Қазақша рефераттар

Өлең ішінен сын есміді тап

Сабақ тақырыбы: Сын есім

Бұл сабақ жоспары оқушылардың тілдік құзыретін арттыруға, сын есімді тануға және оны сөйлеуде орынды қолдануға бағытталған. Құрылымы ойын, жұптық және топтық жұмыс, диктант, жаттығу, бағалау сияқты кезеңдерден тұрады.

Білімділік

Грамматикалық тапсырмалар арқылы теориялық ойлауды, тіл байлығын және шығармашылық ойлау дағдыларын дамыту.

Дамытушылық

Жаңа технология элементтерін пайдаланып, оқушының белсенділігін арттыру және білім сапасын көтеру.

Тәрбиелік

Бір-бірін тыңдауға, ынтымақтастыққа және сыйластыққа тәрбиелеу.

Көрнекіліктер

  • Суреттер
  • Тірек сызбалар
  • Қима қағаздар (карточкалар)
  • Үнтаспа (аудио)

Әдістер

  • Талдау–жинақтау
  • Сұрақ–жауап
  • Деңгейлеп, саралап оқыту
  • Өзіндік көрнекілік әдісі

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру бөлімі (психологиялық дайындық)

Оқушылардың назарын сабаққа шоғырландыру үшін қысқа ұйқасты жаттығу орындалады.

Қатар-қатар тізіліп, Оқушыға лайық. Қолымызды жіберіп, Түп-түзу боп тұрайық. Жақсы болып сабақта, Әдеп сақтау — сәніміз. Отыруға нақпа-нақ, Дайындалдық бәріміз. I қатар — жай отыр, II қатар — тез отыр, III қатар — сен де отыр, Сабақ бастар кез боп тұр!

II. Үй тапсырмасын тексеру

  • 390-жаттығуды тексеру.
  • 1–2 оқушыдан ережені сұрау.

III. Жаңа материалды меңгерту

Ертеде ана мен бала өмір сүріпті. Бір күні анасы ауырып, төсек тартып жатады. Ол баласынан бір жұтым су әкелуін сұрайды. Алайда ерке болып өскен бала тыңдамай, ойнап кетеді. Содан анасы жоқ болып қалады. Бала кейін қатты өкініп жылайды.

Мұғалімнің сұрағы: бала анасына қайта қауышуы үшін не істеуі керек? Оқушыларға «Көмектесу» ойыны ұсынылады.

Сөзжұмбақ (жұмбақ-сұрақтар)

  1. 1) «Қандай?» сұрағына жауап беретін сөз табы.
  2. 2) Заттың түсін білдіретін сөздер.
  3. 3) «Қандай жолдас болуы мүмкін?» — сипаттау сөздері.
  4. 4) «Бөлме қандай болады?»
  5. 5) «Алманың түсі қандай?»
  6. 6) «Қай?» сұрағына жауап беретін сөздер.
  7. 7) «Жемдеп қойған мал» — сипаттама арқылы табу.

Сөзжұмбақтың шешуі: сын есім.

IV. Дәптермен жұмыс

Мақал: «Жері байдың — елі бай» (мағынасын түсіндіру).

392-жаттығу

Алма — қызыл, тәтті, домалақ.

Пияз — сары, ащы, сопақ.

Бұрыш — қара, ащы, домалақ.

Жазу барысында жеке тапсырмалар беріледі, карточкалар таратылады.

Жеке тапсырмалар (карточкалар)

  1. №1.Мақал ішінен сын есімді тап.
  2. №2.Өлең ішінен сын есімді тап.
  3. №3.Сын есімге зат есім тіркестіріп жаз.
  4. №4.Сын есімге зат есім және етістік тіркестіріп жаз.
  5. №5.Жұмбақ пен жаңылтпаштан сын есімді тап.

V. Ойын және тіл дамыту тапсырмалары

«Кім зейінді?» ойыны

Оқушыларға суреттер таратылып, ауызша түрде сын есімдерді табу және сипаттау ұсынылады. Мысал: «Бұл қу түлкі. Ол айлакер, мақтаншақ. Түсі қызғылт. Өте сүйкімді.»

Қосымша суреттер: қоян, құмырсқа, аю, жылқы.

Терме диктант (аудио)

Көктем қандай көңілді, Күміс жаңбыр төгілді. Мөлдір аспан ашылып, Күннің көзі көрінді.

VI. Сергіту сәті

Жаңбыр, жаңбыр, себелеп, Тырс-тырс етіп төбеме. Күркіреп күн тарсылда, Найзағайым жарқылда. Көк шалғынды аралап, Тәтті жидек теремін. Жуып берсең жидекті, Өлең айтып беремін.

393-жаттығу

Тапсырма мазмұны бойынша жазба жұмыс орындалады.

Топтық ойын: «Кім шапшаң?»

Сөздерді үш топқа жылдам жіктеу: I — зат есім, II — етістік, III — сын есім.

VII. Сабақты бекіту (сынау жұмысы)

1) Сын есім дегеніміз не?

  • A) заттың аты
  • Ә) заттың қимылы
  • Б) заттың сапасы

2) Туынды зат есімді тап.

  • A) қала
  • Ә) малшы
  • Б) тау

3) Көптік жалғаулы сөзді тап.

  • A) батыр
  • Ә) оқушылар
  • Б) ағаш

4) Туынды сын есімді тап.

  • A) аспан
  • Ә) желсіз
  • Б) темір

«Жаз» суретімен жұмыс

Оқушылар сурет бойынша сын есімдер мен етістіктерді қатыстырып сипаттама құрайды.

Шайдай ашық аспан. Айнала көкорай шалғын. Әп-әдемі, әсем гүлдер. Қызылды-жасылды көбелектер және тағы басқа көріністер.

Нысана: сын есім және етістік.

VIII. Бағалау

Сабаққа белсенді қатысқан оқушылар жеке бағаланады. Қателер мен кемшіліктер бойынша алдағы уақытта түзетуге бағытталған кері байланыс беріледі.

IX. Үй тапсырмасы

  • 394-жаттығу.
  • Ережені жаттау.

X. Қорытынды

Сабақ соңында оқушылар сын есімнің сұрақтарын, мағыналық қызметін және сөйлемдегі қолданысын қайталап, тапсырмалар арқылы білімін бекітеді.