Сайыскерлермен таныс болыңдар

Сайысқа қош келдіңіздер

1-жүргізуші

Мінекей, залда тыныштық. Дыбыс естілмейді. Біз мұны да қоштаймыз — кешіккендерді тоспаймыз. «ХХІ ғасыр көшбасшысы» сайысын бастаймыз!

Тәуелсіз елдің тірегі — білімді ұрпақ. «Білікті бірді жығады, білімді мыңды жығады» деп халқымыз бекер айтпаған. Бүгін мектебімізде 2-сынып оқушылары арасында өтетін «ХХІ ғасыр көшбасшысы» зияткерлік сайысына қош келдіңіздер!

2-жүргізуші

Армысыздар, құрметті ұстаздар, оқушылар және ойынға қатысушы сайыскерлер!

Шын жүйрік шабысынан танылады, қатты білім — терең оймен бағаланады. Әділ бағасын берер қазылар алқасы ортамызда. Сіздерді қошеметпен қол соғып қарсы алайық.

Қазылар алқасы (толтыру үшін):

____________________________
____________________________
____________________________

«Бәйгеге түсіп жарыспай, жүйріктің бағы жанар ма? Білім мен өнер жарысып, тәлім-тәрбие табар мән. Бұл бәйге — ойдың бәйгесі. Кім жүйрік ойға — сол алда». Ой мен білім жарысына қош келдіңіздер!

Сайыскерлермен танысу

Әр қатысушының арманы — болашаққа бастар бағдар. Төмендегі тізімдегі орындарды қатысушылардың аты-жөнімен толықтыруға болады.

Қатысушылар

1-ойыншы: __________________ — болашақта журналист болуды армандайды және сол мақсатына жету үшін бар күш-жігерін аямайды.
2-ойыншы: __________________ — өскенде халқына адал қызмет ететін полиция қызметкері болуды армандайды.
3-ойыншы: __________________ — заң қызметкері болуды мақсат етеді.
4-ойыншы: __________________ — эколог болып, Қазақстанды гүлдендіремін дейді.

Қатысушылар

5-ойыншы: __________________ — әлемге әйгілі ұшқыш болғысы келеді.
6-ойыншы: __________________ — заң қызметкері болуды армандайды.
7-ойыншы: __________________ — болашақта ұстаз болуды армандайды.
8-ойыншы: __________________ — болашақта адам жанының арашашысы дәрігер болғысы келеді.

Сайыс құрылымы

Сайыс 4 турдан тұрады. Мыңнан тұлпар, жүзден жүйрік шығатын білім бәйгесіне сәттілік тілейміз!

1-тур

Бәйге

Мектеп бағдарламасынан қысқа тест сұрақтары.

2-тур

Полиглот

Қазақша–орысша–ағылшынша сөздік қор мен тапқырлық.

3-тур

Сөз ойла, тез ойла

Берілген әріптен басталатын жауаптар арқылы жылдам ойлау.

4-тур

Жас қалам

Берілген тақырып бойынша шағын эссе.

I тур — Бәйге

Білім — биік шың: ол бақытқа жетелейді, ақыл болып қиындықтан өткізеді. Ендеше білімді сарапқа салатын сәтті бастайық.

Ереже

Барлық сайыскерге ортақ мектеп бағдарламасынан 10 сұрақ беріледі.
Әр сұрақта 3 жауап нұсқасы бар.
2 минут ішінде параққа жауапты белгілеп, дұрыс жауапқа «+» қойылады.
Әр дұрыс жауап — 1 ұпай. Сұрақтар оқылып болған соң ұпайлар есептеледі.

Ескерту

Бұл турда ұқыптылық пен жылдамдық маңызды: жауапты белгілеу кезінде асығыстық қате жібертуі мүмкін.

Сұрақтар (10)

Жауап нұсқалары түпнұсқаға сай берілді.

1) Қазақ әліпбиіндегі әріптер санын көрсет.
- а) 40
- б) 42
- в) 38
2) Қай сөзде қате кеткен?
- а) қариа
- б) қария
- в) қалам
3) Дауыссыз дыбыстар нешеге бөлінеді?
- а) 2
- б) 3
- в) 4
4) Зат немесе құбылысты суреттеп, сипаттайтын мәтін қалай аталады?
- а) сипаттау
- б) пайымдау
- в) әңгімелеу
5) Бірдеңе жайында хабарлау мақсатымен айтылған сөйлем қалай аталады?
- а) лепті
- б) хабарлы
- в) сұраулы
6) Жұрнақтың белгісін көрсет.
- а) ____
- б) ____
Ескерту: түпнұсқада белгі нұсқалары толық көрсетілмеген, қажет болса нақтылап енгізіңіз.
7) Қай сөзге «-лар» жұрнағын жалғауға болады?
- а) кітап
- б) тау
- в) жазық
8) Түбір сөзге жұрнақ қосылу арқылы жасалған сөз қалай аталады?
- а) туынды сөз
- б) түбір сөз
- в) жалғау
9) «Жауын» сөзіне дұрыс жалғанған қосымшаны көрсет.
- а) -гер
- б) -бек
- в) -хана
10) Дұрыс буынға бөлінген нұсқаны тап.
- а) жа-пы-рақ
- б) жап-ырақ
- в) жапыр-ақ

II тур — Полиглот

«Жеті жұрттың тілін біл, жеті түрлі ғылым біл» — дегендей, бұл айналымда қазақ, орыс және ағылшын тіліндегі білімдеріңіз сыналады.

Жұмбақтар және аудармалар

1) Алыстан қарасаң — аппақ, татып көрсең — тәтті-ақ.

Қант — сахар — sugar
2) Жұдырықтай қызыл шар, тілді үйірген шырын бал.

