Патшалық макетін таныстыру
Сабақтың мақсаты мен форматы
Сабақтың мақсаты
Оқушылардың ойлау қабілеттерін дамыту, жан-жақты дамуына ықпал ету және ізденіс аясын кеңейту.
Сабақ түрі
Сайыс сабақ.
Әдіс-тәсілдер
- Сұрақ-жауап
- Тез жауап бер
- Лабиринт
- Құрастыр
Ұйымдастыру және кіріспе сөз
Қайырлы күн, қымбатты достар, құрметті ұстаздар!
Ахмет Байтұрсынұлы: «Ел мен елді, ұлт пен ұлтты теңгеретін — ғылым». Өмірде адамның дамуына, ақыл-ойының қалыптасуына ғылымның әсері зор. Білім — сарқылмайтын байлық, ал білімді ұрпақ — сол байлықтың қайнар бұлағы. Бүгін математикалық білімімізді сынап, толықтыратын сайыс өтеді.
Нақты ғылымдарға қызығатын, естігенін есте тұтатын, оқығанын көңілге тоқитын оқушылардың айтар ойы мен білім деңгейі сыналатын сәт туды. Бүгінгі сайысқа 10 «Ә» және 10 «Б» сынып оқушылары қатысады.
Ғылымдардың патшасы атанғансың, математика! Евклид пен Пифагордан бата алғансың. Өтірік пен жалғандыққа төзбейсің; ақыл-ойды тәртіпке келтіретін нағыз пәнсің.
Сайыс кезеңдері
Сайыс бірнеше кезеңнен тұрады: Таныстыру, Өткел, Белес, Бекет, Асу.
1) Таныстыру
10 минутӘр топ өз «патшалығының» макетін сызады және таныстырады.
2) Өткел
I топ сұрақтары
- 1. Шеңбердің нүктесін центрмен қосатын кесінді — радиус.
- 2. Түзудің ұшы бола ма? — иә.
- 3. Барлық қабырғалары тең төртбұрыш — шаршы.
- 4. 4-тің квадраты — 16.
- 5. Ең үлкен екі таңбалы сан — 99.
- 6. Ең кіші үш таңбалы сан — 100.
- 7. Санның жүзден бір бөлігі — процент.
- 8. Бұрышты өлшейтін құрал — транспортир.
- 9. 1 кг неше грамм? — 1000 г.
- 10. Ең кіші жай сан — 2.
II топ сұрақтары
- 1. Бір жылда неше тәулік бар? — 365.
- 2. Сәуленің ұшы бола ма? — иә.
- 3. Ең кіші жай сан — 2.
- 4. Дөңгелектің ең үлкен хордасы — диаметр.
- 5. Ең кіші натурал сан — 1.
- 6. Қай санды бөлуге болмайды? — 0.
- 7. Ең үлкен екі таңбалы сан — 99.
- 8. Шеңберді сызатын құрал — циркуль.
- 9. 1 тоннада қанша кг бар? — 1000 кг.
- 10. Басы мен ұшы шектелген түзудің бөлігі — кесінді.
3) Белес
12 минут«Патшалық ғалымдары» кезеңінде оқушыларға сұрақтар қойылады. Дұрыс жауап берілсе, ұпай беріледі. Егер жауап табу қиын болса, қосымша көмек ретінде ұяшықтардан ғалымдардың бейнелері мен қысқаша мәлімет ұсынылады. Оқушылар сол ғұламаны анықтайды.
Сұрақтар мен жауаптар
- 1) «Алгебра» атауын математикаға кім енгізді? — Омар Хаям.
- 2) Үш қабырғасы бойынша үшбұрыштың ауданын есептейтін формуланы ұсынған ежелгі грек оқымыстысы — Герон.
- 3) Жазықтықта координаттар жүйесін енгізген ғалым — Рене Декарт (француз ғалымы).
- 4) Испан әскери қолбасшысының құпия жазуын оқудың жолын тапқан, кейін өз қаласында беделді адвокат болып, соңынан корольдің оң қолына айналған математик — Франсуа Виет.
- 5) Отырардан шыққан ұлы ойшыл, «Екінші ұстаз» атанған ғалым — Әл-Фараби.
- 6) «Миллион» ұғымын алғаш қазақ жеріне таратқан ағартушы — Ыбырай Алтынсарин (1879 ж., Орынбор).
4) Бекет
5 минут«Патшалық лабиринті» кезеңі: лабиринт ішінен математикалық терминдер мен ғалымдардың аттарын табу.
Лабиринт мәтіні
ПАЕБАСРАЦИИӘГРРӘУЛЕОРАМЫХИМЛАНТЦИЛЖДЕТЕТҮАДИИКДРМРЗУАНДРУИНИАЛГЕБРАГОЯ
5) Асу
8 минутӘр топ берілген жылдар бойынша постер дайындап, қорғайды.
1-топ: 1991–2003
- 1991 — 16 желтоқсан: Тәуелсіздік.
- 1992 — БҰҰ-ға мүше болды.
- 1993 — ұлттық валюта: теңге айналымға енді.
- 1994 — Еуразия одағын құру туралы бастама.
- 1995 — Қазақстан халқы Ассамблеясы.
- 1996 — мемлекеттік рәміздер (ту, елтаңба) және әнұранға қатысты жаңартулар қабылданды.
- 1997 — қуғын-сүргін құрбандарын еске алу.
- 1998 — Халық бірлігі мен тарих жылы.
- 1999 — Ұрпақтар бірлігі мен сабақтастық жылы.
- 2000 — Мәдениетті қолдау жылы.
- 2001 — Тәуелсіздіктің 10 жылдығы.
- 2002 — Денсаулық жылы.
- 2003 — Ауылды қолдау/көтеру жылы.
2-топ: 2004–2016
- 2004 — «Қазақстан 2030» бағдарламасы (іске асыру кезеңдері).
- 2005 — Президент сайлауы.
- 2006 — Ресейде «Абай жылы».
- 2007 — «Мәдени мұра» жылы.
- 2008 — «Қазақ елі» монументі ашылды.
- 2009 — Ұлттық халық санағы өткізілді.
- 2010 — Қазақстан ЕҚЫҰ-ға төрағалық етті.
- 2011 — Тәуелсіздіктің 20 жылдығы.
- 2012 — EXPO-2017 өткізу құқығын жеңіп алды.
- 2013 — Астанада Ұлттық музей ашылды.
- 2014–2015 — Қазақ мемлекеттігінің 550 жылдығы.
- 2016 — Тәуелсіздік мерейтойларына арналған іс-шаралар.
Ескерту
Кейбір жылдар мен атаулар ресми құжаттарда әртүрлі форматта берілуі мүмкін. Постер қорғауда дереккөз көрсетіп, нақтылап айту ұсынылады.
Қорытынды және рефлексия
Қорытынды
Әділқазылар алқасы бағалау парағы бойынша ұпайларды санап, жеңімпаз топты анықтайды.
Рефлексия
Оқушылар сайыс барысындағы белсенділігі мен қиындықтарын талдап, өз әсерлерімен бөліседі.
Авторлық мәлімет
- Білім беру ұйымы
- М. Әбенова атындағы жалпы орта мектеп
- Пән мұғалімі
- Есболғанова Замира