Қош келдіңіз әліппе
«Әліппемен аштық білім есігін, тербетеміз тәуелсіз ел бесігін»
Бұл жазба — 1 «А» сыныбының «Әліппемен қоштасу» ертеңгілігінің мазмұнын жинақтап, жүйелеп беретін сценарий-нұсқа. Мақсат — оқушылардың әліппеден алған білімін қорытып, ата-ана мен ұстазға өз өнерін көрсету, сондай-ақ ана тіліне қадам басу сәтін мерекелік көңіл күймен атап өту.
Білімділік
Оқушылардың әліппеден алған білімін жинақтау, оқу-жазуға төселгенін көрсету.
Дамытушылық
Сахнада еркін сөйлеу, ойды анық жеткізу, есте сақтау дағдысын нығайту, тіл дамыту.
Тәрбиелік
Адамгершілікке баулу, ана тілін сүю және қастерлеу, ұйымшылдықты қалыптастыру.
Әдіс пен көрнекілік
- Әдісі: әдеби-музыкалық монтаж.
- Көрнекілігі: жазылған сөздер, шарлар, слайдтар, буындар.
Мерекенің басталуы
Ертеңгілік «Балапан» биімен ашылады. Оқушылар ортаға шығып, мерекелік көңіл күй орнайды. Кейін «Балапан» әні орындалады (орындайтын: Тарғынова).
Жүргізушінің құттықтауы
Армысыздар, ұстаздар! Армысыздар, аналар! Армысыздар, балалар! Сөзіме құлақ салыңыз, Бір серпіліп қалыңыз — Әліппеге арналатын Бүгінгі ән-жырымыз. Әліппені бітірді балаларым, Әліппеден нәр алған даналарым. Өзі оқып-жазатын халге жетті — Құтты болсын білімі балалардың!
Жүргізуші қонақтарды «Әліппемен қоштасу» тойына шақырып, 1 «А» сыныбының жетістігін атап өтеді: балалар сүйікті Әліппенің арқасында сауат ашып, ең алғашқы беттен басталған елдік тілекке құрмет білдіреді.
Рәсімдік бөлім
- Н. Назарбаевтың «Айналайын…» сөзінен үзінді (оқылады).
- Хор: Қазақстан Республикасының Әнұраны.
- Көрініс: «Ана мен бала» (қоюшылар: Махаббат, Нұрбақыт).
Әліппені қарсы алу
Оқулықпен достасып, Әліппемен қоштасатын салтанатты сәтте балалар ортаға «Әліппе» бейнесін шақырады. Бұл бөлімде Әліппенің қадірі, кітаптың орны, алғашқы ұстазға алғыс ерекше айтылады.
Хор (үзінді)
Бар кітапқа бас болған, Әліппе — ғылым анасы. Әліппеден басталған, Даналықтың данасы.
«Шаттық шеңбері»
Қуанамын мен де, Қуанасың сен де, Қуанамыз бәріміз — Арайлап атқан күнге.
Осы сәтте оқушылар бір-біріне және қонақтарға жылы тілектерін айтады.
Оқушылардың өлеңдері мен көркем сөз
Балалар «Әліппем» деп басталатын өлеңдерін оқып, әріппен танысудың қуанышын, оқу-жазуды үйренгенін, мектепке бейімделгенін жеткізеді. Өлеңдерде Әліппенің 42 әріпке жол ашқаны, мұғалім еңбегінің бағасы, білімге бастар алғашқы баспалдақ екені айқын көрінеді.
Негізгі ойлар
- Әліппе — білімге ашқан есік, алғашқы қадам.
- Оқу — еңбектің нәтижесі; тәртіп пен достыққа үйретеді.
- Ұстазға алғыс, ата-анаға құрмет — мерекенің өзегі.
Көріністер мен шығармашылық нөмірлер
- Көрініс: «Дымбілмес» (қатысушылар: Нұрбақыт, Жансая).
- Ән: «Ертегі елі» (орындайтын: Өмірханқызы).
- Би: орыс биі, «Конбой» биі, қазақ биі (топтық орындаулар).