Алма — яблоко — apple
3) Бұл үйге көзсіз боп басың сұғасың, бұл үйден көреген болып шығасың.

Мектеп — школа — school
4) Кең әлемді кернейді, көзің бірақ көрмейді.

Ауа — воздух — air
5) Қазақтардың қасиетті саны…

Жеті — семь — seven
6) Кеудесінде жаны жоқ, тамырында қаны жоқ. Май жейді, су ішеді.

Көлік — машина — car
7) Мамықтай ұлпа, қанаттай ақ: қыста жер бетін басады, жазда сайға қашады.

Қар — снег — snow
8) Сөзі дана, үні жоқ; сөйлемейді, тілі жоқ. Қолына алсаң — шешен, ақылы асқан — көсем.

Кітап — книга — book

Жұмбақтар және аудармалар

9) Ұшып-қонып тынбайды: тасқа соқсаң сынбайды, суға салсаң батпайды, түскен жерге жатпайды.

Доп — мяч — ball
10) Жолбарыстан аумайды, пеш түбінде аунайды.

Мысық — кошка — cat
11) Ашылып-жабылады, әр үйден табылады.

Жауабы түпнұсқада көрсетілмеген (толықтыру үшін орын).
12) Жылт-жылт еткен, жылғадан өткен.

Су — вода — water
13) Жұпар иісі еседі, жайнап бақта өседі.

Гүл — цветок — flower
14) Қоймасын қыс ақтарып, жерді жапты ақ мамық.

Қар — снег — snow
15) Тар шеңберді айналып, тұр қазықта байланып. Таңдайды қаға берер, әдетінен танбайды.

Сағат — часы — clock
16) Бойын жерге жасырған, бұрымы бар жасылдан.

Сәбіз — морковь — carrot

Нәтиже

Қазылар алқасы ұпайды есептеп, ең аз ұпай жинаған 2 ойыншыны атайды. Оларға сәттілік тілейміз: ойында жеңілсеңдер де, өмірде жеңілмеңдер.

Негізгі пәндер бойынша сұрақтар

Бұл бөлімде сұрақтар 4 пән бойынша қойылады: математика, қазақ тілі, дүниетану және ана тілі.

Математика

1) Көбейтудің қасиеттерін ата.

Ауыстырымдылық, терімділік, үлестірімдік.
2) Тік төртбұрыштың периметрін қалай табамыз?
3) Ең үлкен екі таңбалы санға 1-ді қоссақ неше шығады?

99 + 1 = 100.
4) Әлібек күніне 2 ертегі оқиды. Осы қарқынмен 1 аптада неше ертегі оқиды?

14.

Қазақ тілі

5) Дауыссыз дыбыстар нешеге бөлінеді? Түрлерін ата.

Қатаң, ұяң, үнді.
6) Қарсы мағыналы сөздерді тап.

Семіз — арық, терең — таяз, қою — сұйық, қысқарды — ұзарды.
7) Қандай зат есімді туынды зат есім дейміз?

Түбір сөзге жұрнақ жалғану арқылы жасалған зат есім.
8) Жұмбақты шеш: «Өзім сөзден тұрамын, біткен ойды құрамын».

Сөйлем.

Дүниетану

9) Өсімдік бөліктерін ата.

Тамыр, сабақ, жеміс, гүл, тұқым.
10) Дені сау адамның тамыры 1 минутта неше рет соғады?

60–80 рет.
11) Ауаның бір жерден екінші жерге ауысуы қалай аталады?

Жел.
12) Желдің күші мен бағытын анықтайтын құрал қалай аталады?

Флюгер.

Ана тілі

13) Қазақтың көрнекті ақыны, жазушысы, тұңғыш ағартушы ұстазы. Қостанай облысында туған, қазақ балаларына арнап мектеп ашқан. Бұл кім?

Ыбырай.
14) «Дарабоз» атанған батыр кім? Бұл атты кім қойды? Батырдың шын аты кім? Неге солай атанды?

Ерасыл — Қабанбай.
15) Бата дегеніміз не?

Той-жиында, дастарқан басында айтылатын тілек түрі.
16) Абайдың 5 асыл ісі мен 5 дұшпанын ата.

5 асыл іс: талап, еңбек, терең ой, қанағат, рақым.
5 дұшпан: өсек, өтірік, мақтаншақ, еріншек, бекер мал шашпақ.

III тур — «Сөз ойла, тез ойла»

Бұл турда әр қатысушыға бір әріп беріледі. Сол әріптен басталатын сөздермен сұрақтарға тез әрі нақты жауап беру қажет.

Үлгі (мысал)

Егер берілген әріп «С» болса, жауаптардың бәрі «С» әрпінен басталуы керек.

1) Сенің атың кім?
2) Сен нені армандайсың?
3) Қайда барасың?
4) Сен нені ұнатасың?
5) Досыңа туған күнге не әпересің?
6) Қыста не болады?
7) Мектепке немен келесің?
8) Демалыста қайда боласың?
9) Алманың түсі қандай?
10) Достарыңа тілек айт.

Нәтиже

Бұл турдан кейін де қазылар алқасы ең аз ұпай жинаған 2 ойыншыны анықтайды.

Бойларыңда от барын байқадым, жүректеріңде шоқ барын байқадым. Осы өнерді сөндірмей, біліміңмен әрдайым шарықтай беріңдер!

IV тур — «Жас қалам»

Соңғы кезеңде 2 жеңімпаз берілген тақырып бойынша шағын эссе жазады.

Қазылар сөзі

Келесі сөз қазылар алқасына беріледі.

Қорытынды тілек

Таң шуақ тәуелсіздік елімізде, бақ-дәулет шалқи берсін жерімізде. Аман-сау болайық, көріскенше. Көк байрақ желбірей түссін көгімізде!