыларын дамытуға жағдай жасау.
-
Мұғалімнің кәсіби шеберлігін үздіксіз жетілдіру және оқу үдерісін жаңаша ұйымдастыру.
Инновация және танымдық қабілет
Еліміздің өркениетті мемлекеттер қатарында терезесі тең болуына білім мен ғылым, мәдениет пен технологияның ілгерілеуі тікелей ықпал етеді. Осы мақсатта білім беру жүйесіне инновациялық технологияларды енгізу — оқыту үдерісін жетілдірудің маңызды шарты. Бұл, өз кезегінде, оқушының танымдық қабілетін дамытуды және әдіскерлер мен ұстаздардың жаңа бағытта жүйелі еңбектенуін талап етеді.
Нәтиже
Оқушының оқу мотивациясы күшейіп, ізденіс мәдениеті қалыптасады.
Талап
Сабақ құрылымы оқушының белсенді әрекетіне негізделуі тиіс.
Қазақ тілін оқытудағы шығармашылық әрекет
Әсіресе қазақ тілін оқытуда шығармашылық әрекет пен пәрменді ойлауды дамыту, оқушыны саналы деңгейге көтеру — күрделі әрі жауапты міндет. Білімді жеке тұлғаға бағыттау — оқушының өзін-өзі тануына, өзін-өзі тәрбиелеуіне, ақыл-ойын дамытуына мүмкіндік беріп, жан-жақты дамыған тұлға тәрбиелеуге жол ашады.
Маңызды ұстаным
Оқушының ойлау еркіндігін шектемей, оның өз көзқарасын айтуына, дәлелдеуіне және шығармашылық шешім табуына жағдай жасау — нәтижелі оқытудың басты өлшемдерінің бірі.
Тәрбиенің үздіксіз үдеріс ретіндегі мәні
Тұлға — адамның келешек өмірінің қалыптасу жобасының келбеті. Адам тәрбиенің ықпалымен жетіліп қалыптасады. Тәрбие — мәңгілік категория; ал оны ұйымдастыру мен жүзеге асыру уақыт талабына сай үздіксіз жаңарып отыратын үдеріс. Сондықтан бұл бағытта жеке тұлғаның психологиялық даму ерекшеліктеріне терең мән беру қажеттігін зерттеушілер де дәлелдеп келеді.
Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңында білім беру жүйесінің негізгі міндеті ретінде баланың даралығын дамытуға, тәрбиелеуге және оқытуға жағдай жасау арқылы оның интеллектін байыту, тұлғаның рухани және дене мүмкіндіктерін ашу қажеттігі ерекше атап көрсетіледі. Осы орайда мектеп қабырғасынан басталатын тұлға қалыптастыру — бәсекеге қабілетті болудың қайнар көзі.
Қазіргі тәжірибедегі өзекті мәселе
Мектеп тәжірибесінде оқушыны тапсырманы бұлжытпай орындаушы ретінде тәрбиелеу бағыты басым болып жатады. Мұндай ұстаным оқушының өздігінен ойлауына, өзіндік пікірін білдіруіне кері әсер етіп, білім алуға қызығушылығын төмендетуі мүмкін.