«Алфавит сыры»: әріптермен айтыс
Әліппе оқушыларға сұрақ қояды: қазақ тілінде неше әріп бар, дыбыстар қалай бөлінеді? Балалар алфавиттің 42 әріптен тұратынын айтып, «Алфавит сыры» көрінісіне қатысады. Әр әріпке байланысты қысқа шумақтар оқылып, тілдің байлығы мен дыбыстың әуезі танылады.
Сұрақ-жауап (үзінді)
Әліппе: Айтыңдаршы, оқушылар, қазақ тілінде неше әріп бар?
Оқушы: Біздің қазақ тілінде 42 әріп бар.
Анаға алғыс, Отанға сүйіспеншілік
Ертеңгілікте ата-ана еңбегі ерекше аталып, балалар бір ауыздан алғыс айтады. «Ақ мамам» әні орындалып, ананың мейірімі мен қамқорлығы дәріптеледі.
Тәрбие өзегі
Балаларға Қазақстанның тәуелсіз мемлекет екені, Отан ұғымы — туған жер, туған-туыс, жақындар мекені екені түсіндіріледі. Отан туралы көркем сөздер оқылады, Астана тақырыбына арналған шағын өлеңдер айтылады.
Музыкалық нөмірлер
- Ән: «Ақ мамам» (орындайтын: Жадыра).
- Ән: «Қуыршақ» (орындайтын: Ақсұңқар).
- Қазақ биі (орындайтын: қыздар тобы).
Әліппемен қоштасу, Ана тілімен танысу
Мерекенің ең әсерлі тұсы — Әліппенің балаларға ақ жол тілеп, ендігі оқу сапары «Ана тілі» пәнімен жалғасатынын айтуы. «Ана тілі» бейнесі ортаға шығып, туған тілдің қасиеті мен болашаққа сенім сөзін білдіреді.
Әліппенің ақ батасы (жинақталған)
Балаларға сабақтарын жақсы оқуды, өнер-білімді қатар меңгеруді тілейді. Оқуда озат болсын деген ниетпен «5»-тіктер таратылады.
Хормен қоштасу
«Қош бол, қош бол, құтты Әліппе!» — деген сөздермен оқушылар сүйікті оқулығына алғыс айтып, келесі белеске қадам басады.
Жүргізушінің түйіні (жинақталған)
Бүгін балалар Әліппемен қоштасып, енді «Ана тілі» оқулығын қолға алады. Ата-ана үшін бұл — қуанышты, бала үшін — алғашқы үлкен жетістіктің белгісі.
«Ана тілі» тапсырмалары: саяхат-сабақ
Мұғалім балаларды жаңа оқулықтың шағын сынақтарымен таныстырады. Бұл бөлім ойын арқылы білімді бекітіп, ойлау мен сөйлеуді дамытады.
1) Мақалдар елі
Балалар мақал-мәтел айтады, білімін көрсетеді.
Ас атасы — нан.
Оқу — білім бұлағы, білім — өмір шырағы.
2) Санамақ елі
Оқушылар кезекпен санамақ айтып, шапшаңдық пен тіл машығын танытады.
«Мен санамақ боламын, ақыл-ойдан тұрамын…»
3) Жұмбақтар елі
Балалар жұмбақ жасырып, шешуін табу арқылы тапқырлығын көрсетеді.
«Біз жұмбақтар айтамыз. Шешуін сіз тапсаңыз — жолыңызды біз ашамыз».
Хор
«Жарқын жүзді ұстазым» әні орындалып, ұстаз еңбегіне құрмет білдіріледі.
Қорытынды сөз және алғыс
Жүргізуші балаларды алғашқы жетістігімен құттықтап, Әліппенің тек әріп үйретіп қана қоймай, достыққа, тәртіпке, мектеп ережесін сақтауға баулығанын атап өтеді. Бұл күн әр отбасының қуанышы болып, бала есімі мен еңбегі әулетке мерей әкелсін деген ақ тілек айтылады.
Мұғалімнің алғысы
Құрметті қонақтар! Бүгінгі ертеңгілігімізге уақыт бөліп келгендеріңіз үшін зор алғысымызды білдіреміз. Келесі кездескенше сау болыңыздар!
Ақ тілек
Білім баспалдағына өрлеген сапарларың сәтті болсын! Өнер-білімді қатар меңгеріп, әр күнің жарқын жетістікке толсын!