Автордың атынан - Мәтіннің авторы кім
Сабақ тақырыбы: Қайырымдылық
Бұл сабақта оқушылардың жақсылық, қайырымдылық және өзара көмек туралы түсінігін кеңейту, сыни тұрғыдан ойлау арқылы шығармашылық қабілетін дамыту, сондай-ақ ынтымақтастыққа, шапшаңдық пен алғырлыққа тәрбиелеу көзделеді.
Сабақ түрі
Жаңа тақырыпты меңгерту
Пәнаралық байланыс
Ана тілі, дүниетану
Көрнекі құралдар
Интерактивті тақта, компьютер, презентация, дидактикалық материалдар
Сабақтың мақсаттары
Білімділік
Оқушылардың жақсылық, қайырымдылық, өзара көмек туралы түсініктерін кеңейту.
Дамытушылық
Сын тұрғысынан ойлау технологиясын пайдалана отырып, қызығушылығын арттыру және шығармашылық қабілетін дамыту.
Тәрбиелік
Өзара ынтымақтастыққа, қайырымдылыққа, шапшаңдыққа және алғырлыққа баулу.
Әдіс-тәсілдер (СТО стратегиялары)
- 1 Кластер құру
- 2 Мәтінді бөліктерге бөліп оқыту
- 3 «Дұрыс па, бұрыс па?»
- 4 Салыстыру кестесі
- 5 Авторға хат жазу
- 6 «Автор орындығы»
- 7 Дамыту тапсырмалары
- 8 Суретпен жұмыс
Сабақ барысы
I кезең — Қызығушылықты ояту
1) Жылы атмосфера қалыптастыру
Оқушылар бір-біріне қошемет сөздер айтып, сыныпта жағымды қарым-қатынас орнатады.
2) «Қайырымдылық дегеніміз не?» сұрағына жауап іздеу
Әр оқушы ойын жеке жазады, жұпта бөліседі, кейін топ ішінде талқылайды. Әр топтан бір оқушы ортаға шығып қорытынды пікірін ұсынады.
3) Кластер құру
«Қайырымдылық» ұғымын негізгі тірек сөздер арқылы жинақтау.
II кезең — Мағынаны тану
1) Мәтінмен жұмыс (бөліктерге бөліп оқыту)
Мұғалім Максим Зверевтің әңгімесін бөліктерге бөліп оқиды. Әр бөліктен кейін оқушылар ары қарай не болатынын болжап, өз ойларын ортаға салады.
Үзінді
Аязды күні қала сыртында шаңғымен серуендегенге не жетсін! Орман шетімен жол бойын жағалап келе жатыр едім, көлденең кесілген бір ізге көзім түсті. Міне, қызық, мынау құс жолы ғой. Шиырланған ізден кіп-кішкентай құс табанының бедері ап-айқын білініп тұр. Кәдімгі жалғыз аяқ жол дерсің. Ол құс неге ары-бері жүре берген? Таңданғаным сондай, бұл қандай құс екенін білуге деген әуестік жеңді. Ізбен келе жаттым.
Талқылау сұрағы
Іздері кіп-кішкентай болса, бұл қандай құс болуы мүмкін?
Үзінді
Бір кезде әлгі із қар үйіндісіне келгенде жоқ болып кетті. Тізерлеп отырып, қардағы қуысқа қолымды тықтым. Саусағымды шым еткізіп бір нәрсе тістеп алғандай болды. Қолымды еріксіз тартып алдым. Содан кейін тағы да әрекеттеніп, ұзынқұйрықты, сарғылт түсті торғайды ұстап алып шықтым. Ол жүрегі тулап тұрса да, босануға әрекет еткен жоқ. Жерге қоя беріп едім, ұша алмайды екен. Кішкентай құстың әл-дәрмені жоқ, қарны ашқан, әрі тоңса керек.
Талқылау сұрағы
Осындай торғайды көрсеңдер, не істер едіңдер?
Сезім
Аяушылық пен көмектесуге ұмтылу.
Үзінді
Мен оны қолғабымның ішіне салып алдым да, үйге алып келдім. Көпе-көрнеу өлімге тастап кетуге дәтім бармады. Үйге келген соң торғайға жем мен су бердім. Қарны әбден ашқан екен. Ол тіпті жем сұрап, секектеп артымнан қалмай еріп жүретін болды. Біраз күннен кейін торғай ұша алатын халге жетті.
Болжау
Торғай жазылған соң, автор оны қайда жібереді деп ойлайсыңдар?
Үзінді
Көктемде торғайды алғаш көрген жеріме алып келдім. Ол жеп-жеңіл көтеріліп, жасыл бұйра қайың арасына кіріп, көзден ғайып болды.
Қорытынды ой
Табиғатты және жануарларды қорғау — баршамыздың міндетіміз. Құстардың адамға пайдасы туралы мысалдар келтіріп көрейік.
2) Мәтін бойынша сұрақтар
- •Мәтін кімнің атынан баяндалған? Автордың атынан.
- •Мәтіннің авторы кім? Максим Зверев.
- •Мәтінге қандай тақырып қоюға болады? «Қамқорлық» немесе «Суықторғай».
3) «Дұрыс па, бұрыс па?»
Бұрыс нұсқа
- «Міне, қызық, мынау түлкі жолы ғой.»
- «Жерге қоя беріп едім, ұша алады екен.»
- «Тауға келген соң, торғайға жем-су бердім.»
Дұрыс нұсқа
- «Міне, қызық, мынау құс жолы ғой.»
- «Жерге қоя беріп едім, ұша алмайды екен.»
- «Үйге келген соң, торғайға жем мен су бердім.»
4) Есте сақтау қабілетін дамытатын тапсырма
Қай сөз мәтінде кездеспейді?
5) Кітаппен жұмыс
Торғайдың аянышты халін сипаттайтын тұсты мәтіннен тауып, мәнерлеп оқыңдар.
Ол жүрегі тулап тұрса да, босануға әрекет еткен жоқ. Жерге қоя беріп едім, ұша алмайды екен. Кішкентай құстың әл-дәрмені жоқ, қарны ашқан, әрі тоңса керек.
6) Салыстырмалы кесте
Жақсы қасиеттер мен жағымсыз қасиеттерді екі бағанға бөліп жазыңдар.
Жақсы қасиеттер
- Қайырымдылық
- Жақсылық
- Мейірімділік
- Адамгершілік
- Жанашырлық
- Сыйластық
- Қамқорлық
Жағымсыз қасиеттер
- Жамандық
- Жалқаулық
- Дұшпандық
- Қастық
- Еріншектік
- Көре алмаушылық
- Қатыгездік
III кезең — Ой толғаныс
Автор қандай адам?
Оқушылар автордың іс-әрекетіне сүйеніп, оның адамгершілік қасиеттерін талдайды.
«Авторға хат» және «Автор орындығы»
Әр оқушы авторға хат жазады. Алдымен жұпта оқып, кейін топта бөліседі. Ең әсерлі хаттар «Автор орындығында» дауыстап оқылады.
Қорытынды
Бүгін біз адамға жақсылық жасау, көмектесу және қамқор болудың маңызын түсіндік. Әрқашан адал, жанашыр және сезімтал болуға ұмтылайық.
IV кезең — Үй тапсырмасы
«Менің қайырымдылық істерім» тақырыбында шағын шығарма жазып келу.
V кезең — Бағалау
Оқушылардың сабаққа қатысуы, талқылауға белсенділігі, тапсырмаларды орындауы және шығармашылық жұмысы бойынша бағалау жүргізіледі.