Дарабоз атанған қазақ батыры
Сайыстың мақсаттары
Білімділік
Оқушылардың қазақ халқы батырларының ерліктері туралы түсінігін кеңейту.
Тәрбиелік
Отанын, елін сүюге және қорғауға тәрбиелеу.
Дамытушылық
Отанға деген сүйіспеншілікті дамытып, өзіндік көзқарасты қалыптастыру.
Сайыстың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
- Оқушыларды екі топқа бөлу.
II. «Кім жылдам?» ойыны
Екі топқа ортақ 10 сұрақ қойылады. Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай беріледі.
-
1. «Дарабоз» атанған қазақ батыры.
Жауабы: Қабанбай
-
2. 1705 жылы Алматы облысында дүниеге келіп, 1733 жылы Бөлек батырмен бірге жоңғарларға елші болып барған қазақ батыры.
Жауабы: Райымбек
-
3. Кеңес Одағының Батыры атағын екі рет алған, жауға 305 рет ұшқан ұшқыш.
Жауабы: Талғат Бигелдинов
-
4. «Жаужүрек мың бала» көркем фильмі қай батыр туралы түсірілген?
Жауабы: Сартай батыр
-
5. XIX ғасырдың I жартысында Қоқан басқыншылығына қарсы күрескен, Кенесарының сенімді серіктерінің бірі болған қазақ батыры.
Жауабы: Сыпатай Саурықұлы
-
6. Абылай ханның құрметіне бөленіп, қазақ-жоңғар шайқастарына қатысып «Батыр» атағын алған қазақ батыры.
Жауабы: Батыр Баян
-
7. 1836–1838 жылдары Бөкей Ордасында болған көтеріліс басшыларының бірі.
Жауабы: Исатай Тайманұлы
-
8. «Шығыстың қос жұлдызы» деп кімдерді атайды?
Жауабы: Әлия мен Мәншүк
-
9. Ұлы Отан соғысы кезінде Кеңес Одағының Батыры атағын алған ең жас батыр.
Жауабы: Ж. Елеусізов
-
10. Қазақтың мерген батыр қызы.
Жауабы: Ә. Молдағұлова
III. Мақал-мәтел сайысы
Екі топқа тақырыптар беріледі. Әр топ берілген тақырып бойынша кезектесіп мақал-мәтел айтады. Кезегі келгенде мақал-мәтел айта алмаған топ жеңіледі.
I топ
Отан, туған жер туралы мақал-мәтелдер.
II топ
Ерлік, батырлық туралы мақал-мәтелдер.
IV. «Тұлғаны таны» ойыны
Белгілі бір тұлға туралы қысқаша мәлімет беріледі. Сол мәлімет бойынша тұлғаны анықтау қажет. Әр дұрыс жауап 5 ұпаймен бағаланады.
I топ
-
1) XV ғасырда өмір сүрген, аты аңызға айналған халық батыры. Әбілхайыр ханның қолбасшыларының бірі болған. Батыр туралы қазақ халқының қаһармандық жыры жазылған.
Жауабы: Қобыланды Тоқтарбайұлы
-
2) XVIII ғасырдың аяғындағы отарлық езгіге қарсы ұлт-азаттық көтерілістің ұйымдастырушысы әрі көсемі. Ол бастаған көтеріліс 14 жылға созылған.
Жауабы: Сырым Датұлы
-
3) Патша өкіметінің отаршылдық саясатына қарсы бағытталған, халықтың бостандығын көздеген ұлт-азаттық көтерілістің басшысы.
Жауабы: А. Иманов
II топ
-
1) Сырдария өзенінің жағасында дүниеге келген. Абылай хан тұсындағы батыр, атақты қолбасшы. 1710 жылы Қарақұмдағы жиынға қатысып, билермен бірге қазақ жасағының өкілі болып сайланған. Қартайған шағына дейін ат үстінен түспеген.
Жауабы: Бөгенбай батыр
-
2) Бөкей Ордасында дүниеге келген. Халықтың азаттығын көксеген күрескер, ел бастаған батыр әрі ақын. Өлеңдері арқылы халықты патша өкіметі мен хандардың езгісіне қарсы күреске шақырған.
Жауабы: Махамбет Өтемісұлы
-
3) Жамбыл облысы, Жуалы ауданы, Көлбастау ауылында дүниеге келген. Екінші дүниежүзілік соғыстың даңқты жауынгері, Халық қаһарманы, қазақтың көрнекті жазушысы.
Жауабы: Бауыржан Момышұлы
V. Топ басшылары сайысы
Топ жетекшілеріне 10 сұрақ қойылады. Әрбір дұрыс жауапқа 1 ұпай беріледі.
VI–VII. Қорытынды және марапаттау
- Сайыс нәтижесін шығару.
- Жеңімпаздарды марапаттау.
Бұл танымдық сайыс оқушылардың тарихи тұлғалар туралы білімін толықтырып қана қоймай, елге деген сүйіспеншілік пен жауапкершілік сезімін нығайтуға бағытталған.
Ұйымдастыруға арналған қысқа чек-парақ
-
Топтарға бөлу
Атауларын бекіту, ұпай есепшісін таңдау.
-
Көрнекіліктер
Суреттер, кітап бұрышы, интерактивті тақта дайындығы.
-
Ұпайлау
1/5/7/10 ұпайлық жүйені алдын ала түсіндіру.
-
Қорытынды
Нәтиже шығару және марапаттау рәсімі.