Атлант мұхиты ІІІ топ
Сабақ жоспары: Дүниежүзілік мұхиттар бойынша қайталау (7-сынып)
Бұл сабақ — қайталау және қорытындылау сабағы. Ойын, «саяхат» форматы және топтық жұмыс арқылы оқушылардың білімін жүйелеу, карта дағдыларын дамыту және пәнге қызығушылығын арттыру көзделеді.
Сабақтың түрі
Қайталау сабағы, «саяхат» сабағы, топтық жұмыс
Сабақтың типі
Ашық сабақ
Көрнекіліктер
Атлас карта, кескін карта, интербелсенді тақта және т.б.
Модульдер және құралдар
Сыни тұрғыдан ойлау элементтері, бағалау, АКТ
Әдіс-тәсілдер
Сұрақ-жауап, іздендіру, түсіндіру, салыстыру, әңгімелеу, талдау
Сабақтың мақсаттары
I. Білімділік
Оқушыларға дүниежүзілік мұхит және оның бөліктері туралы түсінік беру; мұхиттардың адам өміріндегі маңызы, орналасу ерекшеліктері және негізгі сипаттамаларын қайталау арқылы білімін тереңдету.
II. Дамытушылық
Пәнге қызығушылығын арттыру, өзіндік көзқарасын қалыптастыру, ойлау және талдау қабілетін дамыту; топта жұмыс істеу, дәлелдеп сөйлеу дағдыларын жетілдіру.
III. Тәрбиелік
Ұқыптылыққа, ұйымшылдыққа тәрбиелеу; үлкендерді сыйлауға, кішілерге үлгі болуға баулу; Отанын, елін, жерін сүюге бағыттау.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру бөлімі
- Оқушыларды түгендеу.
- Сабақ басындағы көңіл күйін анықтау.
Мұғалімнің кіріспе сөзі (сұрақ-жауап)
Балалар, өткен сабақта Жер шарының қай қабығымен таныстық? (Оқушылар жауап береді.)
Ертеде адамдар суды құрметтеп, оған табынған. Ендеше еске түсірейік: грек мифологиясында су құдайы қалай аталады? Посейдон.
Римдіктерде су құдайы кім? Нептун.
Ал қазақ аңыздарында су патшасы қалай аталады? Сүлеймен.
Бүгін су патшасы Сүлеймен сабағымызға «су тамшыларын» саяхатқа жіберді. Әр дұрыс жауап үшін сіздер бір тамшыға ие боласыздар. Сабақ соңында ең көп тамшы жинаған топ «ұшан-теңіз білімге» бір қадам жақындайды.
I топ
Тынық мұхиты
II топ
Атлант мұхиты
III топ
Үнді мұхиты
IV топ
Солтүстік Мұзды мұхиты
II. Сергіту сәті
«Бәрі жақсы болады» әнін тыңдау (1 минут 6 секунд).
«Ең...» айдары: мұхиттар мен теңіздердің ерекшеліктері
Төмендегі кесте арқылы оқушылар мұхиттардың басты ерекшеліктерін жылдам қайталайды.
| № | Өзіндік ерекшелігі | Атауы |
|---|---|---|
| 1 | Ең үлкен мұхит | Тынық |
| 2 | Ең суық мұхит | Солтүстік Мұзды |
| 3 | Ең терең мұхит | Тынық |
| 4 | Ең тұзды теңіз | Үнді (аймағы) |
| 5 | Ең аралы көп мұхит | Тынық |
| 6 | Ең ұзын мұхит | Атлант |
| 7 | Жануарлар дүниесіне ең бай мұхит | Атлант |
| 8 | Ең тұщы мұхит | Солтүстік Мұзды |
| 9 | Ең таяз мұхит | Солтүстік Мұзды |
| 10 | Сен тұрған жерге жақын мұхит | Солтүстік Мұзды |
| 11 | Ең кіші мұхит | Солтүстік Мұзды |
| 12 | Ең оңтүстіктегі мұхит | Үнді |
Ескерту: Кейбір тұжырымдар оқу бағдарламасы мен қолданылған дереккөзге қарай нақтылануы мүмкін.
Ойын-сабақ турлары
I тур. Постермен жұмыс
Әр топ өз тақырыбы бойынша постер дайындап, қорғайды. Қорғау кезінде негізгі ұғымдар, дәлелдер және картамен байланыс міндетті түрде көрсетіледі.
II тур. Картамен жұмыс
4 мұхитқа қатысты теңіздер, аралдар, шығанақтар, бұғаздар және ағыстарды картадан көрсету.
III тур. Географиялық диктант (саяхат форматы)
Топ басшылары басқа топтарға барып, тапсырма мен сұрақтар береді, орындалуын қадағалайды және өзара бағалау жүргізеді.
IV тур. «Кім жылдам?»
Ұяшықтағы сұрақты таңдап, 5 секунд ішінде жауап беру. Дұрыстығын экран арқылы тексеріп, ойынды жалғастыру.
III турға арналған мазмұн: мұхиттарға қысқаша шолу
I топ: Атлант мұхиты
Атлант мұхиты Тынық мұхитынан шамамен екі есе кіші, ауданы — 92 млн км². Ол Солтүстік және Оңтүстік Американың шығыс жағалауларынан бастап, Еуразия мен Африканың батысына және Антарктидаға дейін созылады. Мұхит солтүстік полярлық аймақтан оңтүстік полярлық аймаққа дейінгі кеңістікті қамтиды. Атлант мұхиты арқылы батыс және шығыс жартышарда орналасқан елдерді байланыстыратын аса маңызды кеме жолдары өтеді. Кеме қатынасы бұл мұхитта ерте кезеңнен игерілген.
II топ: Тынық мұхиты
Тынық мұхит — Жер шарындағы ең үлкен әрі ең терең мұхит. 1520–1521 жылдары Ф. Магеллан дүние жүзін айналу саяхаты кезінде осы мұхитпен алғаш жүзіп өтті. Жүзу барысында қатты дауылға ұшырамағандықтан, саяхатшылар оған «Тынық мұхит» атауын берген. Ең терең жері — Мариана шұңғымасы, тереңдігі — 11 022 м.
III топ: Солтүстік Мұзды мұхит
Солтүстік Мұзды мұхит — мұхиттардың ішіндегі ең шағыны, ауданы — 14 млн км². Ол Солтүстік Америка және Еуразия жағалауларымен шектеседі. Мұхиттың көп бөлігі жыл бойы мұзбен жабылып жатады. Ірі теңіздерінің қатарында Норвег теңізі және Ақ теңіз аталады.
IV топ: Үнді мұхиты
Үнді мұхиты Оңтүстік жарты шардың едәуір бөлігін алып жатыр. Ауданы — 75 млн км². Бұл — ең жылы мұхит. Үнді мұхиты суының тазалығы мен көгілдір түсі де ерекше көзге түседі; оқу материалдарында ол жылы әрі тұздылығы жоғары аймақтарымен сипатталады.
Бекіту және қорытындылау
III. Бекіту
Семантикалық картаны толтыру: тек қажетті жауаптарды белгілеу арқылы білімді жүйелеу.
IV–VI. Қорытынды, бағалау, үй тапсырмасы, рефлексия
Топтардың жинаған «су тамшылары» бойынша нәтижені шығару, кері байланыс алу, үй тапсырмасын түсіндіру.
География пәні мұғалімі: Какимов Б. А.